ปัญหาวาร เล่ม ๔๓

สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอนอาศัยสภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอนเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่ให้ผลแน่นอนเกิดขึ้น (ย่อ แม้วารทั้ง ๕ ก็พึงทำ ปฏิจจวารก็ดี สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวาร ก็ดีสังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงทำให้เหมือนนิยยานิกทุกะ ไม่มีข้อ แตกต่างกันการจัดรูปแตกต่างกัน)

๙๘. นิยตทุกะ ๗. ปัญหาวาร

๑. ปัจจยานุโลมะ ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๘๔๑} [๓๓๐] สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ ให้ผลแน่นอนโดยเหตุปัจจัย มี ๔ วาร (เหมือนกับนิยยานิกทุกะ ไม่มีข้อ แตกต่างกัน)

อารัมมณปัจจัย

{๘๔๒} [๓๓๑] สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผล ไม่แน่นอนโดยอารัมมณปัจจัย คือ พระอริยะทั้งหลายออกจากมรรคแล้ว พิจารณามรรค พิจารณากิเลสที่ละได้แล้วที่ให้ผลแน่นอน รู้กิเลสที่เคยเกิด ขึ้นในกาลก่อน เห็นแจ้งขันธ์ที่ให้ผลแน่นอนโดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยง ... รู้จิตของบุคคลผู้มีความพรั่งพร้อมด้วยจิตที่ให้ผลแน่นอนด้วยเจโตปริยญาณ ขันธ์ที่ให้ผลแน่นอนเป็นปัจจัยแก่เจโตปริยญาณ ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ ยถากัมมูปคญาณ อนาคตังสญาณ อาวัชชนะโดยอารัมมณปัจจัย (๑)สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน โดยอารัมมณปัจจัย คือ บุคคลให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถแล้ว ...

พิจารณากุศลที่เคยสั่งสมไว้แล้วในกาลก่อน ... ออกจากฌานแล้วพิจารณา ฌานยินดีเพลิดเพลิน เพราะปรารภความยินดีเพลิดเพลินนั้น ราคะที่ให้ ผลไม่แน่นอน ... ทิฏฐิ ... วิจิกิจฉา ... อุทธัจจะ ... โทมนัสที่ให้ผลไม่แน่นอน จึงเกิดขึ้น พระอริยะทั้งหลายพิจารณาผล พิจารณานิพพาน นิพพาน เป็น ปัจจัยแก่โคตรภู โวทาน ผล อาวัชชนะโดยอารัมมณปัจจัย พิจารณา กิเลสที่ละได้แล้วที่ให้ผลไม่แน่นอน พิจารณากิเลสที่ข่มได้แล้ว รู้กิเลสที่ เคยเกิดขึ้นแล้วในกาลก่อน เห็นแจ้งจักษุ ... หทัยวัตถุ ... ขันธ์ที่ให้ผล ไม่แน่นอนโดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยง เป็นทุกข์ ... ยินดีเพลิดเพลิน เพราะ ปรารภความยินดีเพลิดเพลินนั้น

ราคะที่ให้ผลไม่แน่นอน ... โทมนัสที่ให้ผล ไม่แน่นอนจึงเกิดขึ้น เห็นรูปด้วยทิพยจักษุ ... เป็นปัจจัยแก่อาวัชชนะ โดยอารัมมณปัจจัยสภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน โดยอารัมมณปัจจัย คือ นิพพาน เป็นปัจจัยแก่มรรคโดยอารัมมณปัจจัย รูปชีวิตินทรีย์เป็นปัจจัยแก่มาตุฆาตกรรม ปิตุฆาตกรรม อรหันตฆาตกรรม กรรม คือ การทำพระโลหิตให้ห้อโดยอารัมมณปัจจัย ขันธ์ที่ให้ผลแน่นอน ซึ่งเป็นมิจฉัตตะของบุคคลผู้ยึดถือวัตถุใดเกิดขึ้น วัตถุนั้นเป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่ ให้ผลแน่นอนซึ่งเป็นมิจฉัตตะโดยอารัมมณปัจจัย (๒)

อธิปติปัจจัย

{๘๔๓} [๓๓๒] สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผล แน่นอนโดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่ให้ผลแน่นอนเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยอธิปติปัจจัย

สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน โดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย ที่เป็นอารัมมณาธิปติปัจจัย ได้แก่ พระอริยะทั้งหลายออกจากมรรคแล้ว

พิจารณามรรคทำให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่น ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่จิตตสมุฏฐานรูปโดย อธิปติปัจจัย

สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน และที่ให้ผลไม่แน่นอนโดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายและจิตตสมุฏฐานรูปโดยอธิปติปัจจัย (๓)

