พระวินัยปิฎก จุลวรรค · ขุททกวัตถุขันธกะ
เรื่องไม้ชำระฟัน เล่ม ๗
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๗๓–๑๗๕ (Royal Thai)19/27 in ขุททกวัตถุขันธกะ4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระวินัยปิฎก จุลวรรค ขุททกวัตถุขันธกะ เรื่องไม้ชำระฟัน (Royal Thai Volume 7 · Mahachula Volume 7 · Mahamakut Volume 9 · Chaloem Phrakiat Volume 7)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 7, pp. 77–78
พระพุทธานุญาตไม้ชำระฟัน
{๑๗๓} [๒๘๒] ก็โดยสมัยนั้นแล ภิกษุทั้งหลายไม่เคี้ยวไม้ชำระฟัน ปากมี กลิ่นเหม็น ภิกษุทั้งหลายจึงกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาคเจ้า พระ ผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า
โทษในการไม่เคี้ยวไม้ชำระฟัน
“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การไม่เคี้ยวไม้ชำระฟันมีโทษ ๕ ประการนี้ คือ
๑. นัยน์ตาไม่แจ่มใส
๒. ปากมีกลิ่นเหม็น
๓. ลิ้นรับรสอาหารไม่บริสุทธิ์
๔. ดีและเสมหะห่อหุ้มอาหาร
๕. ไม่ชอบอาหาร
การไม่เคี้ยวไม้ชำระฟันมีโทษ ๕ ประการนี้แล
อานิสงส์ในการเคี้ยวไม้ชำระฟัน
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การเคี้ยวไม้ชำระฟันมีอานิสงส์ ๕ ประการนี้ คือ
๑. นัยน์ตาแจ่มใส
๒. ปากไม่มีกลิ่นเหม็น
๓. ลิ้นรับรสอาหารบริสุทธิ์
๔. ดีและเสมหะไม่ห่อหุ้มอาหาร
๕. ชอบอาหาร
การเคี้ยวไม้ชำระฟันมีอานิสงส์ ๕ ประการนี้แล
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตไม้ชำระฟัน”
พระพุทธานุญาตขนาดไม้ชำระฟัน
{๑๗๔} สมัยต่อมา พวกภิกษุฉัพพัคคีย์เคี้ยวไม้ชำระฟันที่ยาวและตีสามเณร ด้วยไม้ชำระฟันเหล่านั้น ภิกษุทั้งหลายจึงกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระ ภาคเจ้า พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงเคี้ยวไม้ชำระฟันที่ยาว รูปใดเคี้ยว ต้องอาบัติทุกกฏ
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตไม้ชำระฟันยาว ๘ นิ้ว เป็นอย่างยิ่ง และไม่พึงตีสามเณรด้วยไม้นั้น รูปใดตี ต้องอาบัติทุกกฏ”
{๑๗๕} สมัยต่อมา ภิกษุรูปหนึ่งเคี้ยวไม้ชำระฟันที่สั้นเกินไป ไม้ชำระฟันหลุด เข้าไปติดในคอ ภิกษุทั้งหลายจึงกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาคเจ้า พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงเคี้ยวไม้ชำระฟันที่สั้นเกินไป รูปใด เคี้ยว ต้องอาบัติทุกกฏ
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตไม้ชำระฟันขนาด ๔ นิ้วเป็นอย่างตํ่า”
พระพุทธบัญญัติห้ามจุดไฟเผากองหญ้า
{๑๗๖} [๒๘๓] ก็โดยสมัยนั้นแล พวกภิกษุฉัพพัคคีย์จุดไฟเผากองหญ้า ชาวบ้านพากันเพ่งโทษ ติเตียน โพนทะนาว่า ... เหมือนคนเผาป่า” ภิกษุ ทั้งหลายจึงกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาคเจ้า พระผู้มีพระภาคเจ้า ตรัสว่า“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงเผากองหญ้า รูปใดเผา ต้องอาบัติ ทุกกฏ”
End of เรื่องไม้ชำระฟัน