พุทธานุญาตเครื่องโลหะเป็นต้น เล่ม ๗

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงประพฤติอนาจารมีอย่างต่าง ๆ รูปใดประพฤติ พึงปรับอาบัติตามธรรม”

พระพุทธานุญาตเครื่องโลหะเป็นต้น

{๑๙๖} สมัยต่อมา เมื่อท่านพระอุรุเวลกัสสปะบวชแล้ว เครื่องโลหะ เครื่องไม้ เครื่องดินเกิดขึ้นแก่สงฆ์เป็นอันมาก ครั้งนั้น ภิกษุทั้งหลาย สงสัยว่า “เครื่องโลหะชนิดไหนพระผู้มีพระภาคเจ้าทรงอนุญาต ชนิดไหน ไม่ทรงอนุญาต เครื่องไม้ชนิดไหนทรงอนุญาต ชนิดไหนไม่ทรงอนุญาต เครื่องดินชนิดไหนทรงอนุญาต ชนิดไหนไม่ทรงอนุญาต” จึงกราบทูลเรื่อง นั้นแด่พระผู้มีพระภาคเจ้าลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงทำธรรมีกถาในเพราะเหตุเป็น เค้ามูลนั้น ในเพราะเหตุแรกเกิดนั้น แล้วรับสั่งกะภิกษุทั้งหลายว่า

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตเครื่องโลหะทุกชนิด เว้น เครื่องประหาร

อนุญาตเครื่องไม้ทุกชนิด เว้นเก้าอี้นอนมีแคร่ บังลังก์ บาตรไม้ และเขียงไม้

อนุญาตเครื่องดินทุกชนิด เว้นเครื่องเช็ดเท้าและกุฎีที่ทำด้วยดินเผา”

จบ ขุททกวัตถุขันธกะที่ ๕

หัวข้อประจำขันธกะ

{๑๙๗} เรื่องขัดสีกายที่ต้นไม้ ๑ เรื่องขัดสีกายที่เสา ๑ เรื่อง ขัดสีกายทีฝา ๑ เรื่องอาบน้ำในที่ไม่ควร ๑ เรื่องอาบน้ำ ขัดสีกายด้วยมือทำด้วยไม้ ๑ เรื่องขัดสีกายด้วยจุรณหิน สีดังพลอยแดง ๑ เรื่องผลัดกันถูตัว ๑ เรื่องอาบน้ำถู ด้วยไม้บังเวียน ๑ เรื่องภิกษุเป็นหิด ๑ เรื่องภิกษุชรา ๑ เรื่องถูหลังด้วยฝ่ามือ ๑เรื่องใช้ตุ้มหู ๑ เรื่องใช้สังวาล ๑ เรื่องใช้สร้อยคอ ๑ เรื่องใช้เครื่องประดับเอว ๑ เรื่องใช้วลัย ๑ เรื่องใช้ทอง ต้นแขน ๑ เรื่องใช้เครื่องประดับขัอมือ ๑ เรื่องใช้แหวน ประดับนิ้วมือ ๑

เรื่องไว้ผมยาว ๑ เรื่องเสยผมด้วยแปรง ๑ เรื่องเสย ผมด้วยมือ ๑ เรื่องเสยผมด้วยน้ำมันผสมขี้ผึ้ง ๑ เรื่อง เสยผมด้วยน้ำมันผสมน้ำ ๑ เรื่องส่องเงาหน้าในกระจก ในขันน้ำ ๑ เรื่องแผลเป็นที่หน้า ๑ เรื่องผัดหน้า ๑

เรื่องทาหน้า ถูหน้า ผัดหน้า เจิมหน้า ย้อมตัว ย้อมหน้า ย้อมทั้งหน้าทั้งตัว ๑ เรื่องโรคนัยน์ตา ๑ เรื่อง มหรสพ ๑ เรื่องสวดเสียงยาว ๑ เรื่องสวดสรภัญญะ ๑ เรื่องห่มผ้าขนสัตว์มีขนข้างนอก ๑

เรื่องมะม่วงทั้งผล ๑ เรื่องชิ้นมะม่วง ๑ เรื่องมะม่วง ล้วน ๑ เรื่องงู ๑ เรื่องตัดองคชาต ๑ เรื่องบาตรไม้จันทน์ ๑ เรื่องบาตรต่าง ๆ ๑ เรื่องบังเวียนรองบาตร ๑ เรื่อง บังเวียนรองบาตรหนาไป ทรงอนุญาตให้กลึง ๑