พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · สัญโญชนสัมปยุตตทุกะ
ปฏิจจวาร เล่ม ๔๒
Text layerBuddha’s wordsItems ๔๔๕–๔๕๒ (Royal Thai)1/4 in สัญโญชนสัมปยุตตทุกะ4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๓ สัญโญชนสัมปยุตตทุกะ ปฏิจจวาร (Royal Thai Volume 42 · Mahachula Volume 42 · Mahamakut Volume 88 · Chaloem Phrakiat Volume 42)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 42, pp. 340–346
๒๒. สัญโญชนสัมปยุตตทุกะ ๑. ปฏิจจวาร
๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร
เหตุปัจจัย
{๔๔๕} [๔๐] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๑)
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์ (๒)
สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัย ขันธ์ ๑ ที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๓)
[๔๑] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยโมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... มหาภูตรูป ๓ อาศัยมหาภูตรูป ๑ เกิดขึ้น ... (๑)สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายอาศัยโมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น (๒)
สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายและจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยโมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น (๓)
[๔๒] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ และโมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๑)สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น ... จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์และโมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น (๒)สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ และโมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๓)
อารัมมณปัจจัย
{๔๔๖} [๔๓] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอารัมมณปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๑)สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอารัมมณปัจจัย คือ โมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะอาศัยขันธ์ที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น (๒)
สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอารัมมณปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และโมหะอาศัยขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (๓)
[๔๔] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอารัมมณปัจจัย คือขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... ขันธ์ทั้งหลายอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น (๑)สภาวธรรมที่สัมมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอารัมมณปัจจัย คือ สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายอาศัยโมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น (๒)
สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอารัมมณปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ และโมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๑)
อธิปติปัจจัย
{๔๔๗} [๔๕] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอธิปติปัจจัย มี ๓ วาร
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอธิปติปัจจัย มี ๑ วาร
สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะอธิปติปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์และมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น (๑)
๑. ปัจจยานุโลม ๒. สังขยาวาร
สุทธนัย
{๔๔๘} [๔๖] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๖ ”
ในอธิปติปัจจัย ” ๕ ”
ในอนันตรปัจจัย ” ๖ ”
ในสมนันตรปัจจัย ” ๖ ”
ในสหชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในอัญญมัญญปัจจัย ” ๖ ”
ในนิสสยปัจจัย ” ๙ ”
ในอุปนิสสยปัจจัย ” ๖ ”
ในปุเรชาตปัจจัย ” ๖ ”
ในอาเสวนปัจจัย ” ๖ ”
ในกัมมปัจจัย ” ๙ ”
ในวิปากปัจจัย ” ๑ ”
ในอาหารปัจจัย ” ๙ ”
ในอินทริยปัจจัย ” ๙ ”
ในฌานปัจจัย ” ๙ ”
ในมัคคปัจจัย ” ๙ ”
ในสัมปยุตตปัจจัย ” ๖ ”
ในวิปปยุตตปัจจัย ” ๙ ”
ในอัตถิปัจจัย ” ๙ ”
ในนัตถิปัจจัย ” ๖ ”
ในวิคตปัจจัย ” ๖ ”
ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ”
จบ อนุโลม
๒. ปัจจยปัจจนียะ ๑. วิภังควาร
นเหตุปัจจัย
{๔๔๙} [๔๗] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย คือ โมหะที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉา อาศัยขันธ์ที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาเกิดขึ้น ... (๑)สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย คือ โมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะอาศัยขันธ์ที่สหรคตด้วยอุทธัจจะเกิดขึ้น ... (๒)สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย คือ ... อาศัยขันธ์ ๑ ที่วิปปยุตจากสัญโญชน์ซึ่งเป็นอเหตุกะเกิดขึ้น ... (พึงเพิ่มข้อความเข้ามาจนถึงพวกอสัญญสัตว์ ย่อ) (๑)
๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. สังขยาวาร
สุทธนัย
{๔๕๐} [๔๘] ในนเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในนอารัมมณปัจจัย ” ๓ ”
ในนอธิปติปัจจัย ” ๙ ”
ในนอนันตรปัจจัย ” ๓ ”
ในนสมนันตรปัจจัย ” ๓ ”
ในนอัญญมัญญปัจจัย ” ๓ ”
ในนอุปนิสสยปัจจัย ” ๓ ”
ในนปุเรชาตปัจจัย ” ๗ ”
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ” ๙ ”
ในนอาเสวนปัจจัย มี ๙ วาร
ในนกัมมปัจจัย ” ๔ ”
ในนวิปากปัจจัย ” ๙ ”
ในนอาหารปัจจัย ” ๑ ”
ในนอินทริยปัจจัย ” ๑ ”
ในนฌานปัจจัย ” ๑ ”
ในนมัคคปัจจัย ” ๑ ”
ในนสัมปยุตตปัจจัย ” ๓ ”
ในนวิปปยุตตปัจจัย ” ๖ ”
ในโนนัตถิปัจจัย ” ๓ ”
ในโนวิคตปัจจัย ” ๓ ”
จบ ปัจจนียะ
๓. ปัจจยานุโลมปัจจนียะ
เหตุทุกนัย
{๔๕๑} [๔๙] ในนอารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในนอธิปติปัจจัย กับ ... ” ๙ ”
ในนอุปนิสสยปัจจัย ” ” ๓ ”
ในนปุเรชาตปัจจัย ” ” ๖ ”
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ” ” ๙ ”
ในนอาเสวนปัจจัย ” ” ๙ ”
ในนกัมมปัจจัย ” ” ๔ ”
ในนวิปากปัจจัย ” ” ๙ ”
ในนสัมปยุตตปัจจัย ” ” ๓ ”
ในนวิปปยุตตปัจจัย ” ” ๔ ”
ในโนนัตถิปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในโนวิคตปัจจัย ” ” ๓ ”
๔. ปัจจยปัจจนียานุโลม
นเหตุทุกนัย
{๔๕๒} [๕๐] ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๓ วาร ...
ในวิปากปัจจัย กับ ... ” ๑ ”
ในอาหารปัจจัย ” ” ๓ ” ...
ในมัคคปัจจัย ” ” ๒ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ” ๓ ”
(แม้สหชาตวารก็เหมือนกับปฏิจจวาร)
๒๒.สัญโญชนสัมปยุตตทุกะ ๓. ปัจจยวาร
๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร
เหตุปัจจัย
{๔๕๓} [๕๑] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (เหมือนกับปฏิจจวาร)สภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยสภาวธรรมที่วิปปยุตจากสัญโญชน์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (พึงเพิ่มข้อความเข้ามาจนถึงปฏิสนธิ) มหาภูตรูป ๓ อาศัยมหาภูตรูป ๑ เกิดขึ้น ... ขันธ์ที่วิปปยุตจากสัญโญชน์อาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... โมหะที่สหรคตด้วยอุทธัจจะอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... (๑)
End of ปฏิจจวาร