มิตตสูตร เล่ม ๑๙

อริยสัจ ๔ ตามความเป็นจริง ถึงพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าเหล่าใดเหล่าหนึ่งบรรดามีในปัจจุบันที่ตรัสรู้อยู่ตามความเป็นจริง ทั้งหมดนั้นก็ตรัสรู้อยู่ซึ่งอริยสัจ ๔ ตามความเป็นจริง อริยสัจ ๔ คืออะไรบ้าง คือ ทุกขอริยสัจ ... ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทาอริยสัจ ก็พระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าเหล่าใดเหล่าหนึ่งบรรดามีในอดีตกาล ในอนาคตกาล ในปัจจุบันกาลที่ตรัสรู้แล้ว ที่จักตรัสรู้ ที่ตรัสรู้อยู่ตามความเป็นจริง ทั้งหมดนั้นก็ตรัสรู้แล้ว จักตรัสรู้ ตรัสรู้อยู่ซึ่งอริยสัจ ๔ ตามความเป็นจริง ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล เธอทั้งหลายพึงทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา”

๕. อาสวักขยสูตร

ว่าด้วยความสิ้นอาสวะ

{๑๗๐๕} [๑๐๙๕] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เรากล่าวถึงความสิ้นอาสวะแก่ผู้รู้ผู้เห็นไม่กล่าวถึงความสิ้นอาสวะแก่ผู้ไม่รู้ไม่เห็น ก็ความสิ้นอาสวะย่อมมีแก่ผู้รู้อะไร ผู้เห็นอะไร ความสิ้นอาสวะย่อมมีแก่ผู้รู้ผู้เห็นว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา’ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความสิ้นอาสวะย่อมมีแก่ผู้รู้อย่างนี้ผู้เห็น อย่างนี้แล ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล เธอทั้งหลายพึงทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา”

๖. มิตตสูตร

ว่าด้วยการอนุเคราะห์มิตร

{๑๗๐๖} [๑๐๙๖] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็เธอทั้งหลายพึงอนุเคราะห์เหล่าชนผู้เป็นมิตรสหาย ญาติหรือสาโลหิต ผู้ที่สำคัญโอวาทว่าเป็นสิ่งที่ตนควรฟัง

เธอทั้งหลายพึงทำเขาเหล่านั้นให้สมาทาน ให้ตั้งมั่น ให้ดำรงอยู่ในการรู้อริยสัจ ๔ ตามความเป็นจริง อริยสัจ ๔ คืออะไรบ้าง คือ ทุกขอริยสัจ ... ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทาอริยสัจ ก็เธอทั้งหลายพึงอนุเคราะห์เหล่าชน... เธอทั้งหลายพึงทำเขาเหล่านั้นให้สมาทาน ให้ตั้งมั่น ให้ดำรงอยู่ในการรู้อริยสัจ ๔ เหล่านี้แล ตามความเป็นจริง ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล เธอทั้งหลาย พึงทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา”

๗. ตถสูตร

ว่าด้วยอริยสัจ ๔ เป็นของจริงแท้

{๑๗๐๗} [๑๐๙๗] “ดูก่อนภิกษุทั้งลาย อริยสัจมี ๔ ประการนี้ ๔ ประการคืออะไรบ้าง คือ ทุกขอริยสัจ ... ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทาอริยสัจ อริยสัจ ๔ ประการนี้แลเป็นของจริงแท้ ไม่แปรผัน ไม่เป็นอย่างอื่น เพราะฉะนั้น จึงเรียกว่าอริยสัจ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล เธอทั้งหลายพึงทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา”

๘. โลกสูตร

ว่าด้วยพระตถาคตเป็นอริยะในโลกทั้งปวง

{๑๗๐๘} [๑๐๙๘] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อริยสัจมี ๔ ประการนี้ ๔ ประการคืออะไรบ้าง คือ ทุกขอริยสัจ ... ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทาอริยสัจ ตถาคตเป็นอริยะในโลก ตลอดทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก ในหมู่สัตว์ พร้อมทั้งสมณพราหมณ์ เทพ และมนุษย์ เพราะฉะนั้น จึงเรียกว่าอริยสัจ (ความจริงของพระอริยตถาคต) ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล เธอทั้งหลายพึงทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา”