๗. อรติสูตร เล่ม ๒๒

เป็นไฉน ? คือ อนิจจสัญญา อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละอัสสาททิฏฐิ ๑อนัตตสัญญา อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละอัตตานุทิฏฐิ ๑ สัมมาทิฏฐิ อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละมิจฉาทิฏฐิ ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๓ ประการนี้ อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละธรรม ๓ ประการนี้แล.

จบอัสสาทสูตรที่ ๖

อรรถกถาอัสสาทสูตร

พึงทราบวินิจฉัยในอัสสาทสูตรที่ ๖ ดังต่อไปนี้ :-

บทว่า อสฺสาททิฏฐิ ได้แก่ สัสสตทิฏฐิ. บทว่า อตฺตานุทิฏฺฐิได้แก่ สักกายทิฏฐิ มีวัตถุ ๒๐ ที่คล้อยตามอาตมัน. บทว่า มิจฺฉาทิฏฺฐิได้แก่ ทิฏฐิ ๖๒ อย่าง. บทว่า สมฺมาทิฏฐิ ได้แก่ สัมมาทิฏฐิในองค์มรรค. อีกอย่างหนึ่ง ทิฏฐิทั้งหลายมีอาทิว่า ทานที่ให้แล้วไม่มีผล ชื่อว่ามิจฉาทิฏฐิ. กัมมสกตาญาณ ชื่อว่า สัมมาทิฏฐิ.

จบอรรถกถาอัสสาทสูตรที่ ๖

๗. อรติสูตร

ว่าด้วยธรรมที่ควรละและควรเจริญ

[๓๘๔] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๓ ประการนี้ ๓ ประการเป็นไฉน ? คือ อรติ ๑ วิหิงสา ๑ อธรรมจริยา ๑ (อกุศลกรรมบถสิบ)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๓ ประการนี้แล ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม๓ ประการ อันภิกษุพึงให้เจริญ เพื่อละธรรม ๓ ประการเหล่านี้ คือมุทิตา ๑ อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละอรติ ๑ อวิหิงสา อันภิกษุพึงให้

เจริญเพื่อละวิหิงสา ๑ ธรรมจริยา อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละอธรรมจริยา ๑ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๓ ประการนี้ อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละธรรม๓ ประการนี้แล.

จบอรติสูตรที่ ๗

อรรถกถาอรติสูตร

พึงทราบวินิจฉัยในอรติสูตรที่ ๗ ดังต่อไปนี้ :-

บทว่า อธมฺมจริยา ได้แก่ อกุศลกรรมบถ ๑๐.

จบอรรถกถาอรติสูตรที่ ๗

๘. ตุฏฐิสูตร

ว่าด้วยธรรมที่ควรละและควรเจริญ

[๓๘๕] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๓ ประการนี้ ๓ ประการเป็นไฉน ? คือ ความเป็นผู้ไม่สันโดษ ๑ ความไม่มีสัมปชัญญะ ๑ ความเป็นผู้มีความปรารถนามาก ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๓ ประการนี้แลดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๓ ประการ อันภิกษุพึงได้เจริญเพื่อละธรรม๓ ประการเหล่านี้ ๓ ประการเป็นไฉน ? คือ ความเป็นผู้สันโดษอันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละความเป็นผู้ไม่สันโดษ ๑ สัมปชัญญะ อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละความไม่มีสัมปชัญญะ ๑ ความเป็นผู้มีความปรารถนาน้อยอันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละความเป็นผู้มีความปรารถนามาก ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลายธรรม ๓ ประการนี้ อันภิกษุพึงให้เจริญเพื่อละธรรม ๓ ประการเหล่านี้แล.

จบตุฏฐิสูตรที่ ๘