arnon.worldSign in

พระอภิธรรมปิฎก ยมก · อายตนยมก

นิโรธวาร เล่ม ๓๘

Text layerBuddha’s wordsItems ๕๒๑–๖๘๖ (Royal Thai)4/6 in อายตนยมก4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability

พระอภิธรรมปิฎก ยมก อายตนยมก นิโรธวาร (Royal Thai Volume 38 · Mahachula Volume 38 · Mahamakut Volume 82 · Chaloem Phrakiat Volume 38)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 38, pp. 260–334

Page 260

มนายตนมูลกนัย

{๕๒๐} [๑๑๙] อนุ. มนายตนะไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่บุคคลใดในภูมิใด ธัมมายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่บุคคลนั้นในภูมินั้นหรือ ?

วิ. มนายตนะไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล แต่ธัมมายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ มนายตนะไม่เคยเกิดขึ้นแล้วและธัมมายตนะก็จักไม่เกิดขึ้นแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้อยู่ในชั้นสุทธาวาสปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่บุคคลใดในภูมิใด มนายตนะไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ?

วิ. ธัมมายตนะจักไม่เกิดขึ้นแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคล แต่มนายตนะไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ ธัมมายตนะจักไม่เกิดขึ้นและมนายตนะก็ไม่เคยเกิดขึ้นแล้วแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้อยู่ในชั้นสุทธาวาส

จบ อุปปาทวาร

๒. ปวัตติวาร ๒. นิโรธวาร

๑. ปัจจุปปันนวาร

อนุโลมบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๕๒๑} [๑๒๐] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุไม่มีโสตะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ จักขายตนะ

Page 261

ของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุ ผู้มีโสตะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและโสตายตนะก็ย่อมดับไป

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีโสตะ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีโสตะ ผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป และจักขายตนะก็ย่อมดับไป{๕๒๒} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุ ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุ ผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป และฆานายตนะก็ย่อมดับไปปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ ย่อมดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะ ผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและจักขายตนะก็ย่อมดับไป{๕๒๓} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

Page 262

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีรูป ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและจักขายตนะก็ย่อมดับไป{๕๒๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจิต ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและจักขายตนะก็ย่อมดับไป{๕๒๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและจักขายตนะก็ย่อมดับไป

Page 263

ฆานายตนมูลกนัย

{๕๒๖} [๑๒๑] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีรูป ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและฆานายตนะก็ย่อมดับไป{๕๒๗} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจิต ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและฆานายตนะก็ย่อมดับไป{๕๒๘} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

Page 264

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและฆานายตนะก็ย่อมดับไป

รูปายตนมูลกนัย

{๕๒๙} [๑๒๒] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีรูป ผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและมนายตนะก็ย่อมดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีรูป ผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและรูปายตนะก็ย่อมดับไป{๕๓๐} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและรูปายตนะก็ย่อมดับไป

Page 265

{๕๓๑} [๑๒๓] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไปและมนายตนะก็ย่อมดับไป

อนุโลมโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๓๒} [๑๒๔] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดย่อมดับไป ...

(ทั้งในอุปปาทวาร นิโรธวาร และอุปปาทนิโรธ คำว่า ยตฺถ ในภูมิใด เป็นเช่นเดียวกันในบททั้งปวง)

อนุโลมปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๓๓} [๑๒๕] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไปหรือ ?

... ฆานายตนะ ... รูปายตนะ ... มนายตนะ ... ธัมมายตนะย่อมดับไปหรือ ?

