๒. อนิจจสูตร ที่ ๑ เล่ม ๑๗

๔. กุกกุฬวรรค

๑. กุกกุฬสูตร

ว่าด้วยขันธ์ ๕ เป็นของร้อน

{๓๓๔} [๑๓๖] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย รูปเป็นของร้อน เวทนาเป็นของร้อน สัญญาเป็นของร้อน สังขารเป็นของร้อน วิญญาณเป็นของร้อน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกผู้ได้สดับแล้วเห็นอยู่อย่างนี้ ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในรูป ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในเวทนา ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในสัญญา ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในสังขาร ย่อมเบื่อหน่ายทั้งในวิญญาณ เมื่อเบื่อหน่าย ย่อมคลายกำหนัด เพราะคลายกำหนัด จึงหลุดพ้น เมื่อหลุดพ้นแล้ว ก็มีญาณหยั่งรู้ว่าหลุดพ้นแล้ว ย่อมรู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว พรหมจรรย์อยู่จบแล้ว กิจที่ควรทำได้ทำเสร็จแล้ว กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”

๒. อนิจจสูตร

ว่าด้วยการละฉันทะในสิ่งที่เป็นอนิจจัง

{๓๓๕} [๑๓๗] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สิ่งใดเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละฉันทะในสิ่งนั้นเสีย ก็อะไรเล่าเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง รูปเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละฉันทะในรูปนั้นเสีย เวทนา... สัญญา... สังขาร... วิญญาณเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละฉันทะในวิญญาณนั้นเสีย”

๓. ทุติยอนิจจสูตร

ว่าด้วยการละราคะในสิ่งที่เป็นอนิจจัง สูตรที่ ๒

{๓๓๖} [๑๓๘] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สิ่งใดเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละราคะในสิ่งนั้นเสีย ก็อะไรเล่าเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง รูปเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละราคะในรูปนั้นเสีย เวทนา... สัญญา... สังขาร... วิญญาณเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละราคะในวิญญาณนั้นเสีย”

๔. ตติยอนิจจสูตร

ว่าด้วยการละฉันทราคะในสิ่งที่เป็นอนิจจัง สูตรที่ ๓

{๓๓๗} [๑๓๙] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สิ่งใดเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละฉันทราคะในสิ่งนั้นเสีย ก็อะไรเล่าเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง รูปเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละฉันทราคะในรูปนั้นเสีย เวทนา... สัญญา... สังขาร... วิญญาณเป็นสิ่งที่ไม่เที่ยง เธอทั้งหลายพึงละฉันทราคะในวิญญาณนั้นเสีย”

๕. ทุกขสูตร

ว่าด้วยการละฉันทะในสิ่งที่เป็นทุกข์

{๓๓๘} [๑๔๐] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สิ่งใดเป็นสิ่งที่เป็นทุกข์ เธอทั้งหลายพึงละฉันทะในสิ่งนั้นเสีย ก็อะไรเล่าเป็นสิ่งที่เป็นทุกข์ รูปเป็นสิ่งที่เป็นทุกข์ เธอทั้งหลายพึงละฉันทะในรูปนั้นเสีย เวทนา... สัญญา... สังขาร... วิญญาณเป็นสิ่งที่เป็นทุกข์ เธอทั้งหลายพึงละฉันทะในวิญญาณนั้นเสีย”