สมุฏฐานวารที่ ๕ เล่ม ๘

ด้วยกองอาบัติสังฆาทิเสสก็มี ด้วยกองอาบัติถุลลัจจัยก็มี ด้วยกองอาบัติปาจิตตีย์ก็มี ด้วยกองอาบัติทุกกฏก็มี

... ...

ถาม : อาบัติเพราะปัจจัยคือขอนมเปรี้ยวมาฉันสงเคราะห์ด้วยกอง อาบัติกองไหน บรรดากองอาบัติ ๗

ตอบ : อาบัติเพราะปัจจัยคือขอนมเปรี้ยวมาฉันสงเคราะห์ด้วยกอง อาบัติ ๒ กอง บรรดากองอาบัติ ๗ คือ ด้วยกองอาบัติปาฏิเทสนียะก็มี ด้วยกองอาบัติทุกกฏก็มี

จบ สังคหวารที่ ๔

๕. สมุฏฐานวาร

{๘๒๑} [๒๕๓] ถาม : อาบัติเพราะปัจจัยคือยินดีการจับต้องกายเกิดขึ้นด้วยสมุฏฐานเท่าไร บรรดาสมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖ตอบ : อาบัติเพราะปัจจัยคือยินดีการจับต้องกายเกิดขึ้นด้วยสมุฏฐาน ๑ บรรดาสมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖ คือ เกิดทางกายกับจิต มิใช่ทางวาจาถาม : อาบัติเพราะปัจจัยคือขอนมเปรี้ยวมาฉันเกิดขึ้นด้วยสมุฏฐานเท่าไร บรรดาสมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖

ตอบ : อาบัติเพราะปัจจัยคือขอนมเปรี้ยวมาฉันเกิดขึ้นด้วยสมุฏฐาน ๔ บรรดาสมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖ คือ เกิดทางกาย มิใช่ทางวาจา มิใช่ทางจิตก็มี เกิดทางกายกับวาจา มิใช่ทางจิตก็มี เกิดทางกายกับจิต มิใช่ทางวาจาก็มี เกิดทางกาย วาจา และจิตก็มี

จบ สมุฏฐานวารที่ ๕

๖. อธิกรณวาร

{๘๒๒} [๒๕๔] ถาม : อาบัติเพราะปัจจัยคือยินดีการจับต้องกายเป็นอธิกรณ์อะไร บรรดาอธิกรณ์ ๔

ตอบ : อาบัติเพราะปัจจัยคือยินดีการจับต้องกายเป็นอาปัตตาธิกรณ์ บรรดาอธิกรณ์ ๔

ถาม : อาบัติเพราะปัจจัยคือขอนมเปรี้ยวมาฉันเป็นอธิกรณ์อะไร บรรดาอธิกรณ์ ๔

ตอบ : อาบัติเพราะปัจจัยคือขอนมเปรี้ยวมาฉันเป็นอาปัตตาธิกรณ์ บรรดาอธิกรณ์ ๔

จบ อธิกรณวารที่ ๖

๗. สมถวาร

{๘๒๓} [๒๕๕] ถาม : อาบัติเพราะปัจจัยคือยินดีการจับต้องกายระงับด้วยสมถะเท่าไร บรรดาสมถะ ๗

ตอบ : อาบัติเพราะปัจจัยคือยินดีการจับต้องกายระงับด้วยสมถะ ๓ บรรดาสมถะ ๗ คือ ด้วยสัมมุขาวินัยกับปฏิญญาตกรณะก็มี ด้วยสัมมุขาวินัยกับติณวัตถารกะก็มีถาม : อาบัติเพราะปัจจัยคือขอนมเปรี้ยวมาฉันระงับด้วยสมถะเท่าไร บรรดาสมถะ ๗

ตอบ : อาบัติเพราะปัจจัยคือขอนมเปรี้ยวมาฉันระงับด้วยสมถะ ๓ บรรดาสมถะ ๗ คือ ด้วยสัมมุขาวินัยกับปฏิญญาตกรณะก็มี ด้วยสัมมุขาวินัยกับติณวัตถารกะก็มี

จบ สมถวารที่ ๗