(พึงขยายคำว่า ยสฺส ยตฺถ ของบุคคลใดในภูมิใด ให้พิสดารเช่นเดียวกัน)

Page 266

ปัจจนีกบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๕๓๔} [๑๒๖] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจักขุ ผู้มีโสตะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุ ผู้ไม่มีโสตะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไปและโสตายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีโสตะ ผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีโสตะ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๕๓๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจักขุ ผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุ ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไปและฆานายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีฆานะ ผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่

Page 267

ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีฆานะ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

{๕๓๖} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจักขุ ผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดซึ่งกำลังเกิดอยู่ ผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๓๗} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจักขุ ผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ ย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ ย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๓๘} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ.จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะ

Page 268

ของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

ฆานายตนมูลกนัย

{๕๓๙} [๑๒๗] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีฆานะ ผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๔๐} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีฆานะ ผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

Page 269

วิ. ถูกแล้ว

{๕๔๑} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

รูปายตนมูลกนัย

{๕๔๒} [๑๒๘] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

Page 270

{๕๔๓} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

มนายตนมูลกนัย

{๕๔๔} [๑๒๙] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคล เหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็ย่อมไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไปมนายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

ปัจจนีกโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๔๕} [๑๓๐] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดย่อมไม่ดับไป...

Page 271

ปัจจนีกปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๔๖} [๑๓๑] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปหรือ ? ...

(คำว่า ยสฺส ของบุคคลใด ก็ดี คำว่า ยสฺส ยตฺถ ของบุคคลใดในภูมิใด ก็ดี เป็นเช่นเดียวกัน)

๒. อตีตวาร

อนุโลมบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๕๔๗} [๑๓๒] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว โสตายตนะของบุคคลนั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

(อดีตปุจฉาทั้งในอุปปาทวาร นิโรธวาร และอุปปาทนิโรธวาร ฝ่ายอนุโลมนัยและปัจจนีกนัย ก็เป็นเช่นเดียวกัน)

๓. อนาคตวาร

อนุโลมบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๕๔๘} [๑๓๓] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดจักดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ.ถูกแล้ว

Page 272

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นจักดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๔๙} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้จักดับไปและฆานายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นจักดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๕๐} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดจักดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นจักดับไป ?

วิ.ถูกแล้ว

{๕๕๑} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดจักดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นจักดับไป ?

Page 273

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงอรูปภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้จักดับไปและจักขายตนะก็จักดับไป

ฆานายตนมูลกนัย

{๕๕๒} [๑๓๔] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดจักดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพาน ผู้กำลังจุติอยู่จักดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้จักดับไปและฆานายตนะก็จักดับไป{๕๕๓} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดจักดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่ฆานายตนะของ

Page 274

บุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้จักดับไปและฆานายตนะก็จักดับไป

รูปายตนมูลกนัย

{๕๕๔} [๑๓๕] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดจักดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงอรูปภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้จักดับไปและรูปายตนะก็จักดับไป{๕๕๕} [๑๓๖] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดจักดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นจักดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

อนุโลมโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๕๖} [๑๓๗] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดจักดับไป ...

Page 275

อนุโลมปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๕๗} [๑๓๘] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๕๘} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ... ของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ... ผู้เป็นกามาวจรบุคคล ... ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ... ผู้มีขันธ์ ๕ ... ผู้เป็นอรูปบุคคล ... ผู้มีขันธ์ ๕ ... ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคล ... ผู้มีขันธ์ ๕ ...

{๕๕๙} [๑๓๙] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไป ?

วิ. ... ของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ... ผู้เป็นกามาวจรบุคคล ... ผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ผู้เป็นอรูปาวจรบุคคล ... ผู้เป็นกามาวจรบุคคล ...

Page 276

รูปายตนมูลกนัย

{๕๖๐} [๑๔๐] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ... ของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ... ผู้มีขันธ์ ๕ ... ผู้เป็นอรูปบุคคล ... ผู้มีขันธ์ ๕ ... ผู้เป็นอรูปบุคคล ... ผู้มีขันธ์ ๕ ... ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ...

