๑. เวสารัชชกรณสูตร เล่ม ๒๒

๓.ตติยปัณณาสก์

(๑๑) ๑. ผาสุวิหารวรรค

๑. สารัชชสูตร

ว่าด้วยธรรมที่ทำให้แกล้วกล้า ๕ ประการ

{๑๐๑} [๑๐๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เวสารัชชกรณธรรม แห่งภิกษุผู้เสขะมี ๕ ประการนี้ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้

(๑) เป็นผู้มีศรัทธา (๒) เป็นผู้มีศีล

(๓) เป็นพหูสูต (๔) เป็นผู้ปรารภความเพียร

(๕) เป็นผู้มีปัญญา

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความครั่นคร้ามอย่างใด ย่อมมีแก่ผู้ไม่มีศรัทธา ความครั่นคร้ามอย่างนั้นย่อมจะไม่มีแก่ผู้มีศรัทธา ฉะนั้น ธรรมนี้จึงจัดเป็น เวสารัชชกรณธรรมแห่งภิกษุผู้เสขะความครั่นคร้ามอย่างใดย่อมมีแก่ผู้ทุศีล ความครั่นคร้ามอย่างนั้นย่อม จะไม่มีแก่ผู้มีศีล ฉะนั้น ธรรมนี้จึงจัดเป็นเวลารัชชกรณธรรมแห่งภิกษุผู้เสขะความครั่นคร้ามอย่างใดย่อมมีแก่ผู้ได้ศึกษาน้อย ความครั่นคร้ามอย่าง นั้นย่อมจะไม่มีแก่ผู้เป็นพหูสูต ฉะนั้น ธรรมนี้จึงจัดเป็นเวสารัชชกรณธรรม แห่งภิกษุผู้เสขะความครั่นคร้ามอย่างใดย่อมมีแก่ผู้เกียจคร้าน ความครั่นคร้ามอย่างนั้น ย่อมจะไม่มีแก่ผู้ปรารภความเพียร ฉะนั้น ธรรมนี้จึงจัดเป็นเวสารัชชกรณ ธรรมแห่งภิกษุผู้เสขะ

ความครั่นคร้ามอย่างใดย่อมมีแก่ผู้ด้อยปัญญา ความครั่นคร้ามอย่างนั้น ย่อมจะไม่มีแก่ผู้มีปัญญา ฉะนั้น ธรรมนี้จึงจัดเป็นเวสารัชชกรณธรรม แห่งภิกษุผู้เสขะดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เวสารัชชกรณธรรมแห่งภิกษุผู้เสขะมี ๕ ประการ นี้แล”

๒. อุสสังกิตสูตร

ว่าด้วยธรรมที่ทำให้เป็นคนน่ารังเกียจสงสัย ๕ ประการ

{๑๐๒} [๑๐๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ ย่อม เป็นที่รังเกียจสงสัยว่าเป็นภิกษุเลว แม้จะเป็นผู้มีอกุปปธรรม ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้(๑) มีหญิงแพศยา เป็นที่โคจร <*>

(๒) มีหญิงม่ายเป็นที่โคจร

(๓) มีสาวเทื้อเป็นที่โคจร

(๔) มีบัณเฑาะก์เป็นที่โคจร

(๕) มีภิกษุณีเป็นที่โคจร

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล ย่อม เป็นที่รังเกียจสงสัยว่าเป็นภิกษุเลว แม้จะเป็นผู้มีอกุปปธรรม”