๑๐. เสขสูตร ที่ ๒ เล่ม ๒๒

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๕ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อม แก่ภิกษุผู้เสขะ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๕ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความ ไม่เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการงาน

(๒) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการพูดคุย

(๓) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการนอน

(๔) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการคลุกคลีด้วยหมู่คณะ

(๕) พิจารณาจิตตามที่หลุดพ้นแล้ว

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๕ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความ ไม่เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ”

๑๐. ทุติยเสขสูตร

ว่าด้วยธรรมเป็นไปเพื่อความเสื่อมและไม่เสื่อมของพระเสขะ สูตรที่ ๒

{๙๐} [๙๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๕ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความ เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะในธรรมวินัยนี้เป็นผู้มีกิจมาก มีกรณียะมาก ไม่ฉลาดในกิจน้อยใหญ่ ละเลยการปลีกตัวออก ไม่ประกอบความสงบใจ ในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการที่ ๑ ย่อม เป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ

อีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะย่อมปล่อยให้วันเวลาล่วง ไปด้วยการงานเล็กน้อย ละเลยการปลีกตัวออก ไม่ประกอบความสงบใจในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการที่ ๒ ย่อมเป็นไปเพื่อความ เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะอีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะอยู่คลุกคลีกับพวกคฤหัสถ์ และบรรพชิตด้วยการคลุกคลีกับคฤหัสถ์อันไม่สมควร ละเลยการปลีกตัวออก ไม่ประกอบความสงบใจในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการ ที่ ๓ ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะอีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะย่อมเข้าไปในหมู่บ้านใน เวลาเช้าเกิน กลับมาในเวลาสายเกิน ละเลยการปลีกตัวออก ไม่ประกอบความสงบใจในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการที่ ๔ ย่อม เป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะอีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะย่อมไม่เป็นผู้ได้ตามปรารถนา ไม่เป็นผู้ได้โดยยาก ไม่เป็นผู้ได้โดยลำบากซึ่งกถา ที่เป็นไปเพื่อขัดเกลากิเลส เป็นที่สบายแก่ธรรมเครื่องโปร่งจิต คือ อัปปิจฉกถา สันตุฏฐิกถา ปวิเวกกถา

อสังสัคคกถา วิริยารัมภกถา สีลกถา สมาธิกถา ปัญญากถา วิมุตติกถา วิมุตติญาณทัสสนกถา ละเลยการปลีกตัวออก ไม่ประกอบความสงบใจในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการที่ ๕ ย่อมเป็นไปเพื่อความ เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๕ ประการนี้แลย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อม แก่ภิกษุผู้เสขะ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๕ ประการนี้ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อม แก่ภิกษุผู้เสขะ ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้างคือ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะในธรรมวินัยนี้ไม่เป็นผู้มีกิจมาก ไม่ มีกรณียะมาก ฉลาดในกิจน้อยใหญ่ ไม่ละเลยการปลีกตัวออก ประกอบ ความสงบใจในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการที่ ๑ ย่อม เป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะอีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะย่อมไม่ปล่อยให้วันเวลาล่วง ไปด้วยการงานเล็กน้อย ไม่ละเลยการปลีกตัวออก ประกอบความสงบใจในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการที่ ๒ ย่อมเป็นไปเพื่อความ ไม่เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะอีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะย่อมไม่คลุกคลีกับพวก คฤหัสถ์และบรรพชิตด้วยการคลุกคลีกับคฤหัสถ์อันไม่สมควร ไม่ละเลยการ ปลีกตัวออก ประกอบความสงบใจในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็น ธรรมประการที่ ๓ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะอีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะย่อมไม่เข้าไปในบ้านในเวลาเช้าเกิน ไม่กลับในเวลาสายเกิน ไม่ละเลยการปลีกตัวออก ประกอบ

ความสงบใจในภายใน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการที่ ๔ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่ เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ

อีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เสขะย่อมเป็นผู้ได้ตามปรารถนา ได้โดยไม่ยาก ได้โดยไม่ลำบากซึ่งกถาที่เป็นไปเพื่อขัดเกลากิเลส เป็นที่สบาย แก่ธรรมเครื่องโปร่งจิต คือ อัปปิจฉกถา สันตุฏฐิกถา ปวิเวกกถา อสังสัคคกถา วิริยารัมภกถา สีลกถา สมาธิกถา ปัญญากถา วิมุตติกถา วิมุตติญาณ ทัสสนกถา ไม่ละเลยการปลีกตัวออก ประกอบความสงบใจในภายใน ดูก่อน ภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นธรรมประการที่ ๕ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุ ผู้เสขะดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๕ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อม แก่ภิกษุผู้เสขะ”

จบ เถรวรรคที่ ๔

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. รชนียสูตร ๒. วีตราคสูตร

๓. กุหกสูตร ๔. อัสสัทธสูตร

๕. อักขมสูตร ๖. ปฏิสัมภิทาปัตตสูตร

๗. สีลวันตสูตร ๘. เถรสูตร

๙. ปฐมเสขสูตร ๑๐. ทุติยเสขสูตร

(๑๐) ๕. กกุธวรรค

๑. ปฐมสัมปทาสูตร

ว่าด้วยสัมปทา ๕ สูตรที่ ๑

{๙๑} [๙๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัมปทามี ๕ ประการนี้ ๕ ประการคืออะไร บ้าง คือ(๑) สัทธาสัมปทาความถึงพร้อมด้วยศรัทธา

(๒) สีลสัมปทาความถึงพร้อมด้วยศีล

(๓) สุตสัมปทาความถึงพร้อมด้วยสุตะ

(๔) จาคสัมปทาความถึงพร้อมด้วยจาคะ

(๕) ปัญญาสัมปทาความถึงพร้อมด้วยปัญญา

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัมปทามี ๕ ประการนี้แล”

๒. ทุติยสัมปทาสูตร

ว่าด้วยสัมปทา ๕ สูตรที่ ๒

{๙๒} [๙๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัมปทา ๕ ประการนี้ ๕ ประการคืออะไร บ้าง คือ(๑) สีลสัมปทาความถึงพร้อมด้วยศีล

(๒) สมาธิสัมปทา ความถึงพร้อมด้วยสมาธิ

(๓) ปัญญาสัมปทา ความถึงพร้อมด้วยปัญญา

(๔) วิมุตติสัมปทา ความถึงพร้อมด้วยวิมุตติ

(๕) วิมุตติญาณทัสสนสัมปทา ความถึงพร้อมด้วยวิมุตติญาณทัสสนะ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัมปทา ๕ ประการนี้แล”