{๕๖๑} [๑๔๑] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ... ผู้มีขันธ์ ๔ ผู้มีขันธ์ ๕ จักดับไปและมนายตนะก็จักดับไป(ในอุปปาทวารซึ่งประกอบด้วยคำว่า ยสฺส แก่บุคคลใด และ ยตฺถ ในภูมิใด ท่านขยายอนาคตปุจฉาไว้ ฉันใด แม้ในนิโรธวาร ก็พึงขยายให้พิสดาร ฉันนั้น)

ปัจจนีกบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๕๖๒} [๑๔๒] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

Page 277

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๖๓} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักไม่ดับไปและจักขายตนะก็จักไม่ดับไป{๕๖๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๖๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงอรูปภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลัง

Page 278

จุติอยู่ แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไป

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

ฆานายตนมูลกนัย

{๕๖๖} [๑๔๓] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลงจุติอยู่จักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักไม่ดับไปและรูปายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๖๗} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไป

Page 279

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๖๘} [๑๔๔] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงอรูปภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่ แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๖๙} [๑๔๕] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

ปัจจนีกโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๗๐} [๑๔๖] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดจักไม่ดับไป ...

Page 280

ปัจจนีกปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๗๑} [๑๔๗] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๗๒} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคลจักไม่ดับไปแต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะจักไม่ดับไป{๕๗๓} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและรูปายตนะก็จักไม่ดับไป

Page 281

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๗๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไปมนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไปและมนายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๗๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ จักไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

ฆานายตนมูลกนัย

{๕๗๖} [๑๔๘] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลในภูมิใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

Page 282

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคลจักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและรูปายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๗๗} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ผู้เป็นอรูปาวจรบุคคลจักไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไปและมนายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๕๗๘} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ผู้เป็นอรูปาวจรบุคคลจักไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

Page 283

รูปายตนมูลกนัย

{๕๗๙} [๑๔๙] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไปและฆานายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไปและรูปายตนะก็จักไม่ดับไป{๕๘๐} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

Page 284

มนายตนมูลกนัย

{๕๘๑} [๑๕๐] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

๔. ปัจจุปปันนาตีตวาร

อนุโลมบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๕๘๒} [๑๕๑] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นเคยดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว และจักขายตนะก็ย่อมดับไป

Page 285

{๕๘๓} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ฆานายตนะ ... รูปายตนะ ... มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว และจักขายตนะก็ย่อมดับไป{๕๘๔} [๑๕๒] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมดับไปรูปายตนะ ... มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีฆานะ ซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว และฆานายตนะก็ย่อมดับไป{๕๘๕} [๑๕๓] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป มนายตนะ... ธัมมายตนะ ของบุคคลนั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

Page 286

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็ย่อมดับไป{๕๘๖} [๑๕๔] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและมนายตนะก็ย่อมดับไป

อนุโลมโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๘๗} [๑๕๕] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดย่อมดับไป ...

อนุโลมปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๕๘๘} [๑๕๖] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไปหรือ ?

Page 287

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสย่อมดับไป แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและโสตายตนะก็เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่จากกามาวจรภูมิเคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมดับไป{๕๘๙} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังจุติจากรูปาวจรภูมิย่อมดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิย่อมดับไปและฆานายตนะก็เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิเคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิเคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมดับไป

Page 288

{๕๙๐} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสย่อมดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและรูปายตนะก็เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่จากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลเคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมดับไป{๕๙๑} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไปมนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสย่อมดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและมนายตนะก็เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดน*ภูมิใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิผู้ใม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลเคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ มนายตนะของ

Footnotes (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ใน - ผู้รวบรวม
Page 289

บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมดับไป

{๕๙๒} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมดับไป

ฆานายตนมูลกนัย

{๕๙๓} [๑๕๗] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคลผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิเคยดับไปแล้ว

Page 290

แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและฆานายตนะก็ย่อมดับไป

{๕๙๔} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ผู้เป็นอรูปาวจรบุคคลเคยดับไปแล้ว แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและฆานายตนะก็ย่อมดับไป{๕๙๕} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและฆานายตนะก็ย่อมดับไป

Page 291

รูปายตนมูลกนัย

{๕๙๖} [๑๕๘] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสซึ่งกำลังจุติอยู่จากอสัญญสัตตภูมิย่อมดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังจุติจากปัญจโวการภูมินอกนี้ย่อมดับไปและมนายตนะก็เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิผู้เป็นอรูปบุคคลเคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังจุติจากปัญจโวการภูมิเคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็ย่อมดับไป{๕๙๗} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้วรูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นใน

