ปฏิจจวาร เล่ม ๔๐

ปุจฉาวาร ๑. ปัจจยานุโลม

เอกมูลกนัย ๑. กุสลบท

{๒๖} [๒๕] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล พึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

๒. อกุสลบท

{๒๗} [๒๖] สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

๓. อัพยากตบท

{๒๘} [๒๗] สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต พึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต พึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัย สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

๔. กุสลอัพยากตบท

{๒๙} [๒๘] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤต พึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็น อัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาว ธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

๕. อกุสลอัพยากตบท

{๓๐} [๒๙] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤต พึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เปีนอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็น อัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็น อกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม?

๖. กุสลอกุสลบท

{๓๑} [๓๐] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็น อกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศล พึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและเป็นอกุศล พึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล และเป็นอกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็น กุศลและที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและ ที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม?

๗. กุสลอกุสลและที่เป็นอัพยากตบท

{๓๒} [๓๑] สกาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และ อัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

จบ เหตุปัจจยวาร

{๓๓} [๓๒] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัยได้บ้างไหม ?

(เหตุปัจจัยจำแนกไว้พิสดารแล้วอย่างใด แม้อารัมมณปัจจัยก็พึงจำแนก ให้พิสดารเหมือนอย่างนั้นตามแนวแห่งคำสอน)

{๓๔} [๓๓] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะอธิปติปัจจัยได้บ้างไหม ?

... เพราะอนันตรปัจจัย... เพราะสมนันตรปัจจัย... เพราะสหชาตปัจจัย ... เพราะอัญญมัญญปัจจัย ... เพราะนิสสยปัจจัย ... เพราะอุปนิสสยปัจจัย ... เพราะปุเรชาตปัจจัย ... เพราะปัจฉาชาตปัจจัย ... เพราะอาเสวนปัจจัย ... เพราะกัมมปัจจัย ... เพราะวิปากปัจจัย ... เพราะอาหารปัจจัย ... เพราะอินทริยปัจจัย ... เพราะฌานปัจจัย ... เพราะมัคคปัจจัย ... เพราะสัมปยุตตปัจจัย ... เพราะวิปปยุตตปัจจัย ... เพราะอัตถิปัจจัย ... เพราะนัตถิปัจจัย ... เพราะวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๓๕} [๓๔] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

...อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศล ...อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ...อาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤต ...อาศัยสภาวธรรมที่เป็น อกุศลและที่เป็นอัพยากฤต ...อาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศล ... อาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤต สภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้น ... สภาวธรรม ที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอกุศลพึงเกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

(เหตุปัจจัยจำแนกไว้พิสดารแล้วอย่างใด แม้อวิคตปัจจัยก็พึงจำแนก ให้พิสดารเหมือนอย่างนั้นตามแนวแห่งคำสอน)

จบ เอกมูลกนัย

ทุมูลกาทินัย

เหตุมูลกนัย

{๓๖} [๓๕] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะ เหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัยได้บ้างไหม ?... สภาวธรรมที่เป็นกุศลที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ที่เป็นอกุศล และที่เป็นอัพยากฤตพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๓๗} [๓๖] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัยได้บ้างไหม ? ... เพราะเหตุปัจจัยเพราะอนันตรปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะสมนันตรปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

จบ ทุมูลกนัย

{๓๘} [๓๗] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัยได้บ้างไหม ? ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

จบ ติมูลกนัย

{๓๙} [๓๘] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

จบ จตุมูลกนัย

{๔๐} (ปัญจมูลกนัยเป็นต้น ย่อไว้แล้ว เอกมูลกนัย ทุมูลกนัย ติมูลกนัย จตุมูลกนัย ปัญจมูลกนัย สัพพมูลกนัย ผู้มีปัญญาพึงจำแนกให้พิสดาร)

จบ เหตุมูลกนัย

อารัมมณมูลกาทินัย

{๔๑} [๓๙] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะ อารัมมณปัจจัย เพราะเหตุปัจจัยไต้บ้างไหม ? ... เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย ... เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัยไต้บ้างไหม ?

สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะ อธิปติปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย เพราะสมนันตรปัจจัย เพราะสหชาตปัจจัย เพราะอัญญมัญญปัจจัยได้บ้างไหม ? ... เพราะอวิคดปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะวิคตปัจจัย ได้บ้างไหม ?

จบ ทุมูลกนัย

{๔๒} [๔๐] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัยได้บ้างไหม ? เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๔๓} [๔๑] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัยได้บ้างไหม ? ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๔๔} (เอกมูลกนัย ทุมูลกนัย ติมูลกนัย จตุมูลกนัย ปัญจมูลกนัย สัพพมูลกนัยของแต่ละบท ผู้มีปัญญาพึงจำแนกให้พิสดาร)

(ก)ในอนุโลม มีนัยอันลึกซึ้ง ๖ ประการ คือ ติกปัฏ ฐานอันประเสริฐ ทุกปัฏฐานอันอุดม ทุกติกปัฏฐาน ติกทุกปัฏฐาน ติกติกปัฏฐาน และทุกทุกปัฏฐาน

๒. ปัจจยปัจจนียะ

{๔๕} [๔๒] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

(ในอนุโลม เหตุปัจจัยจำแนกไว้พิสดารแล้วอย่างใด แม้ในปัจจนียะปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัยก็พึงจำแนกให้พิสดารอย่างนั้น)

{๔๖} [๔๓] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะนอารัมมณปัจจัย เพราะนอธิปติปัจจัย เพราะนอนันตรปัจจัย เพราะนสมนันตรปัจจัย เพราะนสหชาตปัจจัย เพราะนอัญญมัญญปัจจัย เพราะนนิสสยปัจจัย เพราะนอุปนิสสยปัจจัย เพราะนปุเรชาตปัจจัย เพราะนปัจฉาชาตปัจจัย เพราะนอาเสวนปัจจัย เพราะนกัมมปัจจัย เพราะปัจจัยที่ม่ใช่วิปากปัจจัย เพราะนอาหารปัจจัย เพราะนอินทริยปัจจัย เพราะนฌานปัจจัย เพราะนมัคคปัจจัย เพราะนสัมปยุตตปัจจัย เพราะ นวิปปยุตตปัจจัย เพราะโนอัตถิปัจจัย เพราะโนนัตถิปัจจัย เพราะโนวิคตปัจจัย เพราะโนอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๔๗} [๔๔] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัยได้บ้างไหม ?

(ในอนุโลม เอกมูลนัย ทุมูลกนัย ติมูลกนัย จตุมูลกนัย จนถึงเตวีสติมูลกนัยของแต่ละบทจำแนกไว้พิสดารแล้ วอย่างใดแม้ในปัจจนียะก็พึงจำแนกให้พิสดารอย่างนั้น)

(ข) ในปัจจนียะ มีนัยอันลึกซึ้ง ๖ ประการ คือ ติกปัฏฐานอันประเสริฐ ทุกปัฏฐานอันอุดม ทุกติกปัฏฐาน ติกทุกปัฏฐาน ติกติกปัฏฐาน และทุกทุกปัฏฐาน

๓. ปัจจยานุโลมปัจจนียะ

{๔๘} [๔๕] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัยได้บ้างไหม ? สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัยได้บ้างไหม ?

(ในอนุโลม เหตุปัจจัยจำแนกไว้พิสดารแล้วอย่างใด แม้ในอนุโลม- ปัจจนียะก็พึงจำแนกบทให้พิสดารอย่างนั้น)

{๔๙} [๔๖] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะ เหตุปัจจัย เพราะนอธิปติปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะนอนันตรปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะโนอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๕๐} [๔๗] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะนอธิปติปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะนอนันตรปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะโนอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะนอนันตรปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะโนอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย

เพราะนสมนันตรปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย เพราะโนอวิคตปัจจัย ... เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย เพราะ สมนันตรปัจจัย เพราะสหชาตปัจจัย เพราะอัญญมัญญปัจจัย เพราะนิสสยปัจจัย เพราะอุปนิสสยปัจจัย เพราะปุเรชาตปัจจัย เพราะปัจฉาชาตปัจจัย เพราะอาเสวนปัจจัย เพราะกัมมปัจจัย เพราะวิปากปัจจัย เพราะอาหารปัจจัย เพราะอินทริยปัจจัย เพราะฌานปัจจัย เพราะมัคคปัจจัย เพราะสัมปยุตตปัจจัย เพราะวิปปยุตตปัจจัย เพราะอัตถิปัจจัย เพราะนัตถิปัจจัย เพราะวิคตปัจจัย เพราะโนอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๕๑} [๔๘] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะนเหตุปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะโนวิคตปัจจัย

เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะโนวิคตปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะนอธิปติปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะโนวิคตปัจจัย

เพราะอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย เพราะอนันตรปัจจัย เพราะสมนันตรปัจจัย เพราะสหชาตปัจจัย ... เพราะโนวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

(ค) ในอนุโลมปัจจนียะ มีนัยอันลึกซึ้ง ๖ ประการ คือ ติกปัฏฐานอันประเสริฐ ทุกปัฏฐานอันอุดมทุกติกปัฏฐาน ติกทุกปัฏฐาน ติกติกปัฏฐาน และทุกทุกปัฏฐาน

๔. ปัจจยปัจจนียานุโลม

{๕๒} [๔๙] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัยได้อย่างไร สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย... เพราะนเหตุปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๕๓} [๕๐] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย

เพราะนเหตุปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัย เพราะนอธิปติปัจจัย .. เพราะอวิคตปัจจัย

เพราะนเหตุปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัย เพราะนอธิปติปัจจัย เพราะนอนันตรปัจจัย เพราะนสมนันตรปัจจัย ... เพราะโนอัตถิปัจจัย เพราะโนนัตถิปัจจัย เพราะโนวิคตปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัยได้อย่างไร

{๕๔} [๕๑] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้นเพราะ นอารัมมณปัจจัย เพราะเหตุปัจจัยได้บ้างไหม ?

{๕๕} [๕๒] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลพึงเกิดขึ้น เพราะนอารัมมณปัจจัย เพราะอธิปติปัจจัย ... เพราะนอารัมมณปัจจัย เพราะอวิคตปัจจัย ... เพราะโนอวิคตปัจจัย เพราะเหตุปัจจัย เพราะโนอวิคตปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย ... เพราะโนอวิคตปัจจัย เพราะวิคตปัจจัยเพราะโนอวิคตปัจจัย เพราะนเหตุปัจจัย เพราะอารัมมณปัจจัย ... เพราะโนอวิคตปัจจัย เพราะนเหตุปัจจัย เพราะวิคตปัจจัย

เพราะโนอวิคตปัจจัย เพราะนเหตุปัจจัย เพราะนอารัมมณปัจจัย เพราะนอธิปติปัจจัย ... เพราะโนอัตถิปัจจัย เพราะโนนัตถิปัจจัย เพราะวิคตปัจจัยได้อย่างไร(ฆ) ในปัจจนียานุโลม มีนัยอันลึกซึ้ง ๖ ประการ คือ ติกปัฏฐานอันประเสริฐ ทุกปัฏฐานอันอุดม ทุกติกปัฏฐาน ติกทุกปัฏฐาน ติกติกปัฏฐาน และทุกทุกปัฏฐาน

จบ ปัณณัตติวาร

จบ ปัจจัย ๒๓ ในนิทเทสวาร

๑. กุสลติกะ ๑. ปฏิจจวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

อนุโลมเหตุปัจจัย

{๕๖} [๕๓] สภาวธรรมที่เป็นกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นกุศลเกิดขึ้น ขันธ์ ๑ อาศัยขันธ์ ๓ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น

สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยกุศลขันธ์เกิดขึ้น สภาวธรรมที่เป็นกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยคือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นกุศลเกิดขึ้น ขันธ์ ๑ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๓ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๓)สภาวธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอกุศลเกิดขึ้น ขันธ์ ๑ อาศัยขันธ์ ๓ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น

สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยอกุศลขันธ์เกิดขึ้น

สภาวธรรมที่เป็นอกุศลและที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอกุศลเกิดขึ้น ขันธ์ ๑ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๓ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๓)

สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็น