พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย สฬายตนสังยุต ทุติยปัณณาสก์ · อวิชชาวรรค
๖. อนุสัยสูตร ที่ ๑ เล่ม ๑๘
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๖๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๐ ในอวิชชาวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย สฬายตนวรรค สฬายตนสังยุต ทุติยปัณณาสก์ อวิชชาวรรค อนุสัยสูตร ที่ ๑ (ฉบับหลวง เล่ม ๑๘ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๘ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๒๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๘)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๑๘ หน้า ๔๐–๔๐
๖. อนุสยปหานสูตร
ว่าด้วยการละอนุสัย
{๖๑} [๕๘] “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ บุคคลรู้อยู่อย่างไร เห็นอยู่อย่างไร จึงจะละอนุสัยได้ ...
๗. อนุสยสมุคฆาตสูตร
ว่าด้วยอนุสัยถูกเพิกถอน
{๖๒} [๕๙] “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ บุคคลรู้อยู่อย่างไร เห็นอยู่อย่างไร อนุสัยจึงจะถึงความเพิกถอน” ...
“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลรู้อยู่เห็นอยู่ซึ่งจักษุโดยความเป็นอนัตตา อนุสัยจึงจะถึงความเพิกถอน ... บุคคลรู้อยู่เห็นอยู่ซึ่งโสตะ ...ซึ่งฆานะ ... ซึ่งชิวหา ...ซึ่งกาย ...ซึ่งมโน ... ซึ่งธรรมารมณ์ ...มโนวิญญาณ ...มโนสัมผัส ... สุขเวทนา ทุกขเวทนา หรืออทุกขมสุขเวทนาที่เกิดขึ้นเพราะมโนสัมผัสเป็นปัจจัยโดยความเป็นอนัตตา อนุสัยจึงจะถึงความเพิกถอนดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลรู้อยู่อย่างนี้ เห็นอยู่อย่างนี้แล อนุสัยจึงจะถึงความเพิกถอน”
- ๑อนุสัย กิเลสที่นอนเนื่องอยู่ในสันดาน มี ๗ คือ (๑) กามราคานุสัย สภาพที่นอนเนื่องใน สันดานคือความกำหนัดในกาม (๒) ปฏิฆานุสัย สภาพที่นอนเนื่องในสันดานคือความกระทบกระทั่งแห่งจิต (๓) ทิฏฐานุสัย สภาพที่นอนเนื่องในสันดานคือความเห็น (๔) วิจิกิจฉานุสัย สภาพที่นอนเนื่องในสันดานคือความสงสัย (๕) มานานุสัย สภาพที่นอนเนื่องในสันดานคือความถือตัว (๖) ภวราคานุสัย สภาพที่นอนเนื่องในสันดานคือความกำหนัดในภพ (๗) อวิชชานุสัย สภาพที่นอนเนื่องในสันดานคือความไม่รู้ {ที.ปา. (แปล) ๑๑/๓๓๒/๓๔๙, สํ.สฬา.อ. ๑๔}
จบ ๖. อนุสัยสูตร ที่ ๑