Page 292

ภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีรูปซึ่งกาลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็ย่อมดับไป

มนายตนมูลกนัย

{๕๙๘} [๑๕๙] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วและมนายตนะก็ย่อมดับไป

ปัจจนีกบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๕๙๙} [๑๖๐] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. เคยดับไปแล้ว

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดไม่เคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

Page 293

วิ. ไม่มี

{๖๐๐} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้น ... รูปายตนะของบุคคลนั้น ... มนายตนะของบุคคลนั้น ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. เคยดับไปแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดไม่เคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป

วิ. ไม่มี

{๖๐๑} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใด ... รูปายตนะของบุคคลใด ... มนายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. เคยดับไปแล้ว

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดไม่เคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ไม่มี

ปัจจนีกโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๐๒} [๑๖๑] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ...

ปัจจนีกปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๐๓} [๑๖๒] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

Page 294

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิย่อมไม่ดับไป แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไปและโสตายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๐๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไปและฆานายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังจุติจากรูปาวจรภูมิไม่เคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ

Page 295

ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

{๖๐๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๐๖} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

Page 296

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๐๗} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้ว แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้วและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

ฆานายตนมูลกนัย

{๖๐๘} [๑๖๓] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่ เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นรูปาวจรบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่

Page 297

ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้อยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว

ปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๖๐๙} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ผู้เป็นอรูปาวจรบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้อยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ถูกแล้ว

{๖๑๐} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้อยู่ในชั้นสุทธาวาสย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป

วิ.ถูกแล้ว

Page 298

รูปายตนมูลกนัย

{๖๑๑} [๑๖๔] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสซึ่งกำลังจุติอยู่จากอสัญญสัตตภูมิไม่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิ ไม่เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๑๒} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

Page 299

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๑๓} [๑๖๕] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้วปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้ว แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้วและมนายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

๕. ปัจจุปปันนานาคตวาร

อนุโลมบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๖๑๔} [๑๖๖] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป

Page 300

แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและโสตายตนะก็จักดับไป

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไปและจักขายตนะก็ย่อมดับไป{๖๑๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพาน ผู้กำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและฆานายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใด ...

{๖๑๖} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและรูปายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใด ..

Page 301

{๖๑๗} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป

วิ. ... ของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ ... ของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ ...

{๖๑๘} [๑๖๗] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นกามาวจรภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและรูปายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเห่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไปและฆานายตนะก็ย่อมดับไป

Page 302

{๖๑๙} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะ ของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามวจรภูมิย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใด ...

{๖๒๐} [๑๖๘] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไปและรูปายตนะก็ย่อมดับไป{๖๒๑} [๑๖๙] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจิตผู้กำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็จักดับไป

Page 303

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไปและมนายตนะก็ย่อมดับไป

อนุโลมโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๒๒} [๑๗๐] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดย่อมดับไป ...

อนุโลมปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๒๓} [๑๗๑] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิย่อมดับไป แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและโสตายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิจักดับไป แต่จักขายตนะของ

Page 304

บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไปและจักขายตนะก็ย่อมดับไป

{๖๒๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิซึ่งกำลังจุติอยู่จากรูปาวจรภูมิย่อมดับไปแต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมินอกนี้ย่อมดับไปและฆานายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใด ...

(แม้ในปัจจุปปันนาตีตวาร ท่านขยายวาระ ๓ วาระให้พิสดาร ฉันใด แม้วาระนี้บัณฑิตก็พึงขยายให้พิสดาร ฉันนั้น)

{๖๒๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิย่อมดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและรูปายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใด ...

{๖๒๖} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิย่อมดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและมนายตนะก็จักดับไป

Page 305

ปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใด ...

