ปฏิจจวาร เล่ม ๔๒

๑๗. อาสวสาสวทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๔๐๓} [๑๐๙] สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะอาศัย สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะอาศัยกามาสวะเกิดขึ้น (พึงผูกให้เป็นจักรนัย) อวิชชาสวะอาศัยภวาสวะเกิดขึ้น (พึงผูกให้เป็นจักรนัย) อวิชชาสวะอาศัยทิฏฐาสวะเกิดขึ้น (๑)สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ สัมปยุตตขันธ์และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะเกิดขึ้น (๒)

สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะ ทั้งที่เป็นอารมณ์ ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ สัมปยุตตขันธ์และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยกามาสวะเกิดขึ้น ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ สัมปยุตตขันธ์ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยภวาสวะเกิดขึ้น ... (พึงผูกให้เป็นจักรนัย) (๓)[๑๑๐] สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะอาศัย สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... หทัยวัตถุอาศัยขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น ขันธ์ทั้งหลายอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น มหาภูตรูป ๓ อาศัยมหาภูตรูป ๑ เกิดขึ้น ... (๑)

สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะอาศัยขันธ์ที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่ใช่อาสวะเกิดขึ้น (๒)

สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะ ทั้งที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๓)[๑๑๑] สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะ ทั้งที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ อาศัยกามาสวะและสัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น (พึงผูกให้เป็นจักรนัยอย่างนี้) (๑)

สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรม ที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะ ทั้งที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะและสภาวธรรมที่เป็นอาสวะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๒)สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะ ทั้งที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะ ทั้งที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะ และกามาสวะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (พึงผูกให้เป็นจักรนัย ย่อ) (๓)

(ปฏิจจวารก็ดี สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี ก็มีอย่างนี้ พึงทำเหมือนอาสวทุกะ ไม่มีความต่างกัน)

๑๗. อาสวสาสวทุกะ ๗. ปัญหาวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

(ในปัญหาวาร เหตุปัจจัยก็ดี อารัมมณปัจจัยก็ดี ไม่ควรจัดโลกุตตระเข้า ควรจัดว่า พระเสกขะทั้งหลายพิจารณาโคตรภู พิจารณาโวทาน แม้ในอธิปติปัจจัย บัณฑิตทราบแล้วก็ควรจัดไว้ทั้งหมด)

อนันตรปัจจัย

{๔๐๔} [๑๑๒] สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะโดยอนันตรปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นอาสวะซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย (๑)สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะเป็นปัจจัยแก่ สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะโดยอนันตรปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะที่เกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะที่เกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย สภาวธรรมที่เป็นอาสวะเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะโดยอนันตรปัจจัย (๒)สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะเป็นปัจจัยแก่ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะ ทั้งที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะโดยอนันตรปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและสัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย (๓)