[๓๓๓] สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ ผลไม่แน่นอนโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย ที่เป็นอารัมมณาธิปติปัจจัย ได้แก่ บุคคลให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถแล้วพิจารณากุศลนั้นทำให้เป็นอารมณ์อย่าง หนักแน่น ยินดีเพลิดเพลิน เพราะทำความยินดีเพลิดเพลินนั้นให้เป็นอารมณ์ อย่างหนักแน่น ราคะที่ให้ผลไม่แน่นอนจึงเกิดขึ้น ทิฏฐิจึงเกิดขึ้น พิจารณา กุศลที่เคยสั่งสมไว้แล้วในกาลก่อน ... ออกจากฌาน ... พระอริยะทั้งหลาย พิจารณาผลทำให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่น พิจารณานิพพานทำให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่น นิพพาน เป็นปัจจัยแก่โคตรภู

โวทาน ผลโดย อธิปติปัจจัย เห็นแจ้งจักษุ ... หทัยวัตถุ ... ขันธ์ที่ให้ผลไม่แน่นอนทำให้เป็น อารมณ์อย่างหนักแน่นแล้วยินดีเพลิดเพลิน เพราะทำความยินดี เพลิดเพลินนั้นให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่น ราคะที่ให้ผลไม่แน่นอนจึง เกิดขึ้น. ทิฏฐิจึงเกิดขึ้น ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่ให้ ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายและจิตตสมุฏฐานรูป โดยอธิปติปัจจัยสภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผล แน่นอนโดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย ได้แก่ นิพพาน เป็นปัจจัยแก่มรรคโดยอธิปติปัจจัย (๒)

อนันตราทิปัจจัย

{๘๔๔} [๓๓๔] สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผล ไม่แน่นอนโดยอนันตรปัจจัย คือ มรรค เป็นปัจจัยแก่ผลโดยอนันตรปัจจัย ขันธ์ที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะโดยอนันตรปัจจัย (๑)

สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอนเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลไม่ แน่นอนโดยอนันตรปัจจัย คือ ขันธ์ที่ให้ผลไม่แน่นอนที่เกิดก่อน ๆ เป็น ปัจจัยแก่ขันธ์ที่ให้ผลไม่แน่นอนที่เกิดหลังๆ โดยอนันตรปัจจัย อนุโลม เป็น ปัจจัยแก่โคตรภู อนุโลม เป็นปัจจัยแก่โวทาน ผล เป็นปัจจัยแก่ผล อนุโลม เป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติ เนวสัญญานาสัญญายตนะของพระอนาคามีผู้ออก จากนิโรธเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติโดยอนันตรปัจจัยสภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน โดยอนันตรปัจจัย คือ โทมนัสที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่โทมนัสที่ ให้ผลแน่นอน มิจฉาทิฏฐิที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่มิจฉาทิฏฐิที่ให้ ผลแน่นอนโดยอนันตรปัจจัย โคตรภู เป็นปัจจัยแก่มรรค โวทาน เป็น ปัจจัยแก่มรรคโดยอนันตรปัจจัย (๒)เป็นปัจจัยโดยสมนันตรปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัยมี ๕ วาร เป็นปัจจัยโดยอัญญมัญญปัจจัย มี ๒ วาร เป็นปัจจัยโดยนิสสยปัจจัย มี ๗ วาร

อุปนิสสยปัจจัย

{๘๔๕} [๓๓๕] สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผล แน่นอนโดยอุปนิสสยปัจจัย มีอย่างเดียว คือ ปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ มาตุฆาตกรรม เป็นปัจจัยแก่มาตุฆาตกรรม ปิตุฆาตกรรม อรหันตฆาตกรรม กรรม คือ การทำพระโลหิตให้ห้อ กรรม คือ การทำลายสงฆ์ มิจฉาทิฏฐิ

ที่ให้ผลแน่นอนโดยอุปนิสสยปัจจัย (พึงผูกให้เป็นจักรนัย) ปฐมมรรค เป็น ปัจจัยแก่ทุติยมรรค ... ทุติยมรรค เป็นปัจจัยแก่ตติยมรรค ... ตติยมรรค เป็น ปัจจัยแก่จตุตถมรรคโดยอุปนิสสยปัจจัย

สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย อนันตรูป นิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ... ที่เป็นปกตูนิสสยปัจจัย <*> ได้แก่ บุคคล ฆ่ามารดา ... ทำลายสงฆ์ เพื่อต้องการกำจัดโทษภัยนั้นจึงให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถ พระอริยะทั้งหลายอาศัยมรรคแล้วทำสมาบัติที่ยังไม่เกิดให้เกิดขึ้น เข้าสมาบัติที่เกิดขึ้นแล้ว ... เป็นปัจจัยแก่ความเป็นผู้ฉลาดในฐานะและ อฐานะโดยอุปนิสสยปัจจัย มรรคเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติโดยอุปนิสสยปัจจัย (๒)

