อุทธัมภาคิยสูตร เล่ม ๒๓

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายพึงเจริญสติปัฏฐาน ๔ นี้ เพื่อละคติ ๕ ประการนี้แล ...”

๗. มัจฉริยสูตร

ว่าด้วยมัจฉริยะและวิธีแก้

{๒๗๓} [๖๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย มัจฉริยะ (ความตระหนี่) มี ๕ ประการนี้ มัจฉริยะ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) อาวาสมัจฉริยะ ตระหนี่ที่อยู่

(๒) กุลมัจฉริยะ ตระหนี่ตระกูล

(๓) ลาภมัจฉริยะ ตระหนี่ลาภ

(๔) วัณณมัจฉริยะ ตระหนี่วรรณะ

(๕) ธัมมมัจฉริยะ ตระหนี่ธรรม

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย มัจฉริยะมี ๕ ประการนี้แล

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายพึงเจริญสติปัฏฐาน ๔ นี้เพื่อละมัจฉริยะ ๕ ประการนี้แล ...”

๘. อุทธัมภาคิยสูตร

ว่าด้วยอุทธัมภาคิยสังโยชน์และวิธีแก้

{๒๗๔} [๗๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อุทธัมภาคิยสังโยชน์ (สังโยชน์เบื้องสูง) มี ๕ ประการนี้ อุทธัมภาคิยสังโยชน์ ๕ ประการ คืออะไรบ้าง คือ

(๑) รูปราคะ ความติดอยู่ในรูปภพ

(๒) อรูปราคะ ความติดอยู่ในอรูปภพ

(๓) มานะ ความถือตัวว่าเป็นนั่นเป็นนี่

(๔) อุทธัจจะ ความฟุ้งซ่าน

(๕) อวิชชา ความหลงอันเป็นเหตุไม่รู้จริง

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อุทธัมภาคิยสังโยชน์มี ๕ ประการนี้แล

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายพึงเจริญสติปัฏฐาน ๔ นี้ เพื่อละอุทธัมภาคิยสังโยชน์ ๕ ประการนี้แล ...”

๙. เจโตขีลสูตร

ว่าด้วยตะปูตรึงใจ ๕ ประการ

{๒๗๕} [๗๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ตะปูตรึงใจมี ๕ ประการนี้ ตะปูตรึงใจ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือภิกษุในธรรมวินัยนี้ย่อมเคลือบแคลงสงสัย ไม่เชื่อแน่ ไม่เลื่อมใสในพระศาสดา จิตของภิกษุผู้เคลือบแคลง สงสัย ไม่เชื่อแน่ ไม่เลื่อมใสในพระศาสดา ย่อมไม่น้อมไปเพื่อความเพียร เพื่อความหมั่นประกอบ เพื่อความเพียรไม่ขาดสาย เพื่อความเพียรตั้งมั่น นี้เป็นตะปูตรึงใจประการที่ ๑อีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุย่อมเคลือบแคลงสงสัย ไม่เชื่อแน่ ไม่เลื่อมใสในพระธรรม ... นี้เป็นตะปูตรึงใจประการที่ ๒อีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุย่อมเคลือบแคลงสงสัย ไม่เชื่อแน่ ไม่เลื่อมใสในพระสงฆ์ ... นี้เป็นตะปูตรึงใจประการที่ ๓