สันทิฏฐิกสูตร ที่ ๒ เล่ม ๒๓

๕. สันทิฏฐิกธัมมสูตร

ว่าด้วยธรรมที่ผู้บรรลุพึงเห็นเอง

{๒๕๐} [๔๖] พระอุทายีถามว่า “ดูก่อนอาวุโส พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่า ‘สันทิฏฐิกธรรม สันทิฏฐิกธรรม ’ ดังนี้ ดูก่อนอาวุโส โดยปริยายเพียงเท่าไรหนอแล พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสเรียกว่าสันทิฏฐิกธรรม”พระอานนท์ตอบว่า “ดูก่อนอาวุโส ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้สงัดแล้ว จากกาม ... บรรลุปฐมฌานอยู่ ดูก่อนอาวุโส โดยปริยายแม้เพียงเท่านี้แล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่าสันทิฏฐิกธรรม ...

อีกข้อหนึ่ง อาวุโส ภิกษุบรรลุสัญญาเวทยิตนิโรธเพราะล่วงเนวสัญญานาสัญญายตนะได้โดยประการทั้งปวง และอาสวะทั้งหลายของเธอก็สิ้นไป เพราะเห็นด้วยปัญญา ดูก่อนอาวุโส โดยนิปปริยายแม้เพียงเท่านี้แล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่าสันทิฏฐิกธรรม”

๖. สันทิฏฐิกนิพพานสูตร

ว่าด้วยนิพพานที่ผู้บรรลุพึงเห็นเอง

{๒๕๑} [๔๗] พระอุทายีถามว่า “ดูก่อนอาวุโส พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่า ‘สันทิฏฐิกนิพพาน สันทิฏฐิกนิพพาน ’ ดังนี้ ดูก่อนอาวุโส โดยปริยายเพียงเท่าไรหนอแล พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสเรียกว่าสันทิฏฐิกนิพพาน”

พระอานนท์ตอบว่า “ดูก่อนอาวุโส ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้สงัดแล้ว จากกาม ... บรรลุปฐมฌานอยู่ ดูก่อนอาวุโส โดยปริยายแม้เพียงเท่านี้แล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่าสันทิฏฐิกนิพพาน ...

อีกข้อหนึ่ง อาวุโส ภิกษุบรรลุสัญญาเวทยิตนิโรธเพราะล่วงเนวสัญญานาสัญญายตนะได้โดยประการทั้งปวง และอาสวะทั้งหลายของเธอก็สิ้นไป เพราะเห็นด้วยปัญญา ดูก่อนอาวุโส โดยนิปปริยายแม้เพียงเท่านี้แล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่าสันทิฏฐิกนิพพาน”

๗. นิพพานสูตร

ว่าด้วยนิพพาน

{๒๕๒} [๔๘] พระอุทายีถามว่า “ดูก่อนอาวุโส พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่า‘นิพพาน นิพพาน ’ ดังนี้ ...”

๘. ปรินิพพานสูตร

ว่าด้วยปรินิพพาน

{๒๕๓} [๔๙] พระอุทายีถามว่า “ดูก่อนอาวุโส พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่า ‘ปรินิพพาน ปรินิพพาน ’ ดังนี้ ...”