อัปปมาทสูตร เล่ม ๒๓

๔. เทวตาวรรค

๑. อัปปมาทสูตร

ว่าด้วยคารวธรรม ๗ ประการ

{๒๙} [๓๒] ครั้งนั้นแล เมื่อปฐมยามผ่านพ้นไปแล้ว เทวดาองค์หนึ่งมีรัศมีงามยิ่งนัก ยังพระวิหารเชตวันให้สว่างไสวไปทั่ว เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้า ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรม ๗ ประการนี้ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุ ธรรม ๗ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) ความเป็นผู้เคารพในพระศาสดา

(๒) ความเป็นผู้เคารพในพระธรรม

(๓) ความเป็นผู้เคารพในพระสงฆ์

(๔) ความเป็นผู้เคารพในสิกขา

(๕) ความเป็นผู้เคารพในสมาธิ

(๖) ความเป็นผู้เคารพในความไม่ประมาท

(๗) ความเป็นผู้เคารพในปฏิสันถาร

ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรม ๗ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุ”

เทวดานั้นกราบทูลดังนี้แล้ว พระศาสดาทรงพอพระทัย ลำดับนั้นเทวดานั้นทราบว่าพระศาสดาทรงพอพระทัยเรา จึงได้ถวายบังคมทำประทักษิณแล้วอันตรธานไป ณ ที่นั้นเองครั้นล่วงราตรีนั้นไป พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสกะภิกษุทั้งหลายว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เมื่อคืนนี้ เมื่อปฐมยามผ่านพ้นไปแล้ว เทวดาองค์หนึ่งมีรัศมี

งามยิ่งนัก ยังพระวิหารเชตวันให้สว่างไสวไปทั่ว เข้ามาหาเราถึงที่อยู่ ครั้น แล้วไหว้เรา ได้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้กล่าวกะเราว่า ‘ข้าแต่ พระองค์ผู้เจริญ ธรรม ๗ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุ ธรรม ๗ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) ความเป็นผู้เคารพในพระศาสดา

(๒) ความเป็นผู้เคารพในพระธรรม

(๓) ความเป็นผู้เคารพในพระสงฆ์

(๔) ความเป็นผู้เคารพในสิกขา

(๕) ความเป็นผู้เคารพในสมาธิ

(๖) ความเป็นผู้เคารพในความไม่ประมาท

(๗) ความเป็นผู้เคารพในปฏิสันถาร

ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรม ๗ ประการนี้แลย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุ’ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เทวดานั้นครั้นกล่าวดังนี้แล้วไหว้เรา ทำประทักษิณแล้วอันตรธานไป ณ ที่นั้นเอง”พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้สุคตศาสดาตรัสไวยากรณภาษิตนี้จบแล้ว ได้ตรัสพระคาถาประพันธ์อื่นต่อไปอีกว่า

ภิกษุผู้มีความเคารพในพระศาสดา มีความเคารพใน

พระธรรม มีความเคารพอย่างแรงกล้าในพระสงฆ์ มีความ

เคารพในสมาธิ มีความเพียร มีความเคารพอย่างแรงกล้า

ในสิกขา มีความเคารพในความไม่ประมาท มีความ

เคารพในปฏิสันถาร เป็นผู้ไม่ควรที่จะเสื่อม ย่อมอยู่ใกล้

นิพพานทีเดียว

๒. หิริมาสูตร

ว่าด้วยคารวธรรม ๗ ประการ

{๓๐} [๓๓] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เมื่อคืนนี้ เมื่อปฐมยามผ่านพ้นไปแล้วเทวดาองค์หนึ่งมีรัศมีงามยิ่งนัก ยังพระวิหารเชตวันให้สว่างไสวไปทั่ว เข้ามาหาเราถึงที่อยู่ ครั้นแล้วไหว้เรา ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้กล่าวกะเราว่า ‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรม ๗ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุ ธรรม ๗ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) ความเป็นผู้เคารพในพระศาสดา

(๒) ความเป็นผู้เคารพในพระธรรม

(๓) ความเป็นผู้เคารพในพระสงฆ์

(๔) ความเป็นผู้เคารพในสิกขา

(๕) ความเป็นผู้เคารพในสมาธิ

(๖) ความเป็นผู้เคารพในหิริ

(๗) ความเป็นผู้เคารพในโอตตัปปะ

ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรม ๗ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุ’ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เทวดานั้นครั้นกล่าวดังนี้แล้วก็ไหว้เรา ทำประทักษิณแล้วก็อันตรธานไป ณ ที่นั้นเอง”พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้สุคตศาสดาตรัสไวยากรณภาษิตนี้แล้ว ได้ตรัสพระคาถาประพันธ์อื่นต่อไปอีกว่าภิกษุผู้มีความเคารพในพระศาสดา มีความเคารพใน

พระธรรม มีความเคารพอย่างแรงกล้าในพระสงฆ์

มีความเคารพในสมาธิ มีความเพียร มีความเคารพอย่าง