{๖๒๗} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไปธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไปและจักขายตนะก็ย่อมดับไป

ฆานายตนมูลกนัย

{๖๒๘} [๑๗๒] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไปรูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิย่อมดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและรูปายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

Page 306

วิ. ... ของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ... ของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่จากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ...

{๖๒๙} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไปมนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใด ...

{๖๓๐} [๑๗๓] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิย่อมดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังจุติจากปัญจโวการภูมินอกนี้ย่อมดับไปและมนายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใด ...

{๖๓๑} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็จักดับไป

Page 307

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไปและรูปายตนะก็ย่อมดับไป{๖๓๒} [๑๗๔] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ย่อมดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่นอกนี้ย่อมดับไปและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีจิตซึ่งกำลังจุติอยู่จักดับไปและมนายตนะก็ย่อมดับไป

ปัจจนีกบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๖๓๓} [๑๗๕] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

Page 308

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิย่อมไม่ดับไปและโสตายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๓๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิย่อมไม่ดับไปและฆานายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานผู้กำลังจุติอยู่จักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลผู้กำลังเข้าถึง

Page 309

รูปาวจรภูมิ ผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

{๖๓๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไปจักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิและของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๓๖} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

Page 310

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

{๖๓๗} [๑๗๖] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไปฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิและของเหล่าบุคคล ผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่จักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและฆานายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๓๘} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไป

Page 311

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิจักไม่ดับไปและฆานายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๓๙} [๑๗๗] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมด ผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๔๐} [๑๗๘] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักดับไป

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ย่อมดับไป

Page 312

ปัจจนีกโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๔๑} [๑๗๙] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ...

ปัจจนีกปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๔๒} [๑๘๐] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิย่อมไม่ดับไป แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไปและโสตายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๔๓} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิย่อมไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของ

Page 313

บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไปและฆานายตนะก็จักไม่ดับไป

ปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิซึ่งกำลังจุติจากรูปาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๔๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

Page 314

{๖๔๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภมิ ผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๔๖} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ.จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดผู้ไม่มีจักขุซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อม

Page 315

ไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

ฆานายตนมูลกนัย

{๖๔๗} [๑๘๑] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นรูปาวจรบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไปและรูปายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและฆานายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

{๖๔๘} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงกามาวจรภูมิ ผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติจากกามาวจรภูมิ ผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ผู้เป็นอรูปาวจรบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็จักไม่ดับไป

Page 316

ปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไปและฆานายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๔๙} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดผู้ไม่มีฆานะซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิจักไม่ดับไปและฆานายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

รูปายตนมูลกนัย

{๖๕๐} [๑๘๒] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

Page 317

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลย่อมไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิย่อมไม่ดับไปและมนายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิซึ่งกำลังจุติจากอสัญญสัตตภูมิจักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิซึ่งกำลังเข้าถึงอสัญญสัตตภูมิจักไม่ดับไปและรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป{๖๕๑} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นซึ่งกำลังเกิดอยู่ทั้งหมดผู้ไม่มีรูปซึ่งกำลังจุติอยู่ย่อมไม่ดับไป แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิย่อมไม่ดับไปและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไปก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและรูปายตนะก็ย่อมไม่ดับไป

Page 318

มนายตนมูลกนัย

{๖๕๒} [๑๘๓] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดย่อมไม่ดับไป ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักดับไป

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นย่อมไม่ดับไป ?

วิ. ย่อมดับไป

๖. อตีตานาคตวาร

อนุโลมบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๖๕๓} [๑๘๔] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว โสตายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยูในปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลซึ่งกำลังจุติอยู่ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้วแต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้เคยดับไปแล้วและโสตายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. ถูกแล้ว

{๖๕๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

Page 319

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้เคยดับไปแล้วและฆานายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใด ...

วิ. ถูกแล้ว

{๖๕๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยูในปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใด ...

วิ. ถูกแล้ว

{๖๕๖} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักดับไป

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใด ...

