๖. อสนิสูตร เล่ม ๑๖

๖. อสนิสูตร

ว่าด้วยคนติดลาภสักการะเหมือนคนถูกขวานฟ้า

[๕๔๙] พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี กรุงสาวัตถี. ณ ที่นั้นแล พระผู้มีพระ-ภาคเจ้าได้ตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ลาภสักการะและความสรรเสริญทารุณ เผ็ดร้อน หยาบคาย เป็นอันตรายแก่การบรรลุธรรมอันเกษมจากโยคะ ซึ่งไม่มีธรรมอื่นยิ่งไปกว่า.

[๕๕๐ ] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ขวานฟ้าตกถูกใคร ลาภสักการะและความสรรเสริญ ย่อมตามถึงพระเสขะผู้ยังไม่บรรลุอรหัตผล คำว่า" ขวานฟ้า" นี้ เป็นชื่อของลาภสักการะและความสรรเสริญ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ลาภสักการะและความสรรเสริญ ทารุณ ฯ ล ฯ อย่างนี้แลเธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้แหละ.

จบอสนิสูตรที่ ๖

อรรถกถาอสนิสูตรที่ ๖

พึงทราบวินิจฉัยในอสนิสูตรที่ ๖ ดังต่อไปนี้.

บทว่า กํ ภิกฺขเว อสนิวิจกฺกํ ความว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลายฟ้าผ่าลงมาทำลายบนศีรษะใคร. บทว่า อปฺปตฺตมานสํ คือพระอรหัต-ผลอันตนยังไม่บรรลุ. พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัส เพราะปรารถนาความทุกข์แต่สัตว์ก็หามิได้ แต่ตรัสอย่างนี้ เพื่อแสดงโทษ ด้วยประการฉะนี้.

ความจริง ฟ้าผ่าลงบนศีรษะ ให้อัตภาพเดียวเท่านั้นฉิบหาย คนผู้มีจิต

ติดลาภสักการะและสรรเสริญ ย่อมแสวงอนันตทุกข์ในนรกเป็นต้น.

จบอรรถกถาอสนิสูตรที่ ๖

๗. ทิฏฐิสูตร

ว่าด้วยคนติดลาภสักการะเหมือนถูกแทงด้วยลูกศร

[๕๕๑] พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี กรุงสาวัตถี. ณ ที่นั้นแล พระผู้มีพระ-ภาคเจ้าได้ตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ลาภสักการะและความสรรเสริญทารุณ เผ็ดร้อน หยาบคาย เป็นอันตรายแก่การบรรลุธรรมอันเกษมจากโยคะ ซึ่งไม่มีธรรมอื่นยิ่งไปกว่า.

[๕๕๒] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อะไรแทงใครด้วยลูกศรคือทิฏฐิลาภสักการะและความสรรเสริญ ย่อมตามถึงพระเสขะผู้ยังไม่บรรลุอรหัตผลคำว่า "ลูกศร" นี้ เป็นชื่อของลาภสักการะและความสรรเสริญ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ลาภสักการะและความสรรเสริญ ทารุณ ฯลฯ อย่างนี้แลเธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้แหละ.

จบทิฏฐิสูตรที่ ๗

อรรถกถาทิฏฐิสูตรที่ ๗

พึงทราบวินิจฉัยในทิฏฐิสูตรที่ ๗ ดังต่อไปนี้.

บทว่า ทิฏฺฐิคเตน คือทิฏฐิ. บทว่า วิเสน คือกำซาบด้วยพิษ.

บทว่า สลฺเลน คือลูกศร.

จบอรรถกถาทิฏฐิสูตรที่ ๗