๙. ชฎิลสูตร เล่ม ๒๕

พระบาลีสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อุทาน

๙. ชฏิลสูตร

ว่าด้วยชฎิลอาบน้ำ

{๔๖} [๙] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ คยาสีสประเทศ ใกล้หมู่บ้านคยา ก็ครั้งนั้นแลเป็นฤดูหนาว มีหิมะตก ๘ วัน ตอนกลางคืน อากาศหนาวเหน็บ ชฎิลเป็นจำนวนมากบ้างก็ผุดขึ้น บ้างก็ดำลง บ้างก็ทั้งผุดทั้งดำ บ้างก็รดตัว บ้างก็บูชาไฟที่แม่นํ้าคยา ด้วยเห็นว่าเมื่อทำ อย่างนี้จะทำให้หมดจดได้ พระผู้มีพระภาคเจ้าก็ได้ทอดพระเนตรเห็นชฎิล เหล่านั้นทำอย่างนั้นแล้วแลลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงทราบเนื้อความนั้นแล้ว จึงทรงเปล่งพระอุทานนี้ ในเวลานั้นว่า

คนจะสะอาดได้เพราะน้ำก็หาไม่ แต่คนจำนวนมาก ก็ยังอาบน้ำกันในแม่น้ำนี้อยู่ แต่สัจจะและธรรมมีอยู่ ในผู้ใด ผู้นั้นเป็นผู้สะอาด และชื่อว่าเป็นพราหมณ์

โพธิวรรค ๑๐. พาหิยสูตร

๑๐. พาหิยสูตร

ว่าด้วยที่สุดทุกข์

{๔๗} [๑๐] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี ก็ครั้งนั้นแล กุลบุตรชื่อ พาหิยทารุจีริยะอาศัยอยู่ที่ท่าสุปปารกะริมฝั่งทะเล มีคนเป็นจำนวนมาก สักการะ เคารพ นับถือ บูชา ยำเกรง จึงได้จีวร บิณฑบาต เสนาสนะ คิลานปัจจัยเภสัชบริขาร ครั้งหนึ่ง เขาปลีกตัวอยู่ในที่เร้น เกิดความคิด ในใจขึ้นอย่างนี้ว่า ‘เราก็เป็นคนหนึ่งในหมู่พระอรหันต์หรือผู้บรรลุอรหัตตมรรคในโลก’ขณะนั้นแล เทวดาที่เป็นญาติสาโลหิตกันมาแต่ชาติปางก่อนของเขา ประสงค์จะอนุเคราะห์ให้เกิดประโยชน์ ได้ทราบเรื่องที่เขาคิดอยู่ในใจด้วยใจ จึงเข้าไปหาเขา ครั้นแล้วได้กล่าวว่า “ดูก่อนพาหิยะ ท่านไม่ใช่พระ อรหันต์หรือผู้บรรลุอรหัตมรรคอย่างแน่นอน สำหรับท่านแม้ปฏิปทาที่จะ ทำให้ท่านเป็นพระอรหันต์หรือเป็นผู้บรรลุอรหัตตมรรคก็ยังไม่มีเลย”เขาถามว่า “ถ้าอย่างนั้น ใครกันเล่าเป็นพระอรหันต์หรือเป็นผู้บรรลุ อรหัตมรรคในโลกกับทั้งเทวโลก”

เทวดาตอบว่า “ดูก่อนพาหิยะ ในแคว้นทางภาคเหนือมีพระนครชื่อว่า สาวัตถี ขณะนี้พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ประทับอยู่ที่นั่น ดูก่อนพาหิยะ พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้นแลทรงเป็น พระอรหันต์แท้ ทั้งทรงแสดงธรรมเพื่อความเป็นพระอรหันต์อีกด้วย”