เสขสูตร เล่ม ๒๓

(๔) ภิกษุทั้งหลายจักเจริญอาทีนวสัญญา …

(๕) ภิกษุทั้งหลายจักเจริญปหานสัญญา …

(๖) ภิกษุทั้งหลายจักเจริญวิราคสัญญา ...

(๗) ภิกษุทั้งหลายจักเจริญนิโรธสัญญา อยู่เพียงใด ก็พึงหวังความเจริญได้แน่นอน ไม่มีความเสื่อมเพียงนั้น

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อปริหานิยธรรม ๗ ประการนี้ จักตั้งอยู่ในภิกษุทั้งหลาย และภิกษุทั้งหลายยังปรากฏอยู่ในอปริหานิยธรรม ๗ ประการนี้เพียงใด ก็พึงหวังความเจริญได้แน่นอน ไม่มีความเสื่อมเพียงนั้น”

๘. เสขสูตร

ว่าด้วยสาเหตุให้พระเสขะเสื่อมและไม่เสื่อม ๗ ประการ

{๒๖} [๒๘] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๗ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ ธรรม ๗ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) ความเป็นผู้ยินดีในการงาน (๒) ความเป็นผู้ยินดีในการคุย

(๓) ความเป็นผู้ยินดีในการหลับ

(๔) ความเป็นผู้ยินดีในการคลุกคลีด้วยหมู่คณะ

(๕) ความเป็นผู้ไม่คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย

(๖) ความเป็นผู้ไม่รู้จักประมาณในโภชนะ

(๗) กิจที่สงฆ์จะพึงทำมีอยู่ในสงฆ์ ภิกษุไม่สำเหนียกในกิจนั้นอย่างนี้ว่า ‘ก็พระเถระผู้รัตตัญญู บวชมานาน เป็นผู้รับภาระมีอยู่ในสงฆ์ ท่านเหล่านั้นจักรับผิดชอบกิจนี้เอง’ จึงขวนขวายด้วยตนเองดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๗ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๗ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ ธรรม ๗ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการงาน

(๒) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการคุย

(๓) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการหลับ

(๔) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการคลุกคลีด้วยหมู่คณะ

(๕) ความเป็นผู้คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย

(๖) ความเป็นผู้รู้จักประมาณในโภชนะ

(๗) กิจที่สงฆ์จะพึงทำมีอยู่ในสงฆ์ ภิกษุสำเหนียกในกิจนั้นอย่างนี้ว่า ‘ก็พระเถระผู้รัตตัญญู บวชมานาน เป็นผู้รับภาระมีอยู่ในสงฆ์ ท่านเหล่านั้นจักรับผิดชอบกิจนี้เอง’ จึงไม่ขวนขวายด้วยตนเองดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๗ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุผูู้ ูเสขะ”

๙. หานิสูตร

ว่าด้วยสาเหตุที่ทำให้อุบาสกเสื่อมและไม่เสื่อม ๗ ประการ

{๒๗} [๒๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๗ ประการนี้ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่อุบาสก ธรรม ๗ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) ขาดการเยี่ยมเยียนภิกษุ (๒) ละเลยการฟังสัทธรรม

(๓) ไม่ศึกษาในอธิศีล

(๔) ไม่มากด้วยความเลื่อมใสในภิกษุทั้งที่เป็นเถระ ทั้งที่เป็นผู้ใหม่ ทั้งที่เป็นปานกลาง

(๕) มีจิตคิดแข่งดี จ้องหาข้อผิดฟังธรรม

(๖) แสวงหาบุญเขตอื่นภายนอกศาสนานี้

(๗) ทำสักการะในบุญเขตนั้นก่อน

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๗ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่อุบาสก

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๗ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่อุบาสก ธรรม ๗ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) ไม่ขาดการเยี่ยมเยียนภิกษุ (๒) ไม่ละเลยการฟังสัทธรรม

(๓) ศึกษาในอธิศีล

(๔) มากด้วยความเลื่อมใสในภิกษุทั้งที่เป็นเถระ ทั้งที่เป็นผู้ใหม่ ทั้งที่เป็นปานกลาง

(๕) ไม่มีจิตคิดแข่งดีจ้องหาข้อผิดฟังธรรม

(๖) ไม่แสวงหาบุญเขตอื่นภายนอกศาสนานี้

(๗) ทำสักการะในบุญเขตในศาสนานี้ก่อน