วิ. ถูกแล้ว

Page 320

ฆานายตนมูลกนัย

{๖๕๗} [๑๘๕] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยูในปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นปัจฉิมภวิกบุคคลในอรูปภูมิ และของเหล่าบุคคลผู้เข้าถึงอรูปภูมิแล้วจักปรินิพพานซึ่งกำลังจุติอยู่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใด ...

วิ. ถูกแล้ว

{๖๕๘} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใด ...

วิ. ถูกแล้ว

{๖๕๙} [๑๘๖] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใด ...

Page 321

วิ. ถูกแล้ว

{๖๖๐} [๑๘๗] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดเคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นผู้จะปรินิพพานอยู่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นจักดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นนอกนี้เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใด ...

วิ. ถูกแล้ว

อนุโลมโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๖๑} [๑๘๘] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดเคยดับไปแล้ว ...

อนุโลมปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๖๒} [๑๘๙] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิเคยดับไปแล้ว แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้เคยดับไปแล้วและโสตายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

Page 322

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสจักดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภ ูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้จักดับไปและจักขายตนะก็เคยดับไปแล้ว{๖๖๓} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ผู้เป็นรูปาวจรบุคคลเคยดับไปแล้ว แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นกามาวจรบุคคลนอกนี้เคยดับไปแล้วและฆานายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. ถูกแล้ว

{๖๖๔} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิเคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้จักดับไปและจักขายตนะก็เคยดับไปแล้ว

Page 323

{๖๖๕} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิเคยดับไปแล้ว แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้เคยดับไปแล้วและมนายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอรูปบุคคลจักดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้จักดับไปและจักขายตนะก็เคยดับไปแล้ว{๖๖๖} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิเคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลจักดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้จักดับไปและจักขายตนะก็เคยดับไปแล้ว

Page 324

ฆานายตนมูลกนัย

{๖๖๗} [๑๙๐] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิเคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นกามาวจรบุคคลนอกนี้เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคลจักดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นกามาวจรบุคคลจักดับไปและฆานายตนะก็เคยดับไปแล้ว{๖๖๘} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิเคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นกามาวจรบุคคลนอกนี้เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ผู้เป็นอรูปาวจรบุคคลจักดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นกามาวจรบุคคลจักดับไปและฆานายตนะก็เคยดับไปแล้ว

Page 325

รูปายตนมูลกนัย

{๖๖๙} [๑๙๑] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลเคยดับไปแล้ว แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้เคยดับไปแล้วและมนายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอรูปบุคคลจักดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ นอกนี้จักดับไปและรูปายตนะก็เคยดับไปแล้ว{๖๗๐} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิเคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลนอกนี้เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอรูปบุคคลจักดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับ

Page 326

ไปแล้วก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๕ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลนอกนี้จักดับไปและรูปายตนะก็เคยดับไปแล้ว

มนายตนมูลกนัย

{๖๗๑} [๑๙๒] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดเคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักดับไปหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๔ มีขันธ์ ๕ นอกนี้เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักดับไป มนายตนะของบุคคลในภูมินั้นเคยดับไปแล้ว ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นเคยดับไปแล้วก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้มีขันธ์ ๔ มีขันธ์ ๕ นอกนี้จักดับไปและมนายตนะก็เคยดับไปแล้ว

ปัจจนีกบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๖๗๒} [๑๙๓] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดไม่เคยดับไปแล้ว โสตายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ไม่มี

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

Page 327

วิ . เคยดับไปแล้ว

{๖๗๓} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดไม่เคยดับไปแล้วฆานายตนะของบุคคลนั้น ... รูปายตนะของบุคคลนั้น ... มนายตนะของบุคคลนั้น ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ไม่มี

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. เคยดับไปแล้ว

{๖๗๔} (อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดไม่เคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้น ... มนายตนะของบุคคลใดไม่เคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ไม่มี

ปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดจักไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นไม่เคยดับไปแล้ว

วิ. เคยดับไปแล้ว)

ปัจจนีกโอกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๗๕} [๑๙๔] อนุ. จักขายตนะในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ...

