ลัจฉาสูตรที่ ๕ เล่ม ๒๓

ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๔ ประการนี้แล เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ตนเอง แต่ไม่เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลผู้อื่น (๓)

{๑๗๘} ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๔ ประการ เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ผู้อื่น แต่ไม่เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ตนเอง ธรรม ๔ ประการคืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้(๑) เป็นผู้มีความเข้าใจได้เร็วในกุศลธรรมทั้งหลาย

(๒) เป็นผู้ทรงจำธรรมที่ได้ฟังแล้ว แต่ไม่เป็นผู้พิจารณาเนื้อความแห่งธรรมที่ได้ทรงจำแล้ว

(๓) ไม่เป็นผู้รู้ทั่วถึงอรรถรู้ทั่วถึงธรรมแล้วปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม แต่เป็นผู้มีวาจางาม กล่าวถ้อยคำไพเราะ ประกอบด้วยวาจาของชาวเมืองอันสละสลวย ไม่มีโทษ ให้รู้เรื่องได้(๔) เป็นผู้ชี้แจงเพื่อนร่วมพรหมจรรย์ให้เห็นแจ้ง ให้สมาทาน ให้อาจหาญ ให้ร่าเริงได้

ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๔ ประการนี้แล เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ผู้อื่น แต่ไม่เป็นผู้สามารถในการ ปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ตนเอง (๔){๑๗๙} ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๓ ประการ เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ตนเอง แต่ไม่เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ผู้อื่น ธรรม ๓ ประการคืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้(๑) ไม่เป็นผู้มีความเข้าใจได้เร็วในกุศลธรรมทั้งหลาย แต่เป็นผู้ทรงจำธรรมที่ได้ฟังแล้ว

(๒) เป็นผู้พิจารณาเนื้อความแห่งธรรมที่ทรงจำแล้ว

(๓) เป็นผู้รู้ทั่วถึงอรรถรู้ทั่วถึงธรรมแล้วปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม แต่ไม่เป็นผู้มีวาจางาม กล่าวถ้อยคำไพเราะ ประกอบด้วย วาจาของชาวเมืองอันสละสลวย ไม่มีโทษ ให้รู้เรื่องได้ และเป็นผู้ชี้แจงเพื่อนร่วมพรหมจรรย์ให้เห็นแจ้ง ให้สมาทาน ให้อาจหาญ ให้ร่าเริงไม่ได้ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๓ ประการนี้แล เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ตนเอง แต่ไม่เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ผู้อื่น (๕)

{๑๘๐} ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๓ ประการ เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ผู้อื่น แต่ไม่เป็นผู้สามารถในอันปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ตนเอง ธรรม ๓ ประการคืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้(๑) ไม่เป็นผู้มีความเข้าใจได้เร็วในกุศลธรรมทั้งหลาย

(๒) เป็นผู้ทรงจำธรรมที่ได้ฟังแล้ว แต่ไม่เป็นผู้พิจารณาเนื้อความแห่งธรรมที่ได้ทรงจำแล้ว ทั้งไม่เป็นผู้รู้ทั่วถึงอรรถรู้ทั่วถึงธรรมแล้วปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม แต่เป็นผู้มีวาจางาม กล่าวถ้อยคำไพเราะ ประกอบด้วยวาจาของชาวเมืองอันสละสลวย ไม่มีโทษ ให้รู้เรื่องได้(๓) เป็นผู้ชี้แจงเพื่อนร่วมพรหมจรรย์ให้เห็นแจ้ง ให้สมาทานให้อาจหาญ ให้ร่าเริงได้

ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๓ ประการนี้แล เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ผู้อื่น แต่ไม่เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ตนเอง (๖)