[๓๓๖] สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ ผลไม่แน่นอนโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ... ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่ให้ผลไม่แน่นอนแล้วให้ทานสมาทานศีล รักษาอุโบสถแล้วทำฌาน ... วิปัสสนา ... อภิญญา ... สมาบัติให้เกิดขึ้น ก่อมานะ ถือทิฏฐิ อาศัยศีลที่ให้ผลไม่แน่นอน ... ปัญญา ... ราคะ ... ความปรารถนา ... สุขทางกาย ... ทุกข์ทางกาย ... อุตุ ... โภชนะ ... เสนาสนะแล้วให้ทาน ... ทำสมาบัติให้เกิดขึ้น ฆ่าสัตว์ ... ฆ่าชาวนิคม ศรัทธาที่ให้ผลไม่แน่นอน ... เสนาสนะ เป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่ให้ผลไม่แน่นอน ... ความปรารถนา ... สุข ทางกาย ... ทุกข์ทางกาย ... ผลสมาบัติโดยอุปนิสสยปัจจัย (๑)สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย อนันตรูป นิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ... ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคล อาศัยราคะที่ให้ผลไม่แน่นอนแล้วฆ่ามารดา ... ทำลายสงฆ์ อาศัยโทมนัส

ที่ให้ผลไม่แน่นอน ... เสนาสนะแล้วฆ่ามารดา ... ทำลายสงฆ์ ราคะที่ให้ผล ไม่แน่นอน ... โทมนัสจึงเกิดขึ้น ... เสนาสนะ เป็นปัจจัยแก่มาตุฆาตกรรม ... กรรม คือ การทำลายสงฆ์โดยอุปนิสสยปัจจัย บริกรรมแห่งปฐมมรรค เป็น ปัจจัยแก่ปฐมมรรค ... บริกรรมแห่งจตุตถมรรค เป็นปัจจัยแก่จตุตถมรรค โดยอุปนิสสยปัจจัย (๒)

ปุเรชาตาทิปัจจัย

{๘๔๖} [๓๓๗] สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ ผลไม่แน่นอนโดยปุเรชาตปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณปุเรชาตปัจจัย วัตถุปุเรชาตปัจจัย (ย่อ)

สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลแน่ นอนโดยปุเรชาตปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณปุเรชาตปัจจัย วัตถุปุเรชาต ปัจจัย ที่เป็นอารัมมณปุเรชาตปัจจัย ได้แก่ รูปชีวิตินทรีย์ เป็นปัจจัยแก่ มาตุฆาตกรรมปิตุฆาตกรรม อรหันตฆาตกรรม กรรม คือ การทำพระโลหิตให้ห้อโดยปุเรชาตปัจจัย ที่เป็นวัตถุปุเรชาตปัจจัย ได้แก่ หทัยวัตถุ เป็น ปัจจัยแก่ขันธ์ที่ให้ผลแน่นอนโดยปุเรชาตปัจจัย มี ๒ วาร เป็นปัจจัยโดยปัจฉาชาตปัจจัย มี ๒ วารเป็นปัจจัยโดยอาเสวนปัจจัย มี ๒ วาร

กัมมปัจจัย

{๘๔๗} [๓๓๘] สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผล แน่นอนโดยกัมมปัจจัย คือ เจตนาที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตต ขันธ์ทั้งหลายโดยกัมมปัจจัย

สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน โดยกัมมปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ สหชาตกัมมปัจจัย นานาขณิกกัมมปัจจัย ที่เป็นสหชาตกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่จิตต สมุฏฐานรูปโดยกัมมปัจจัย ที่เป็นนานาขณิกกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่วิบากขันธ์และกฏัตตารูปทั้งหลายโดยกัมมปัจจัย (พึง ทำตามมูลบท) เจตนาที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลาย และจิตตสมุฏฐานรูปโดยกัมมปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่ นอนโดยกัมมปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ สหชาตกัมมปัจจัย นานาขณิก กัมมปัจจัย (ย่อ) เป็นปัจจัยโดยวิปากปัจจัย มี ๑ วาร เป็นปัจจัยโดยอาหารปัจจัย มี ๔ วาร เป็นปัจจัยโดยอินทริยปัจจัย มี ๔ วาร เป็นปัจจัยโดยฌานปัจจัย มี ๔ วาร เป็นปัจจัยโดยมัคคปัจจัย มี ๔ วาร เป็นปัจจัยโดยสัมปยุตตปัจจัย มี ๒ วาร เป็นปัจจัยโดยวิปปยุตตปัจจัย มี ๓ วาร (เหมือนกับอรูปาวจรทุกะ) เป็นปัจจัยโดยอัตถิปัจจัย มี ๗ วาร (เหมือนกับอรูปาวจรทุกะ) เป็นปัจจัยโดยนัตถิปัจจัย เป็นปัจจัยโดยวิคตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอวิคตปัจจัย มี ๗ วาร

