ปฏิจจวาร เล่ม ๔๓

ในนอนันตรปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๔ วาร

ในนสมนันตรปัจจัย " " ๔ "

ในนอัญญมัญญปัจจัย " " ๒ "

ในนอุปนิสสยปัจจัย " " ๔ "

ในนสัมปยุตตปัจจัย " " ๒ "

ในนวิปปยุตตปัจจัย " " ๒ "

ในโนนัตถิปัจจัย " " ๔ "

ในโนวิคตปัจจัย " " ๔ "

๔. ปัจจยปัจจนียานุโลมะ

{๗๕๐} [๒๒๕] ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๔ วาร

ในอธิปติปัจจัย " " ๔ "

(พึงทำแม่บทไปตามลำดับ) ...

ในอวิคตปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๗ วาร

จบ กามาวจรทุกะ

๙๔. รูปาวจรทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

๑. ปัจจยานุโลมะ ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๗๕๑} [๒๒๖] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรเกิด ขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ใน ปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็น รูปาวจรเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๓)[๒๒๗] ภาวธรรม <*> ที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจร เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... มหาภูตรูป ๑ ...

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะ เหตุปัจจัย คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ที่เป็นรูปาวจรอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่ เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ที่เป็นรูปาวจร อาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น กฏัตตารูปอาศัยมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น (๓)[๒๒๘] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและ ที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรและหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ...

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่ เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่เป็น รูปาวจรและมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ กฏัตตารูปอาศัย ขันธ์ที่เป็นรูปาวจรและมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็น รูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรและหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัย ขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... กฏัตตารูปอาศัยขันธ์ที่เป็นรูปาวจรและมหาภูตรูป ทั้งหลายเกิดขึ้น (ย่อ) (๓)

๑. ปัจจยานุโลมะ ๒. สังขยาวาร

สุทธนัย

{๗๕๒} [๒๒๙] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร

ในอารัมมณปัจจัย " ๔ "

ในอธิปติปัจจัย " ๕ "

ในอนันตรปัจจัย " ๔ "

ในสมนันตรปัจจัย " ๔ "

ในสหชาตปัจจัย " ๙ "

ในอัญญมัญญปัจจัย " ๖ "

ในนิสสยปัจจัย " ๙ "

ในอุปนิสสยปัจจัย " ๔ "

ในปุเรชาตปัจจัย " ๒ "

ในอาเสวนปัจจัย " ๒ "

ในกัมมปัจจัย " ๙ "

ในวิปากปัจจัย " ๙ "

ในอาหารปัจจัย " ๙ "

ในอินทริยปัจจัย " ๙ "

ในฌานปัจจัย มี ๙ วาร

ในมัคคปัจจัย " ๙ "

ในสัมปยุตตปัจจัย " ๔ "

ในวิปปยุตตปัจจัย " ๙ "

ในอัตถิปัจจัย " ๙ "

ในนัตถิปัจจัย " ๔ "

ในวิคตปัจจัย " ๔ "

ในอวิคตปัจจัย " ๙ "

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๑. วิภังควาร

นเหตุปัจจัยและนอารัมมณปัจจัย

{๗๕๓} [๒๓๐] ภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจร เกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่เป็นรูปาวจรซึ่งเป็นอเหตุกะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในอเหตุกปฏิสนธิขณะ ... หทัยวัตถุอาศัยขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น ขันธ์ทั้งหลาย อาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... มหาภูตรูป ๑ ... (พึงเพิ่มข้อความเข้ามาจนถึงพวก อสัญญสัตตบุคคล) โมหะที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาอุทธัจจะอาศัยขันธ์ที่สหรคต ด้วยวิจิกิจฉาอุทธัจจะเกิดขึ้น (๑)เพราะนอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาร

นอธิปัตยาทิปัจจัย

{๗๕๔} [๒๓๑] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะนอธิปติปัจจัย คือ อธิปติธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยขันธ์ที่เป็นรูปาวจร

เกิดขึ้น ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรซึ่งเป็นวิบากเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะนอธิปติปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยวิบากขันธ์ที่เป็นรูปาวจร เกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็น รูปาวจรเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรซึ่งเป็นวิบากเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะนอธิปติปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่ ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... มี ๓ วาร

(สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจร เหมือนกับปฏิจจวาร ในสภาวธรรมที่ไม่ เป็นกามาวจร ไม่มีข้อแตกต่างกัน ในที่นี้ มหาภูตรูปทั้งหมดก็พึงทำไว้) (๓)

[๒๓๒] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและ ที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรและหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ...

