๙. นิทานสูตร เล่ม ๒๒

“ข้าแต่พระโคดมผู้เจริญ พระภาษิตของพระองค์แจ่มแจ้งนัก พระ ภาษิตของพระองค์ไพเราะนัก พระพุทธเจ้าข้า ... ขอพระโคดมผู้เจริญได้ โปรดจำข้าพระองค์ว่าเป็นอุบาสกผู้มอบชีวิตถึงสรณะจำเดิมแต่วันนี้เป็นต้นไป”

๙. นิทานสูตร

ว่าด้วยอกุศลมูลและกุศลมูล

{๓๑๐} [๓๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เหตุเพื่อเกิดกรรมมี ๓ ประการ ๓ ประการ คืออะไรบ้าง คือ โลภะ ๑ โทสะ ๑ โมหะ ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อโลภะ (ความ ไม่โลภ) ย่อมไม่เกิดขึ้นเพราะโลภะ โดยที่แท้โลภะย่อมเกิดขึ้นเพราะโลภะ อโทสะ (ความไม่ประทุษร้าย) ย่อมไม่เกิดขึ้นเพราะโทสะ โดยที่แท้โทสะย่อม เกิดขึ้นเพราะโทสะ อโมหะ (ความไม่หลง) ย่อมไม่เกิดขึ้นเพราะโมหะ โดยที่ แท้โมหะย่อมเกิดขึ้นเพราะโมหะ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เทวดา มนุษย์ หรือ แม้สุคติอย่างใดอย่างหนึ่งย่อมไม่ปรากฏเพราะกรรมที่เกิดแต่โลภะ โทสะ โมหะ โดยที่แท้นรกกำเนิดสัตว์ดิรัจฉาน ปิตติวิสัย หรือแม้ทุคติอย่างใดอย่างหนึ่ง ย่อมปรากฏเพราะกรรมที่เกิดแต่โลภะ

โทสะ โมหะ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เหตุ เพื่อเกิดกรรมมี ๓ ประการนี้แลดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เหตุเพื่อเกิดกรรมมี ๓ ประการนี้ ๓ ประการคือ อะไรบ้าง คือ อโลภะ ๑ อโทสะ ๑ อโมหะ ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โลภะ ย่อมไม่เกิดขึ้นเพราะอโลภะ โดยที่แท้อโลภะย่อมเกิดขึ้นเพราะอโลภะ โทสะ ย่อมไม่เกิดขึ้นเพราะอโทสะ โดยที่แท้อโทสะย่อมเกิดขึ้นเพราะอโทสะ โมหะ ย่อมไม่เกิดขึ้นเพราะอโมหะ โดยที่แท้อโมหะย่อมเกิดขึ้นเพราะอโมหะ ดูก่อน ภิกษุทั้งหลาย นรก กำเนิดสัตว์ดิรัจฉาน ปิตติวิสัย หรือแม้ทุคติอย่างใดอย่าง หนึ่งย่อมไม่ปรากฏเพราะกรรมที่เกิดแต่อโลภะ อโทสะ อโมหะ โดยที่แท้

เทวดา มนุษย์ หรือแม้สุคติอย่างใดอย่างหนึ่งย่อมปรากฏเพราะกรรมที่เกิดแต่อโลภะ อโทสะ อโมหะ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เหตุเพื่อเกิดกรรมมี ๓ ประการ นี้แล”

๑๐. กิมมิลสูตร

ว่าด้วยเหตุให้ศาสนาเสื่อมและเจริญ

{๓๑๑} [๔๐] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเวฬุวัน ใกล้นครกิมมิลา ครั้งนั้น ท่านพระกิมมิละเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้วนั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้ ทูลถามว่า

“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ อะไรหนอแลเป็นเหตุเป็นปัจจัยที่ทำให้พระ สัทธรรม ไม่ดำรงอยู่นานในเมื่อพระตถาคตปรินิพพานแล้ว”

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนกิมมิละ เมื่อตถาคตปรินิพพานแล้ว พวกภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกาในธรรมวินัยนี้เป็นผู้ไม่เคารพ ไม่ยำเกรง ในพระศาสดา ในพระธรรม ในพระสงฆ์ ในสิกขา ในความไม่ประมาท ในปฏิสันถาร ดูก่อนกิมมิละ นี้แลเป็นเหตุเป็นปัจจัยที่ทำให้พระสัทธรรมไม่ ดำรงอยู่นานในเมื่อตถาคตปรินิพพานแล้ว”