Footnotes (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑( ) บางฉบับไม่ปรากฏข้อความในวงเล็บนี้
Page 328

ปัจจนีกปุคคโลกาส

จักขายตนมูลกนัย

{๖๗๖} [๑๙๕] อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว โสตายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้ว แต่โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและโสตายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ โสตายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว{๖๗๗} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ถูกแล้ว

ปฏิ. หรือว่าฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิ ผู้เป็นรูปาวจรบุคคลจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคล

Page 329

เหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้อยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว

{๖๗๘} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว{๖๗๙} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและมนายตนะก็จักไม่ดับไป

Page 330

ปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว{๖๘๐} อนุ. จักขายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคล ผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิไม่เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป จักขายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่จักขายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและจักขายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว

ฆานายตนมูลกนัย

{๖๘๑} [๑๙๖] อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

Page 331

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและรูปายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ารูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอรูปบุคคลจักไม่ดับไปและฆานายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว{๖๘๒} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคลผู้เป็นอรูปาวจรบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลไม่เคยดับไปแล้วและมนายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ ในอรูปาวจรภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไปและฆานายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว

Page 332

{๖๘๓} อนุ. ฆานายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้เป็นรูปาวจรบุคคล ผู้เป็นอรูปาวจรบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิไม่เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป ฆานายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในกามาวจรภูมิจักไม่ดับไป แต่ฆานายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในรูปาวจรภูมิ อรูปาวจรภูมิจักไม่ดับไปและฆานายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว

รูปายตนมูลกนัย

{๖๘๔} [๑๙๗] อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิไม่เคยดับไปแล้วและมนายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่ามนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

Page 333

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิ ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลจักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและรูปายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว{๖๘๕} อนุ. รูปายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาสผู้เป็นอรูปบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิไม่เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฏิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป รูปายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในปัญจโวการภูมิจักไม่ดับไป แต่รูปายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาส ผู้จะปรินิพพานอยู่ในอรูปภูมิจักไม่ดับไปและรูปายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว

มนายตนมูลกนัย

{๖๘๖} [๑๙๘] อนุ. มนายตนะของบุคคลใดในภูมิใดไม่เคยดับไปแล้ว ธัมมายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นจักไม่ดับไปหรือ ?

วิ. มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้กำลังเข้าถึงชั้นสุทธาวาส ผู้เป็นอสัญญสัตตบุคคลไม่เคยดับไปแล้ว แต่ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้น

Page 334

ในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสไม่เคยดับไปแล้วและธัมมายตนะก็จักไม่ดับไปปฎิ. หรือว่าธัมมายตนะของบุคคลใดในภูมิใดจักไม่ดับไป มนายตนะของบุคคลนั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้ว ?

วิ. ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่จักไม่ดับไป แต่มนายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ ธัมมายตนะของบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นผู้จะปรินิพพานอยู่ในชั้นสุทธาวาสจักไม่ดับไปและมนายตนะก็ไม่เคยดับไปแล้ว

จบ นิโรธวาร

๒. ปวัตติวาร ๓. อุปปาทนิโรธวาร

๑. ปัจจุปปันนวาร

อนุโลมบุคคล

จักขายตนมูลกนัย

{๖๘๗} [๑๙๙] อนุ. จักขายตนะย่อมเกิดขึ้นแก่บุคคลใด โสตายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. หามิได้

ปฏิ. หรือว่าโสตายตนะของบุคคลใดย่อมดับไป จักขายตนะย่อมเกิดขึ้นแก่บุคคลนั้น ?

วิ. หามิได้

อนุ. จักขายตนะย่อมเกิดขึ้นแก่บุคคลใด ฆานายตนะ ... รูปายตนะ ... มนายตนะ ... ธัมมายตนะของบุคคลนั้นย่อมดับไปหรือ ?

วิ. หามิได้

End of นิโรธวาร