ทิฏฐธัมมิกสูตร เล่ม ๒๓

๙. ตทังคนิพพานสูตร

ว่าด้วยตทังคนิพพาน

{๒๕๔} [๕๐] พระอุทายีถามว่า “ดูก่อนอาวุโส พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่า ‘ตทังคนิพพาน ตทังคนิพพาน ’ ดังนี้ ...”

๑๐. ทิฏฐธัมมนิพพานสูตร

ว่าด้วยทิฏฐธัมมนิพพาน

{๒๕๕} [๕๑] พระอุทายีถามว่า “ดูก่อนอาวุโส พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่า ‘ทิฏฐธัมมนิพพาน ทิฏฐธัมมนิพพาน ’ ดังนี้ ดูก่อนอาวุโส โดยปริยายเพียงเท่าไรหนอแล พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสเรียกว่าทิฏฐธัมมนิพพาน”พระอานนท์ตอบว่า “ดูก่อนอาวุโส ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้สงัดแล้ว จากกาม ... บรรลุปฐมฌานอยู่ ดูก่อนอาวุโส โดยปริยายแม้เพียงเท่านี้แล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่าทิฏฐธัมมนิพพาน ...

อีกข้อหนึ่ง อาวุโส ภิกษุบรรลุสัญญาเวทยิตนิโรธเพราะล่วงเนวสัญญานาสัญญายตนะได้โดยประการทั้งปวง และอาสวะทั้งหลายของเธอก็สิ้นไป เพราะเห็นด้วยปัญญา ดูก่อนอาวุโส โดยนิปปริยายแม้เพียงเท่านี้แล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่าทิฏฐธัมมนิพพาน”

จบ ปัญจาลวรรคที่ ๕

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. ปัญจาลสูตร ๒. กายสักขิสูตร

๓. ปัญญาวิมุตตสูตร ๔. อุภโตภาควิมุตตสูตร

๕. สันทิฏฐิกธัมมสูตร ๖. สันทิฏฐิกนิพพานสูตร

๗. นิพพานสูตร ๘. ปรินิพพานสูตร

๙. ตทังคนิพพานสูตร ๑๐. ทิฏฐธัมมนิพพานสูตร

จบ ปฐมปัณณาสก์

๒. ทุติยปัณณาสก์

(๖) ๑. เขมวรรค

๑. เขมสูตร

ว่าด้วยเหตุที่เรียกว่าธรรมอันเกษม

{๒๕๖} [๕๒] พระอุทายีถามว่า “ดูก่อนอาวุโส พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่า ‘เขมะ เขมะ ’ <*> ดังนี้ ดูก่อนอาวุโส โดยปริยายเพียงเท่าไรหนอแล พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสเรียกว่าเขมะ”พระอานนท์ตอบว่า “ดูก่อนอาวุโส ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้สงัดแล้วจากกาม ... บรรลุปฐมฌานอยู่ ดูก่อนอาวุโส โดยปริยายแม้เพียงเท่านี้แล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่าเขมะ ...

อีกข้อหนึ่ง อาวุโส ภิกษุบรรลุสัญญาเวทยิตนิโรธเพราะล่วงเนวสัญญานาสัญญายตนะได้โดยประการทั้งปวง และอาสวะทั้งหลายของเธอก็สิ้นไป เพราะเห็นด้วยปัญญา ดูก่อนอาวุโส โดยนิปปริยายแม้เพียงเท่านี้แล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่าเขมะ”

๒. เขมปัตตสูตร

ว่าด้วยเหตุที่เรียกว่าผู้บรรลุธรรมอันเกษม

{๒๕๗} [๕๓] พระอุทายีถามว่า “ดูก่อนอาวุโส พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกว่า ‘เขมปัตตะ เขมปัตตะ (ผู้บรรลุธรรมอันเกษม)’ ดังนี้ ...”