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็น รูปาวจรเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยวิบากขันธ์ที่ เป็นรูปาวจรและมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็น รูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ ในปฏิสนธิ ขณะ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรและหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... กฏัตตารูปอาศัยขันธ์ที่เป็นรูปาวจรและมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น (๓)

เพราะนอนันตรปัจจัย ... เพราะนอุปนิสสยปัจจัย

นปุเรชาตาทิปัจจัย

{๗๕๕} [๒๓๓] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจร อาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจร เกิดขึ้นเพราะนปุเรชาตปัจจัย คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ...

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะนปุเรชาตปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็น รูปาวจรเกิดขึ้นเพราะนปุเรชาตปัจจัย คือ ในปฏิสนธิขณะขันธ์ ๓ และ กฏัตตารูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๓)

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะนปุเรชาตปัจจัย คือ ในอรูปภพ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่เป็น รูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ... (พึงเพิ่มข้อความเข้า มาจนถึงพวกอสัญญสัตตบุคคล แม้วาร ๕ นอกนี้พึงทำ พึงขยายไปตาม ลำดับ)เพราะนปัจฉาชาตปัจจัย มี ๙ วาร

นอาเสวนาทิปัจจัย

{๗๕๖} [๒๓๔] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจร อาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจร เกิดขึ้นเพราะนอาเสวนปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจร ซึ่งเป็นวิบากเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะนอาเสวนปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็น รูปาวจรเกิดขึ้นเพราะนอาเสวนปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรซึ่งเป็นวิบากเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะนอาเสวนปัจจัย มี ๓ วาร

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็น รูปาวจรเกิดขึ้นเพราะนอาเสวนปัจจัย (ย่อ พึงทำตามมูลบท พึงจัดวาร นอกนี้ด้วย)

เพราะนกัมมปัจจัย มี ๒ วาร ... เพราะนสัมปยุตตปัจจัย

{๗๕๗} [๒๓๕] ภาวธรรม <*> ที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจร เกิดขึ้นเพราะนวิปปยุตตปัจจัย คือ ในอรูปภพ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ที่เป็นพาหิระ ... ที่มีอาหารเป็นสมุฏฐาน ... ที่มีอุตุเป็นสมุฏฐาน ... สำหรับพวกอสัญญ สัตตบุคคล ... (ย่อ)

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. สังขยาวาร

สุทธนัย

{๗๕๘} [๒๓๖] ในนเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

ในนอารัมมณปัจจัย " ๓ "

ในนอธิปติปัจจัย " ๙ "

ในนอนันตรปัจจัย มี ๓ วาร

ในนสมนันตรปัจจัย " ๓ "

ในนอัญญมัญญปัจจัย " ๓ "

ในนอุปนิสสยปัจจัย " ๓ "

ในนปุเรชาตปัจจัย " ๙ "

ในนปัจฉาชาตปัจจัย " ๙ "

ในนอาเสวนปัจจัย " ๙ "

ในนกัมมปัจจัย " ๒ "

ในนวิปากปัจจัย " ๕ "

ในนอาหารปัจจัย " ๑ "

ในนอินทริยปัจจัย " ๑ "

ในนฌานปัจจัย " ๑ "

ในนมัคคปัจจัย " ๑ "

ในนสัมปยุตตปัจจัย " ๓ "

ในนวิปปยุตตปัจจัย " ๑ "

ในโนนัตถิปัจจัย " ๓ "

ในโนวิคตปัจจัย " ๓ "

(การนับ ๒ วารนอกนี้ก็ดี สหชาตวารก็ดี พึงทำอย่างนี้)

๙๔. รูปาวจรทุกะ ๓. ปัจจยวาร

๑. ปัจจยานุโลมะ ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๗๕๙} [๒๓๗] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรเกิด ขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (เหมือนกับปฏิจจวาร)

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่ เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (พึงเพิ่มข้อความ เข้ามาจนถึงมหาภูตรูปที่เป็นภายใน) ขันธ์ที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้นสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ที่เป็นรูปาวจรอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น ในปฏิสนธิ ขณะ ...

สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่ไม่ เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ที่เป็นรูปาวจรอาศัยหทัยวัตถุ เกิดขึ้น จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ... (๓)

[๒๓๘] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและ ที่ไม่เป็นรูปาวจรเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่ เป็นรูปาวจรและหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ...

สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจรอาศัยสภาวธรรมที่เป็นรูปาวจรและที่ไม่เป็น รูปาวจรเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่เป็น รูปาวจรและมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ...