ตัณหาสูตร เล่ม ๒๑

วาทะเหล่าใดถูกตระเตรียมไว้จำนวนมาก และสมณ

พราหมณ์ทั้งหลายอาศัยวาทะใด วาทะเหล่านั้นครั้นมาถึง

พระตถาคตผู้แกล้วกล้า ผู้ข้ามวาทะได้แล้วเข้ายอมหมดไป

ผู้ใดครอบงำธรรมจักรได้แล้ว ประกอบด้วยญาณ

อันเป็นโลกุตตระ มีปกติอนุเคราะห์สัตว์ทั่วหน้า ประกาศ

ธรรมจักรให้เป็นไป สัตว์ทั้งหลายย่อมนมัสการผู้นั้น

ผู้ประเสริฐกว่าเทวดาและมนุษย์ ผู้ถึงฝั่งแห่งภพ

๙. ตัณหุปปาทสูตร

ว่าด้วยที่เกิดแห่งตัณหา ๔ ประการ

{๙}[๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ตัณหาเมื่อจะเภิดขึ้นแก่ภิกษุ ย่อมเกิดขึ้นในที่ใด ที่นั้นชื่อว่าที่เกิดขึ้นแห่งตัณหา มี ๔ ประการนี้ ๔ ประการคืออะไรบ้างคือ ตัณหาเมื่อจะเกิดขึ้นแก่ภิกษุ ย่อมเกิดขึ้นเพราะจีวรเป็นเหตุ ๑ เพราะบิณฑบาตเป็นเหตุ ๑ เพราะเสนาสนะเป็นเหตุ ๑ เพราะเภสัชอันประณีตและประณีตกว่าเป็นเหตุ ๑

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ตัณหาเมื่อจะเกิดขึ้น ย่อมเกิดขึ้นในที่ใด ที่นั้น

ชื่อว่าที่เกิดขึ้นแห่งตัณหา มี ๔ ประการนี้แล”

คนที่มีตัณหาเป็นเพื่อนย่อมเวียนว่ายไปตลอดกาล

ยาวนาน ไม่ล่วงพ้นสังสารวัฏอันมีความเป็นอย่างนี้และ

ความเป็นอย่างอื่นไปได้

ภิกษุรู้โทษนี้และรู้ตัณหาว่าเป็นที่เกิดแห่งทุกข์แล้ว พึง

เป็นผู้ปราศจากตัณหา ไม่ยึดมั่นถือมั่น มีสติเที่ยวไป

๑๐. โยคสูตร

ว่าด้วยโยคะ ๔ ประการ

{๑๐}[๑๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โยคะมี ๔ ประการนี้ ๔ ประการ คืออะไรบ้าง คือ (๑) กามโยคะ (๒) ภวโยคะ (๓) ทิฏฐิโยคะ (๔) อวิชชาโยคะ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็กามโยคะเป็นไฉน คือ บุคคลบางคนในโลกนี้

ย่อมไม่รู้ประจักษ์ซึ่งความเกิด ความดับ คุณ โทษ และการสลัดออกแห่งกามทั้งหลายตามความเป็นจริง เมื่อเขาไม่รู้ประจักษ์ซึ่งความเกิด ความดับคุณ โทษ และการสลัดออกแห่งกามทั้งหลายตามความเป็นจริง ความกำหนัด(ที่เกิดขึ้น)เพราะกาม ความเพลิดเพลินเพราะกาม ความเยื่อใยเพราะกาม ความหมกมุ่นเพราะกาม ความกระหายเพราะกาม ความเร่าร้อนเพราะกาม ความหยั่งลงเพราะกาม และความทะยานอยากเพราะกามในวัตถุกามทั้งหลายย่อมเกิดขึ้น นี้เราเรียกว่ากามโยคะ ดังนี้คือ กามโยคะ

ก็ภวโยคะเป็นไฉน คือ บุคคลบางคนในโลกนี้ย่อมไม่รู้ประจักษ์ซึ่ง

ความเกิด ความดับ คุณ โทษ และการสลัดออกแห่งภพทั้งหลายตามความเป็นจริง เมื่อเขาไม่รู้ประจักษ์ซึ่งความเกิด ความดับ คุณ โทษ และการสลัดออกแห่งภพทั้งหลายตามความเป็นจริง ความกำหนัดเพราะภพ ความเพลิดเพลินเพราะภพ ความเยื่อใยเพราะภพ ความหมกมุ่นเพราะภพ ความ