โมเนยยสูตร เล่ม ๒๐

ตีณิมานิ ภิกฺขเว โมเนยฺยานิ. กตมานิ ตีณิ ? กายโมเนยฺยํ วจีโมเนยฺยํ มโนโมเนยฺยํ. กตมญฺจ ภิกฺขเว กายโมเนยฺยํ ? อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ ปาณาติปาตา ปฏิวิรโต โหติ, อทินฺนาทานา ปฏิวิรโต โหติ, อพฺรหฺมจริยา ปฏิวิรโต โหติ. อิทํ วุจฺจติ ภิกฺขเว กายโมเนยฺยํ. กตมญฺจ ภิกฺขเว วจีโมเนยฺยํ ? อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ มุสาวาทา ปฏิวิรโต โหติ, ปิสุณาย วาจาย ปฏิวิรโต โหติ, ผรุสาย วาจาย ปฏิวิรโต โหติ, สมฺผปฺปลาปา ปฏิวิรโต โหติ. อิทํ วุจฺจติ ภิกฺขเว วจีโมเนยฺยํ.

กตมญฺจ ภิกฺขเว มโนโมเนยฺยํ ? อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อาสวานํ ขยา อนาสวํ เจโตวิมุตฺตึ ปญฺญาวิมุตฺตึ ทิฏฺเฐว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรติ. อิทํ วุจฺจติ ภิกฺขเว มโนโมเนยฺยํ. อิมานิ โข ภิกฺขเว ตีณิ โมเนยฺยานีติ.

กายมุนึ วาจามุนึ เจโตมุนิมนาสวํ

มุนึ โมเนยฺยสมฺปนฺนํ อาหุ สพฺพปฺปหายินนฺติ. ทสมํ.

อาปายิกวคฺโค ทุติโย. ตสฺสุทฺทานํ

อาปายิโก ทุลฺลโภ จ อปฺปเมยฺยํ อาเนญฺชกํ

อยํ อปณฺณกมฺมนฺโต เทฺว จ โสเจยฺยโมเนยฺยาติ.

ภิกษุทั้งหลาย ความเป็นมุนี ๓ ประการนี้

ความเป็นมุนี ๓ ประการ อะไรบ้าง คือ

๑. ความเป็นมุนีทางกาย ๒. ความเป็นมุนีทางวาจา

๓. ความเป็นมุนีทางใจ

ความเป็นมุนีทางกาย เป็นอย่างไร

คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้เว้นขาดจากการฆ่าสัตว์ การลักทรัพย์ การประพฤติ ไม่ประเสริฐ นี้เรียกว่า ความเป็นมุนีทางกายความเป็นมุนีทางวาจา เป็นอย่างไร

คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้เว้นขาดจากการพูดเท็จ การพูดส่อเสียด การพูด คำหยาบ การพูดเพ้อเจ้อ นี้เรียกว่า ความเป็นมุนีทางวาจาความเป็นมุนีทางใจ เป็นอย่างไร

คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ทำให้แจ้งเจโตวิมุตติ ปัญญาวิมุตติอันไม่มีอาสวะเพราะ อาสวะสิ้นไปด้วยปัญญาอันยิ่งเองเข้าถึงอยู่ในปัจจุบัน นี้เรียกว่า ความเป็นมุนีทางใจภิกษุทั้งหลาย ความเป็นมุนี ๓ ประการนี้แล

ผู้ที่เป็นมุนีทางกาย เป็นมุนีทางวาจา

เป็นมุนีทางใจ ไม่มีอาสวะ

เป็นมุนี ถึงพร้อมด้วยความเป็นมุนี

บัณฑิตทั้งหลายเรียกว่าเป็นผู้ละได้ทุกอย่าง

โมเนยยสูตรที่ ๑๐ จบ

อาปายิกวรรคที่ ๒ จบ

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. อาปายิกสูตร ๒. ทุลลภสูตร

๓. อัปปเมยยสูตร ๔. อาเนญชสูตร

๕. วิปัตติสัมปทาสูตร ๖. อปัณณกสูตร

๗. กัมมันตสูตร ๘. ปฐมโสเจยยสูตร

๙. ทุติยโสเจยยสูตร ๑๐. โมเนยยสูตร