๓. อาเวณิกสูตร เล่ม ๑๘

๒. ปุริสสูตร

ว่าด้วยคุณสมบัติของบุรุษที่สตรีชอบใจ

{๔๖๐} [๒๘๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุรุษผู้ประกอบด้วยองค์ ๕ ประการย่อมไม่เป็นที่ชอบใจของมาตุคามโดยส่วนเดียว องค์ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) รูปไม่งาม (๒) ไม่มีโภคสมบัติ

(๓) ไม่มีมารยาท (๔) เกียจคร้าน

(๔) ไม่ได้บุตรให้เธอ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุรุษผู้ประกอบด้วยองค์ ๕ ประการเหล่านี้แล ย่อมไม่เป็นที่ชอบใจของมาตุคามโดยส่วนเดียว

{๔๖๑} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุรุษผู้ประกอบด้วยองค์ ๕ ประการ ย่อมเป็นที่ชอบใจของมาตุคามโดยส่วนเดียว องค์ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) มีรูปงาม (๒) มีโภคสมบัติ

(๓) มีมารยาท (๔) ขยัน ไม่เกียจคร้าน

(๕) ได้บุตรให้เธอ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุรุษผู้ประกอบด้วยองค์ ๕ ประการเหล่านี้แลย่อมเป็นที่ชอบใจของมาตุคามโดยส่วนเดียว”

๓. อาเวณิกทุกขสูตร

ว่าด้วยความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคาม ๕ ประการ

{๔๖๒} [๒๘๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ มี ๕ ประการนี้ ความทุกข์ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ

มาตุคามในโลกนี้ เมื่อเป็นสาวต้องไปสู่ตระกูลสามี พรากจากหมู่ญาตินี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษประการที่ ๑{๔๖๓} ยังมีอีกข้อหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย มาตุคามต้องมีระดู นี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ ประการที่ ๒{๔๖๔} ยังมีอีกข้อหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย มาตุคามต้องมีครรภ์ นี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ ประการที่ ๓{๔๖๕} ยังมีอีกข้อหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย มาตุคามจะต้องคลอดบุตร นี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ ประการที่ ๔{๔๖๖} ยังมีอีกข้อหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย มาตุคามต้องปรนนิบัติบุรุษ นี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ ประการที่ ๕ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับ นอกเหนือจากบุรุษ มี ๕ ประการนี้แล”

๔. ตีหิธัมเมหิสูตร

ว่าด้วยธรรม ๓ ประการที่เป็นเหตุให้มาตุคามเข้าถึงอบาย สูตรที่ ๑

{๔๖๗} [๒๘๓] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย มาตุคามผู้ประกอบด้วยธรรม ๓ ประการโดยมาก หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก ธรรม ๓ ประการคืออะไรบ้าง คือ มาตุคามในโลกนี้

(๑) เวลาเช้ามีใจถูกมลทินคือความตระหนี่กลุ้มรุมแล้วอยู่ครองเรือน

(๒) เวลาเที่ยง มีใจถูกความริษยากลุ้มรุมแล้วอยู่ครองเรือน

(๓) เวลาเย็น มีใจถูกกามราคะกลุ้มรุมแล้วอยู่ครองเรือน