งดอุโบสถเป็นต้น เล่ม ๗

พระคุณเจ้าเจ้าข้า ภิกษุณีสงฆ์ปวารณาต่อภิกษุสงฆ์เป็นครั้งที่ ๓ ด้วย ได้เห็นก็ดี ด้วยได้ยินก็ดี ด้วยรังเกียจสงสัยก็ดี ขอภิกษุสงฆ์จงอาศัยความ กรุณาว่ากล่าวภิกษุณีสงฆ์ ภิกษุณีสงฆ์เห็นอยู่จักทำคืนเสีย”

พระพุทธบัญญัติห้ามภิกษุณีงดอุโบสถแก่ภิกษุเป็นต้น

{๕๙๐} [๔๒๘] ก็โดยสมัยนั้นแล ภิกษุณีทั้งหลายงดอุโบสถ งดปวารณา ทำการไต่สวน เริ่มอนุวาทาธิกรณ์ ให้ทำโอกาส โจท สืบพยานแก่ภิกษุ ทั้งหลาย ... ภิกษุทั้งหลายจึงกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาคเจ้า พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุณีไม่พึงงดอุโบสถแก่ภิกษุ แม้งดก็ไม่เป็น อันงด ภิกษุณีผู้งด ต้องอาบัติทุกกฏ

ภิกษุณีไม่พึงงดปวารณาแก่ภิกษุ แม้งดก็ไม่เป็นอันงด ภิกษุณีผู้งด ต้องอาบัติทุกกฏ

ภิกษุณีไม่พึงทำการไต่สวนภิกษุ แม้ทำก็ไม่เป็นอันทำ ภิกษุณีผู้ทำ ต้องอาบัติทุกกฏ

ภิกษุณีไม่พึงเริ่มอนุวาทาธิกรณ์แก่ภิกษุ แม้เริ่มก็ไม่เป็นอันเริ่ม ภิกษุณี ผู้เริ่มต้องอาบัติทุกกฏ

ภิกษุณีไม่พึงให้ภิกษุทำโอกาส แม้ให้ทำก็ไม่เป็นอันให้ทำ ภิกษุณีผู้ให้ ทำต้องอาบัติทุกกฏ

ภิกษุณีไม่พึงโจทภิกษุ แม้โจทก็ไม่เป็นอันโจท ภิกษุณีผู้โจทต้อง อาบัติทุกกฏ

ภิกษุณีไม่พึงสืบพยานภิกษุ แม้สืบก็ไม่เป็นอันสืบ ภิกษุณีผู้สืบพยาน ต้องอาบัติทุกกฏ”

{๕๙๑} สมัยต่อมา ภิกษุทั้งหลายงดอุโบสถ งดปวารณา ทำการไต่สวน เริ่มอนุวาทาธิกรณ์ ให้ทำโอกาส โจท สืบพยานแก่ภิกษุณีทั้งหลาย ภิกษุ ทั้งหลายจึงกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาคเจ้า พระผู้มีพระภาคเจ้า ตรัสว่า

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตให้ภิกษุงดอุโบสถแก่ภิกษุณี แม้ งดแล้วเป็นอันงดด้วยดี ภิกษุผู้งดไม่ต้องอาบัติ

อนุญาตให้งดปวารณาแก่ภิกษุณี แม้งดแล้วเป็นอันงดด้วยดี ภิกษุผู้งด ไม่ต้องอาบัติ

อนุญาตให้ทำการไต่สวนภิกษุณี แม้ทำแล้วเป็นอันทำด้วยดี ภิกษุผู้ทำ ไม่ต้องอาบัติ

อนุญาตให้เริ่มอนุวาทาธิกรณ์ แม้เริ่มแล้วเป็นอันเริ่มด้วยดี ภิกษุผู้เริ่ม ไม่ต้องอาบัติ

อนุญาตให้ภิกษุทำโอกาส แม้ให้ทำแล้วเป็นอันทำด้วยดี ภิกษุผู้ให้ทำ ไม่ต้องอาบัติ

อนุญาตให้โจทภิกษุณี แม้โจทแล้วเป็นอันโจทด้วยดี ภิกษุผู้โจทไม่ ต้องอาบัติ

อนุญาตให้สืบพยานแก่ภิกษุณี แม้สืบแล้วเป็นอันสืบด้วยดี ภิกษุผู้ ให้สืบไม่ต้องอาบัติ”

พระพุทธบัญญัติห้ามภิกษุณีเดินทางด้วยยาน

{๕๙๒} [๔๒๙] ก็โดยสมัยนั้นแล พวกภิกษุณีฉัพพัคคีย์เดินทางด้วยยานที่ เทียมด้วยโคเพศเมีย มีบุรุษเป็นสารถีบ้าง เทียมด้วยโคเพศผู้ มีสตรี เป็นสารถีบ้าง ชาวบ้านพากันเพ่งโทษ ติเตียน โพนทะนาว่า ... เหมือน ชายหนุ่มหญิงสาวไปเล่นน้ำในแม่นํ้าคงคาและแม่นํ้ามหี” ภิกษุทั้งหลายจึง กราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาคเจ้า พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า