เรื่องภิกษุอยู่ปริวาสสึก เล่ม ๖

ภิกษุรู้ที่สุดอาบัติบางอย่าง ไม่รู้บางอย่าง รู้ที่สุดราตรี ที่สุดอาบัติบางอย่างระลึกได้ บางอย่างระลึกไม่ได้ ที่สุดราตรีระลึกได้ ในที่สุดอาบัติบางอย่างสงสัย บางอย่างไม่สงสัย ในที่สุดราตรีไม่สงสัย สงฆ์พึงให้ปริวาสดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สงฆ์พึงให้ปริวาสอย่างนี้แล”

จบ ปริวาส

๓. จัตตาฬีสกะ

ว่าด้วยภิกษุที่เป็นกรณีตัวอย่างในวุฏฐานวิธี ๔๐ กรณี

กำลังอยู่ปริวาสสึกไป

{๔๗๑}[๑๖๐] ก็โดยสมัยนั้นแล ภิกษุรูปหนึ่งกำลังอยู่ปริวาสสึกไป เธอกลับมาขออุปสมบทต่อภิกษุทั้งหลายอีก ภิกษุเหล่านั้นจึงกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาคเจ้า พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสดังต่อไปนี้{๔๗๒}“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้กำลังอยู่ปริวาสสึกไปปริวาสของผู้สึกใช้ไม่ได้ หากเธออุปสมบทใหม่ ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงอยู่ปริวาสที่เหลือต่อไป (๑)

กำลังอยู่ปริวาสสึกไปบวชเป็นสามเณร

{๔๗๓}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้กำลังอยู่ปริวาสสึกไปบวชเป็นสามเณร ปริวาสของสามเณรใช้ไม่ได้ หากเธออุปสมบทใหม่ ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงอยู่ปริวาสที่เหลือต่อไป (๒)

กำลังอยู่ปริวาสเกิดวิกลจริต

{๔๗๔}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้กำลังอยู่ปริวาสเกิดวิกลจริตปริวาสของผู้วิกลจริตใช้ไม่ได้ หากเธอหายวิกลจริต ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงอยู่ปริวาสที่เหลือต่อไป (๓)

กำลังอยู่ปริวาสเกิดมีจิตฟุ้งซ่าน

{๔๗๕}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้กำลังอยู่ปริวาสเกิดมีจิตฟุ้งซ่าน ปริวาสของเธอผู้มีจิตฟุ้งซ่านใช้ไม่ได้ หากเธอมีจิตไม่ฟุ้งซ่านอีกก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงอยู่ปริวาสที่เหลือต่อไป (๔)

กำลังอยู่ปริวาสกระสับกระส่ายเพราะเวทนา

{๔๗๖}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้กำลังอยู่ปริวาสเกิดกระสับกระส่ายเพราะเวทนา ปริวาสของเธอผู้กระสับกระส่ายเพราะเวทนาใช้ไม่ได้ หากเธอไม่กระสับกระส่ายเพราะเวทนาอีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงอยู่ปริวาสที่เหลือต่อไป (๕)

กำลังอยู่ปริวาสถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่เห็นอาบัติ

{๔๗๗}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้กำลังอยู่ปริวาสถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่เห็นอาบัติ ปริวาสของเธอผู้สูกสงฆ์ยกวัตรใช้ไม่ได้ หากเธอถูกเรียกเข้าหมู่อีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงอยู่ปริวาสที่เหลือต่อไป (๖)

กำลังอยู่ปริวาสถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่ทำคืนอาบัติ

{๔๗๘}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้กำลังอยู่ปริวาสถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่ทำคืนอาบัติ ปริวาสของเธอผู้ถูกสงฆ์ยกวัตรใช้ไม่ได้ หากเธอถูกเรียกเข้าหมู่อีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงอยู่ปริวาสที่เหลือต่อไป (๗)

กำลังอยู่ปริวาสถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่สละทิฏฐิอันชั่วช้า

{๔๗๙}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้กำลังอยู่ปริวาสถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่สละทิฏฐิอันชั่วช้า ปริวาสของเธอผู้ถูกยกวัตรใช้ไม่ได้ หากเธอถูกเรียกเข้าหมู่อีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงอยู่ปริวาสที่เหลือต่อไป (๘)

ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมสึกไป

{๔๘๐}[๑๖๑] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมสึกไป การชักเข้าหาอาบัติเดิมของเธอผู้สึกแล้วใช้ไม่ได้ หากเธออุปสมบทใหม่ ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว ภิกษุนั้นสงฆ์พึงชักเข้าหาอาบัติเดิม (๙)

ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมสึกไปบวชเป็นสามเณรเป็นต้น

{๔๘๑}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมสึกไปบวชเป็นสามเณร การชักเข้าหาอาบัติเดิมของสามเณรใช้ไม่ได้ หากเธออุปสมบทใหม่ ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว ภิกษุนั้นสงฆ์พึงชักเข้าหาอาบัติเดิม (๑๐)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมเกิดวิกลจริต การชักเข้าหาอาบัติเดิมของเธอผู้วิกลจริตใช้ไม่ได้ หากเธอหาย

วิกลจริต ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้วที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว ภิกษุนั้นสงฆ์พึงชักเข้าหาอาบัติเดิม (๑๑)

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมเกิดมีจิตฟุ้งซ่าน การชักเข้าหาอาบัติเดิมของเธอผู้มีจิตฟุ้งซ่านใช้ไม่ได้ หากเธอมีจิตไม่ฟุ้งซ่านอีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว ภิกษุนั้นอันสงฆ์พึงชักเข้าหาอาบัติเดิม (๑๒)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมเกิดกระสับกระส่ายเพราะเวทนา การชักเข้าหาอาบัติเดิมของเธอผู้กระสับกระส่ายเพราะเวทนาใช้ไม่ได้ หากเธอไม่กระสับกระส่ายเพราะเวทนาอีกก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว

ภิกษุนั้นสงฆ์พึงชักเข้าหาอาบัติเดิม (๑๓)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่เห็นอาบัติ การชักเข้าหาอาบัติเดิมของเธอผู้ถูกสงฆ์ยกวัตรใช้ไม่ได้ หากเธอถูกเรียกเข้าหมู่อีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว ภิกษุนั้นสงฆ์พึงชักเข้าหาอาบัติเดิม (๑๔)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่ทำคืนอาบัติ การชักเข้าหาอาบัติเดิมของเธอผู้ถูกสงฆ์ยกวัตรใช้ไม่ได้ หากเธอถูกเรียกเข้าหมู่อีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว ภิกษุนั้นสงฆ์พึงชักเข้าหาอาบัติเดิม (๑๕)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรชักเข้าหาอาบัติเดิมถูกสงฆ์ยกวัตรฐานไม่สละทิฏฐิอันชั่วช้า การชักเข้าหาอาบัติเดิมของเธอผู้

ถูกยกวัตรใช้ไม่ได้ หากเธอถูกเรียกเข้าหมู่อีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว ภิกษุนั้นสงฆ์พึงชักเข้าหาอาบัติเดิม (๑๖)

ควรมานัตสึกไป

{๔๘๒}[๑๖๒] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรมานัตสึกไป การให้มานัตแก่เธอผู้สึกแล้วใช้ไม่ได้ หากเธออุปสมบทใหม่ ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้วพึงให้มานัตแก่ภิกษุนั้น (๑๗)

ควรมานัตสึกไปบวชเป็นสามเณรเป็นต้น

{๔๘๓}ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรมานัตสึกไปบวชเป็นสามเณร การให้มานัตแก่สามเณรใช้ไม่ได้ หากเธออุปสมบทใหม่ ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงให้มานัตแก่ภิกษุนั้น (๑๘)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรมานัตเกิดวิกลจริต การให้มานัตแก่เธอผู้วิกลจริตใช้ไม่ได้ หากเธอหายวิกลจริต ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงให้มานัตแก่ภิกษุนั้น (๑๙)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรมานัตเกิดมีจิตฟุ้งซ่าน การให้มานัตแก่เธอผู้มีจิตฟุ้งซ่านใช้ไม่ได้ หากเธอไม่มีจิตฟุ้งซ่านอีก ก็ให้ปริวาสเดิมนั้นแหละแก่เธอ ปริวาสที่ให้แล้วเป็นอันให้ดีแล้ว ที่อยู่แล้วก็เป็นอันอยู่ดีแล้ว พึงให้มานัตแก่ภิกษุนั้น (๒๐)ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ควรมานัตเกิดกระสับกระส่ายเพราะเวทนา การให้มานัตแก่เธอผู้กระสับกระส่ายเพราะเวทนาใช้