๑. ปัจจยานุโลมะ ๒.สังขยาวาร

{๘๔๘} [๓๓๙] ในเหตุปัจจัย มี ๔ วาร

ในอารัมมณปัจจัย " ๓ "

ในอธิปติปัจจัย " ๕ "

ในอนันตรปัจจัย " ๓ "

ในสมนันตรปัจจัย " ๓ "

ในสหชาตปัจจัย มี ๕ วาร

ในอัญญมัญญปัจจัย " ๒ "

ในนิสสยปัจจัย " ๗ "

ในอุปนิสสยปัจจัย " ๔ "

ในปุเรชาตปัจจัย " ๒ "

ในปัจฉาชาตปัจจัย " ๒ "

ในอาเสวนปัจจัย " ๒ "

ในกัมมปัจจัย " ๔ "

ในวิปากปัจจัย " ๑ "

ในอาหารปัจจัย " ๔ "

ในอินทริยปัจจัย " ๔ "

ในฌานปัจจัย " ๔ "

ในมัคคปัจจัย " ๔ "

ในสัมปยุตตปัจจัย " ๒ "

ในวิปปยุตตปัจจัย " ๓ "

ในอัตถิปัจจัย " ๗ "

ในนัตถิปัจจัย " ๓ "

ในวิคตปัจจัย " ๓ "

ในอวิคตปัจจัย " ๗ "

๒. ปัจจนียุทธาระ

{๘๔๙} [๓๔๐] สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผล แน่นอนโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย

สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสย ปัจจัย เป็นปัจจัยโดยปัจฉาชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัยสภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน และที่ให้ผลไม่แน่นอนโดยสหชาตปัจจัย (๓)

[๓๔๑] สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอนเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ ผลไม่แน่นอนโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัย โดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยปุเรชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยปัจฉาชาต ปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอาหารปัจจัย เป็นปัจจัย โดยอินทริยปัจจัยสภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอน โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยปุเรชาต ปัจจัย (๒)สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอนและที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่ สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอนโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยปุเรชาตปัจจัย

สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอนและที่ให้ผลไม่แน่นอน เป็นปัจจัยแก่ สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอนโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยปัจฉาชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอาหารปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอินทริยปัจจัย (๒)

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. สังขยาวาร

[๓๔๒] ในนเหตุปัจจัย มี ๗ วาร

ในนอารัมมณปัจจัย " ๗ "

ในนอธิปติปัจจัย " ๗ "

ในนอนันตรปัจจัย " ๗ "

ในนสมนันตรปัจจัย มี ๗ วาร

ในนสหชาตปัจจัย " ๕ "

ในนอัญญมัญญปัจจัย " ๕ "

ในนนิสสยปัจจัย " ๕ "

ในนอุปนิสสยปัจจัย " ๗ "

ในนปุเรชาตปัจจัย " ๖ "

ในนปัจฉาชาตปัจจัย " ๗ "

ในนสัมปยุตตปัจจัย " ๕ "

ในนวิปปยุตตปัจจัย " ๔ "

ในโนอัตถิปัจจัย " ๔ "

ในโนนัตถิปัจจัย " ๗ "

ในโนวิคตปัจจัย " ๗ "

ในโนอวิคตปัจจัย " ๔ "

๓. ปัจจยานุโลมปัจจนียะ

{๘๕๑} [๓๔๓] ในนอารัมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๔ วาร

ในนอธิปติปัจจัย " " ๔ "

ในนอนันตรปัจจัย " " ๔ "

ในนสมนันตรปัจจัย " " ๔ "

ในนอัญญมัญญปัจจัย " " ๒ "

ในนอุปนิสสยปัจจัย " " ๔ "...

ในนสัมปยุตตปัจจัย " " ๒ "

ในนวิปปยุตตปัจจัย " " ๒ "

ในโนนัตถิปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๔ วาร

ในโนวิคตปัจจัย " " ๔ "

๔. ปัจจยปัจจนียานุโลมะ

{๘๕๒} [๓๔๔] ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๓ วาร

ในอธิปติปัจจัย " " ๕ "

(พึงขยายแม่บทให้พิสดารตามลำดับ) ...

ในอวิคตปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๗ วาร

จบ นิยตทุกะ

๙๙. สอุตตรทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

{๘๕๓} [๓๔๕] สภาวธรรมที่มีธรรมอื่นยิ่งกว่าอาศัยสภาวธรรมที่มีธรรมอื่นยิ่ง กว่าเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่มีธรรมอื่นยิ่งกว่าเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... (พึงเพิ่มข้อความเข้ามาจนถึงมหาภูตรูปที่เป็นภายในเหมือนกับโลกิยทุกะใน จูฬันตรทุกะ ไม่มีข้อแตกต่างกัน)

จบ สอุตตรทุกะ