วิชชาสูตรที่ ๓ เล่ม ๑๙

๑๒. ปุพเพนิวาสสูตร

ว่าด้วยเจริญสติปัฏฐานระลึกชาติได้

{๑๒๙๗} [๙๒๐] “ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ก็แลเพราะเจริญ เพราะทำให้มากซึ่งสติปัฏฐาน ๔ เหล่านี้ ผมย่อมระลึกชาติก่อนได้เป็นอันมาก คือ ระลึกได้ชาติหนึ่งบ้าง สองชาติบ้าง... ผมย่อมระลึกชาติก่อนได้เป็นอันมาก พร้อมทั้งอาการ พร้อมทั้งอุเทศ ด้วยประการฉะนี้”

๑๓. ทิพพจักขุสูตร

ว่าด้วยเจริญสติบัฏฐานเห็นจุติและอุบัติได้

{๑๒๙๘} [๙๒๑] “ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ก็แลเพราะเจริญ เพราะทำให้มากซึ่งสติปัฏฐาน ๔ เหล่านี้ ผมย่อมเห็นหมู่สัตว์ที่กำลังจุติ กำลังอุบัติ... ด้วยทิพยจักษุอันบริสุทธิ์ล่วงจักษุวิสัยของมนุษย์ ย่อมรู้ประจักษ์ซึ่งหมู่สัตว์ผู้เป็นไปตามกรรม ... ”

๑๔. อาสวักขยสูตร

ว่าด้วยเจริญสติปัฏฐานทำอาสวะให้สิ้นไปได้

{๑๒๙๙} [๙๒๒] “ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ก็แลเพราะเจริญ เพราะทำให้มากซึ่งสติปัฏฐาน ๔ เหล่านี้ ผมย่อมทำให้แจ้งซึ่งเจโตวิมุตติปัญญาวิมุตติอันหาอาสวะมิได้ เพราะอาสวะทั้งหลายสิ้นไป ด้วยปัญญาอันยิ่งเองในปัจจุบันเข้าถึงอยู่ได้”

จบ ทุติยวรรคที่ ๒

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. กัปปสหัสสสูตร ๒. อิทธิวิธสูตร

๓. ทิพพโสตสูตร ๔. เจโตปริยสูตร

๕. ฐานสูตร ๖. กัมมสมาทานสูตร

๗. สัพพัตถคามินีปฏิปทาสูตร ๘. นานาธาตุสูตร

๙. นานาธิมุตติสูตร ๑๐. อินทริยปโรปยัตตสูตร

๑๑. ฌานาทิสูตร ๑๒. ปุพเพนิวาสสูตร

๑๓. ทิพพจักขุสูตร ๑๔. อาสวักขยสูตร

จบ อนุรุทธสังยุตที่ ๘

๙. ฌานสังยุต

๑. คังคาเปยยาลวรรค

๑ - ๑๒. ฌานาทิสูตร

ว่าด้วยฌาน ๔

{๑๓๐๐} [๙๒๓-๙๓๔] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ... ....

ณ ที่นั้นแล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ฌาน มี ๔ เหล่านี้ ฌาน ๔ คืออะไรบ้าง คือ

(๑) ภิกษุในธรรมวินัยนี้สงัดแล้วจากกาม สงัดแล้วจากอกุศลธรรม เข้าปฐมฌานที่มีวิตกมีวิจารมีปีติและสุขอันเกิดแต่วิเวกอยู่(๒) เธอเข้าทุติยฌานที่มีความผ่องใสในภายใน มีภาวะที่จิตเป็นเอกผุดขึ้น ไม่มีวิตก ไม่มีวิจารเพราะวิตกวิจารสงบไป มีปีติและสุขอันเกิดแต่สมาธิอยู่