พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อิติวุตตกะ ติกนิบาต · วรรคที่ ๕
๗. กามสูตร เล่ม ๒๕
Text layerBuddha’s wordsItems ๒๗๖ (Royal Thai)7/10 in วรรคที่ ๕4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อิติวุตตกะ ติกนิบาต วรรคที่ ๕ กามสูตร (Royal Thai Volume 25 · Mahachula Volume 25 · Mahamakut Volume 45 · Chaloem Phrakiat Volume 25)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 25, pp. 462–463
บัณฑิตทั้งหลายผู้เห็นอริยสัจ บรรลุอรหัตมรรค รู้
ความสิ้นทุกข์คือชาติด้วยปัญญาเป็นเครื่องรู้ยิ่ง ย่อมไม่
กลับมาเกิดอีก
พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสเนื้อความแม้นี้ไว้แล้ว ข้าพเจ้าก็ได้สดับมาแล้วอย่างนี้
๗. กามโยคสูตร
ว่าด้วยผู้ชื่อว่าอาคามี อนาคามี และขีณาสพ
{๒๗๖} [๙๖] ความจริง พระสูตรนี้พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ได้ตรัสไว้แล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงได้สดับมาแล้วว่าดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลที่หมกมุ่นในกามโยคะ ประกอบด้วยภวโยคะ ชื่อว่าเป็น อาคามี คือ ยังต้องกลับมาเกิดในมนุษยโลกนี้อีกดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อริยบุคคลที่พรากตนออกจากกามโยคะได้แล้ว แต่ยังประกอบด้วยภวโยคะ ชื่อว่าเป็นพระอนาคามี คือ เป็นผู้ไม่ต้องกลับมาเกิดในกามภูมิอีกดูก่อนภิกษุทั้งหลายอริยบุคคลที่พรากตนออกจากกามโยคะและภวโยคะได้แล้ว ชื่อว่าเป็นพระอรหันตขีณาสพ”ในพระสูตรนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสเนื้อความนี้ไว้แล้ว จึงตรัสพระคาถาประพันธ์ดังนี้ว่า
- ๑กามโยคะกิเลสเครื่องประกอบคือกาม หมายถึงความกำหนัดยินดีที่เกี่ยวเนื่องด้วยกามคุณ ๕ ภวโยคะ กิเลสเครื่องประกอบคือภพ หมายถึงความพอใจยินดีในรูปภพและอรูปภพ หรือความ ติดใจในฌานสมาบัติ และความยินดีที่ประกอบด้วยสัสสตทิฏฐิ (ขุ.อิติ.อ. ๓๔๒)
สัตว์ทั้งหลายผู้ประกอบด้วยกามโยคะและภวโยคะ
ทั้งสอง ชื่อว่ายังต้องเวียนว่ายตายเกิดอยู่ในสังสารวัฏ
ต่อไป
เหล่าสัตว์ผู้ละกามทั้งหลายได้เด็ดขาดแล้ว แต่ยังไม่
ถึงความสิ้นอาสวะ ยังประกอบด้วยภวโยคะอยู่ เรียก
กันว่าอนาคามี
ส่วนเหล่าสัตว์ผู้ตัดความสงสัยได้ สิ้นทั้งมานะ
ทั้งภพใหม่ และถึงความสิ้นอาสวะแล้ว ชื่อว่าผู้ถึงฝั่งแล้ว
พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสเนื้อความแม้นี้ไว้แล้ว ข้าพเจ้าก็ได้สดับมาแล้วอย่างนี้
๘. กัลยาณสีลสูตร
ว่าด้วยผู้มีศีลงาม
{๒๗๗} [๙๗] ความจริง พระสูตรนี้พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ได้ตรัสไว้แล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงได้สดับมาแล้วว่า“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้มีศีลงาม มีธรรมงาม มีปัญญางาม เราเรียกว่า ‘ผู้บรรลุนิพพาน ผู้อยู่จบพรหมจรรย์ ผู้เป็นบุรุษสูงสุด’ ในธรรมวินัยนี้ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุผู้มีศีลงามคืออย่างไร คือ ภิกษุเป็นผู้มีศีล คือ สำรวมในปาติโมกขสังวรศีล ถึงพร้อมด้วยอาจาระและโคจรอยู่ มีปกติเห็นภัยในโทษผิดแม้เพียงเล็กน้อยสมาทานศึกษาอยู่ในสิกขาบท
End of ๗. กามสูตร