อสัปปุริสสูตร ที่ ๑ เล่ม ๑๙

ปฏิบัติผิดแล้วย่อมไม่ยังญายธรรมอันเป็นกุศลให้สำเร็จได้เพราะความปฏิบัติผิดเป็นต้นเหตุ

{๖๙} ดูก่อนภิกษุทั้งหลายเราสรรเสริญข้อปฏิบัติชอบของคฤหัสถ์หรือบรรพชิต คฤหัสถ์หรือบรรพชิตปฏิบัติชอบแล้วย่อมยังญายธรรมอันเป็นกุศลให้สำเร็จได้เพราะความปฏิบัติชอบเป็นต้นเหตุ ก็ข้อปฏิบัติชอบเป็นไฉน คือ สัมมาทิฏฐิ ... สัมมาสมาธิ นี้เรียกว่าข้อปฏิบัติชอบ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราสรรเสริญข้อปฏิบัติชอบของคฤหัสถ์หรือบรรพชิต คฤหัสถ์หรือบรรพชิตปฏิบัติชอบแล้วย่อมยังญายธรรมอันเป็นกุศลให้สำเร็จได้เพราะความปฏิบัติชอบเป็นต้นเหตุ”

๕. ปฐมอสัปปุริสสูตร

ว่าด้วยอสัตบุรุษ สัตบุรุษ

{๗๐} [๒๕] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราจักแสดงอสัตบุรุษและสัตบุรุษแก่เธอทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงฟังเรื่องนั้น

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๗๑} ก็อสัตบุรุษเป็นไฉน คือ บุคคลบางคนในโลกนี้ เป็นผู้มีมิจฉาทิฏฐิ มีมิจฉาสังกัปปะ มีมิจฉาวาจา มีมิจฉากัมมันตะ มีมิจฉาอาชีวะ มีมิจฉาวายามะ มีมิจฉาสติ มีมิจฉาสมาธิ บุคคลนี้เรียกว่าอสัตบุรุษ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๗๒} ก็สัตบุรุษเป็นไฉน คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เป็นผู้มีสัมมาทิฏฐิ มีสัมมาสังกัปปะ มีสัมมาวาจา มีสัมมากัมมันตะ มีสัมมาอาชีวะ มีสัมมาวายามะ มีสัมมาสติ มีสัมมาสมาธิ บุคคลนี้เรียกว่าสัตบุรุษ”

๖. ทุติยอสัปปุริสสูตร

ว่าด้วยอสัตบุรุษและสัตบุรุษที่ยิ่งกว่า

{๗๓} [๒๖] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราจักแสดงอสัตบุรุษและอสัตบุรุษที่ยิ่งกว่า อสัตบุรุษแก่เธอทั้งหลาย จักแสดงสัตบุรุษและสัตบุรุษที่ยิ่งกว่าสัตบุรุษแก่เธอทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงฟังเรื่องนั้นดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๗๔} ก็อสัตบุรุษเป็นไฉน คือ บุคคลบางคนในโลกนี้ เป็นผู้มีมิจฉาทิฏฐิ ... มีมิจฉาสมาธิ บุคคลนี้เรียกว่าอสัตบุรุษ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๗๕} ก็อสัตบุรุษที่ยิ่งกว่าอสัตบุรุษเป็นไฉน คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เป็นผู้มีมิจฉาทิฏฐิ ... มีมิจฉาสมาธิ มีมิจฉาญาณะ มีมิจฉาวิมุตติ บุคคลนี้เรียกว่าอสัตบุรุษที่ยิ่งกว่าอสัตบุรุษดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๗๖} ก็สัตบุรุษเป็นไฉน คือ บุคคลบางคนในโลกนี้ เป็นผู้มีสัมมาทิฏฐิ ... มีสัมมาสมาธิ บุคคลนี้เรียกว่าสัตบุรุษ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๗๗} ก็สัตบุรุษที่ยิ่งกว่าสัตบุรุษเป็นไฉน คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เป็นผู้มีสัมมาทิฏฐิ ... มีสัมมาสมาธิ มีสัมมาญาณะ มีสัมมาวิมุตติ บุคคลนี้เรียกว่าสัตบุรุษที่ยิ่งกว่าสัตบุรุษ”

๗. กุมภสูตร

ว่าด้วยธรรมเครื่องรองรับจิต

{๗๘} [๒๗] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนหม้อที่ไม่มีที่รองย่อมกลิ้งไปได้ง่าย ที่มีที่รองย่อมกลิ้งไปได้ยาก ฉันใด จิตก็ฉันนั้นเหมือนกัน ที่ไม่มีเครื่องรองรับ ย่อมเปลี่ยนไปได้ง่าย ที่มีเครื่องรองรับย่อมเปลี่ยนไปได้ยาก