พระอภิธรรมปิฎก ธัมมสังคณี จิตตุปปาทกัณฑ์ อัพยากตธรรม · โลกุตตรวิบาก
สุทธิกปฏิปทา เล่ม ๓๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๒๒–๔๔๕ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑/๓ ในโลกุตตรวิบากมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ธัมมสังคณี จิตตุปปาทกัณฑ์ อัพยากตธรรม โลกุตตรวิบาก สุทธิกปฏิปทา (ฉบับหลวง เล่ม ๓๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๖ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๔)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๔ หน้า ๑๘๕–๑๙๗
จตุตถฌานอันสหรคตด้วยเนวสัญญานาสัญญายตนสัญญา อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคล เพราะก้าวล่วงอากิญจัญญายตนะโดยประการ ทั้งปวง เพราะละสุขละทุกข์ได้ ... บรรลุจตุตถฌานที่สหรคตด้วย เนวสัญญานาสัญญายตนสัญญา อันเป็นวิบาก เพราะอรูปาวจรกุศลกรรม ที่ได้ทำไว้แล้ว ได้สั่งสมไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
จบ อรูปวจรวิปากจิต
โลกุตตรวิปากจิต
วิบากแห่งมรรคจิตดวงที่ ๑
สุทธิกปฏิปทา
{๔๒๒} [๕๐๕] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ในสมัยใด ผัสสะ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อัญญินทรีย์ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๒๓} [๕๐๖] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอนิมิตตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อัญญินทรีย์ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๒๔} [๕๐๗] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อัญญินทรีย์ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๒๕} [๕๐๘] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น เพราะวิตกวิจารสงบไป ... บรรลุทุติยฌาน ... บรรลุตติยฌาน ... บรรลุจตุตถฌาน ... บรรลุปฐมฌาน ... บรรลุปัญจมฌานที่เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ในสมัยใด ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอนิมิตตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๒๖} [๕๐๙] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุ ปฐมฌานที่เป็นทุกขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ... เป็นสุขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ... เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ... บรรลุทุติยฌาน ... บรรลุตติยฌาน ... บรรลุจตุตถฌาน ... บรรลุปฐมฌาน ... บรรลุปัญจมฌานที่เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา อยู่ในสมัยใด ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นสุญญตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอนิมิตตะ เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็น อัปปณิหิตะ เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
จบ สุทธิกปฏิปทา
สุทธิกสุญญตะ
{๔๒๗} [๕๑๐] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีใน สมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ อัน เป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศลอันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้น แล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๒๘} [๕๑๑] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีใน สมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอนิมิตตะ อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศลอันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้ แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๒๙} [๕๑๒] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีใน สมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ อัน เป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศลอันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้ว นั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๓๐} [๕๑๓] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น เพราะวิตกวิจารสงบไป ... บรรลุทุติยฌาน ... บรรลุตติยฌาน ... บรรลุจตุตถฌาน ... บรรลุปฐมฌาน ... บรรลุปัญจมฌานที่เป็นสุญญตะ อยู่ในสมัยใด ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่ เป็นสุญญตะ ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นสุญญตะ ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่ เป็นอนิมิตตะ ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นสุญญตะ ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่ เป็นอัปปณิหิตะ ดังนี้ เป็นวิบาก ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
จบ สุทธิกสุญญตะ
สุญญตปฏิปทา
{๔๓๑} [๕๑๔] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพานเพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ...
บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ใน สมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านั้นชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๓๒} [๕๑๕] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฎฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ใน สมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอนิมิตตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๓๓} [๕๑๖] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ใน สมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๓๔} [๕๑๗] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น เพราะวิตกวิจารสงบไป ... บรรลุทุติยฌาน ... บรรลุตติยฌาน ... บรรลุจตุตถฌาน ... บรรลุปฐมฌาน ... บรรลุปัญจมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ ในสมัยใด ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก .. ที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอนิมิตตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็น กุศล ... ที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๓๕} [๕๑๘] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ... ที่เป็น สุญญตะ เป็นสุขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ... ที่เป็นสุญญตะ เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ... บรรลุทุติยฌาน ... บรรลุตติยฌาน ... บรรลุจตุตถฌาน
... บรรลุปฐมฌาน ... บรรลุปัญจมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา อยู่ในสมัยใด ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นสุญญตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นสุญญตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล... ที่เป็นอนิมิตตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นสุญญตะ เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอัปณิหิตะ เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
จบ สุญญตปฏิปทา
สุทธิกอัปปณิหิตะ
{๔๓๖} [๕๑๙] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มี ในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ อัน เป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศลอันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้ว อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๓๗} [๕๒๐] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ...
บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มี ในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอนิมิตตะ อัน เป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศลอันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้น แล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๓๘} [๕๒๑] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มี ในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ อัน เป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศลอันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้ว นั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๓๙} [๕๒๒] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น เพราะวิตกวิจารสงบไป ... บรรลุทุติยฌาน ... บรรลุตติยฌาน ... บรรลุจตุตถฌาน ... บรรลุปฐมฌาน ... บรรลุปัญจมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ อยู่ในสมัยใด ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่ เป็นอัปปณิหิตะ ดังนี้ เป็นวิบาก ... อันเป็นอัปปณิหิตะ ดังนี้ เป็นกุศล ...
ที่เป็นอนิมิตตะ ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นอัปปณิหิตะ ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นสุญญตะ ดังนี้ เป็นวิบาก ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
จบ สุทธิกอัปปณิหิตะ
อัปปณิหิตปฏิปทา
{๔๔๐} [๕๒๓] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ใน สมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๔๑} [๕๒๔] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ใน สมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอนิมิตตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๔๒} [๕๒๕] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ใน สมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศล อันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๔๓} [๕๒๖] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น เพราะวิตกวิจารสงบไป ... บรรลุทุติยฌาน ... บรรลุตติยฌาน ... บรรลุจตุตถฌาน ... บรรลุปฐมฌาน ... บรรลุปัญจมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ ในสมัยใด ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอนิมิตตะ เป็นทุกขาปฏิปทา
ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นสุญญตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
{๔๔๔} [๕๒๗] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นทุกขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ... ที่เป็น อัปปณิหิตะ เป็นสุขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ... ที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ... บรรลุทุติยฌาน ... บรรลุตติยฌาน ... บรรลุ จตุตถฌาน ... บรรลุปฐมฌาน ... บรรลุปัญจมฌานที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา อยู่ในสมัยใด ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอัปปณิหิตะ เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ... ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นอัปปณิหิตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นอนิมิตตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ... เป็นอัปปณิหิตะ เป็น สุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นกุศล ... ที่เป็นสุญญตะ เป็นสุขาปฏิปทา ขิปปาภิญญา ดังนี้ เป็นวิบาก ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
จบ อัปปณิหิตปฏิปทา
มหานัย ๒๐
{๔๔๕} [๕๒๘] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญมรรคเป็นโลกุตตระ ... เจริญสติปัฏฐานเป็น โลกุตตระ ... เจริญสัมมัปปธานเป็นโลกุตตระ ... เจริญอิทธิบาทเป็น
โลกุตตระ ... เจริญอินทรีย์เป็นโลกุตตระ ... เจริญพละเป็นโลกุตตระ ... เจริญโพชฌงค์เป็นโลกุตตระ ... เจริญสัจจะเป็นโลกุตตระ ... เจริญ สมถะเป็นโลกุตตระ ... เจริญธรรมเป็นโลกุตตระ ... เจริญขันธ์เป็นโลกุตตระ ... เจริญอายตนะเป็นโลกุตตระ ... เจริญธาตุเป็นโลกุตตระ ... เจริญอาหาร เป็นโลกุตตระ ... เจริญผัสสะเป็นโลกุตตระ ... เจริญเวทนาเป็นโลกุตตระ ... เจริญสัญญาเป็นโลกุตตระ ... เจริญเจตนาเป็นโลกุตตระ ... เจริญจิต เป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลกนำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
โยคาวจรบุคคลสงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นสุญญตะ เป็น ทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา ... ที่เป็นอนิมิตตะ ... ที่เป็นอัปปณิหิตะ อันเป็นวิบาก เพราะฌานที่เป็นโลกุตตรกุศลอันได้ทำไว้แล้ว ได้เจริญไว้ แล้วนั้นแล อยู่ในสมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นอัพยากฤต
จบ มหานัย ๒๐
ฉันทาธิปเตยยสุทธิกปฏิปทา
{๔๔๖} [๕๒๙] ธรรมเป็นอัพยากฤต เป็นไฉน
โยคาวจรบุคคลเจริญฌานเป็นโลกุตตระ อันเป็นเครื่องออกไปจากโลก นำไปสู่นิพพาน เพื่อละทิฏฐิ เพื่อบรรลุภูมิเบื้องต้น สงัดจากกาม ... บรรลุปฐมฌานที่เป็นทุกขาปฏิปทา ทันธาภิญญา เป็นฉันทาธิปไตย อยู่ใน สมัยใด ผัสสะ ... อวิกเขปะ มีในสมัยนั้น ...
สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่าธรรมเป็นกุศล
จบ สุทธิกปฏิปทา