เทวจาริกสูตร ที่ ๓ เล่ม ๑๙

{๑๕๐๒} “ดูก่อนผู้มีอายุทั้งหลาย การประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระพุทธเจ้าว่า ‘แม้เพราะเหตุนี้ ๆ พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้นทรงเป็นพระอรหันต์ ... ทรงเป็นผู้จำแนกธรรม’ เป็นความดีแล เพราะเหตุที่ประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระพุทธเจ้า สัตว์บางพวกในโลกนี้หลังจากตายไปจึงเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์แล้ว การประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระธรรม... ในพระสงฆ์... ก็เป็นความดีแล เพราะเหตุที่ประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระธรรม... ในพระสงฆ์... สัตว์บางพวกในโลกนี้หลังจากตายไปจึงเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์แล้ว การประกอบด้วยศีลที่พระอริยเจ้าใคร่แล้ว

อันไม่ขาด ... เป็นไปเพื่อสมาธิ ก็เป็นความดีแล เพราะเหตุที่ประกอบด้วยศีลที่พระอริยเจ้าใคร่แล้ว สัตว์บางพวกในโลกนี้หลังจากตายไปจึงเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์แล้ว”{๑๕๐๓} เทวดาทั้งหลายกล่าวรับว่า “ข้าแต่ท่านพระโมคคัลลานะผู้นิรทุกข์ การประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระพุทธเจ้า... ในพระธรรม... ในพระสงฆ์... เป็นความดีแล การประกอบด้วยศีลที่พระอริยเจ้าใคร่แล้วอันไม่ขาด... เป็นไปเพื่อสมาธิ ก็เป็นความดีแล ข้าแต่ท่านพระโมคคัลลานะ ผู้นิรทุกข์ เพราะเหตุที่ประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหว ในพระพุทธเจ้า... ในพระธรรม... ในพระสงฆ์... การประกอบด้วยศีลที่พระอริยเจ้าใคร่แล้ว สัตว์บางพวกในโลกนี้หลังจากตายไปจึงเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์แล้ว”

๑๐. ตติยเทวจาริกสูตร

ว่าด้วยพระมหาโมคคัลลานะจาริกไปเทวโลก สูตรที่ ๓

{๑๕๐๔} [๑๐๑๖] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...

ครั้งนั้น ท่านพระผู้มีภาคเจ้าได้ทรงหายจากพระวิหารเชตวัน ไปปรากฏพระองค์บนเทวโลกชั้นดาวดึงส์ เหมือนคนที่แข็งแรงเหยียดแขนที่คู้ออก

หรือคู้แขนที่เหยียดเข้าฉะนั้น ลำดับนั้น เทวดาชั้นดาวดึงส์มากด้วยกันเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้วเฝ้าอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสกะเทวดาเหล่านั้นว่า

{๑๕๐๕} “ดูก่อนผู้มีอายุทั้งหลาย การประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระพุทธเจ้าว่า ‘แม้เพราะเหตุนี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้นทรงเป็นพระอรหันต์ ... ทรงเป็นผู้จำแนกธรรม’ เป็นความดีแล เพราะเหตุที่ประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระพุทธเจ้า... ในพระธรรม... ในพระสงฆ์... สัตว์บางพวกในโลกนี้จึงได้เป็นโสดาบัน มีความไม่ตกต่ำเป็นธรรมดา เป็นผู้เที่ยงแท้ที่จะตรัสรู้ในภายหน้า การประกอบด้วยศีลที่พระอริยเจ้าใคร่แล้ว อันไม่ขาด... เป็นไปเพื่อสมาธิ ก็เป็นความดีแล เพราะเหตุที่ประกอบด้วยศีลที่พระอริยเจ้าใคร่แล้ว สัตว์บางพวกในโลกนี้จึงได้เป็นโสดาบัน มีความไม่ตกต่ำเป็นธรรมดา

เป็นผู้เที่ยงแท้ที่จะตรัสรู้ในภายหน้า”{๑๕๐๖} เทวดาทั้งหลายกราบทูลรับว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้นิรทุกข์ การประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวในพระพุทธเจ้า... ในพระธรรม... ในพระสงฆ์... เป็นความดีแล เพราะเหตุที่ประกอบด้วยความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหว ในพระพุทธเจ้า... ในพระธรรม... ในพระสงฆ์... หมู่สัตว์นี้จึงได้เป็นโสดาบัน มีความไม่ตกต่ำเป็นธรรมดา เป็นผู้เที่ยงแท้ที่จะตรัสรู้ในภายหน้า การประกอบด้วยศีลที่พระอริยเจ้าใคร่แล้ว อันไม่ขาด ... เป็นไปเพื่อสมาธิ เป็นความดีแล เพราะเหตุที่ประกอบด้วยศีลที่พระอริยเจ้าใคร่แล้ว หมู่สัตว์นี้จึงได้เป็นโสดาบัน มีความไม่ตกต่ำเป็นธรรมดา เป็นผู้เที่ยงแท้ที่จะตรัสรู้ในภายหน้า”

จบ ราชการามวรรคที่ ๒

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้

๑. สหัสสภิกขุนีสังฆสูตร ๒. พราหมณสูตร

๓. อานันทเถรสูตร ๔. ทุคคติภยสูตร

๕. ทุคคติวินิปาตภยสูตร ๖. ปฐมมิตตามัจจสูตร

๗. ทุติยมิตตามัจจสูตร ๘. ปฐมเทวจาริกสูตร

๙. ทุติยเทวจาริกสูตร ๑๐. ตติยเทวจาริกสูตร

๓. สรกานิวรรค

๑. ปฐมมหานามสูตร

ว่าด้วยพระเจ้ามหานามทรงกลัวสวรรคต สูตรที่ ๑

{๑๕๐๗} [๑๐๑๗] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ นิโครธาราม ใกล้พระนครกบิลพัสดุ์ แคว้นสักกะ ครั้งนั้น พระเจ้ามหานามศากยราชเสด็จเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วทรงถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าประทับนั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้กราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระนครกบิลพัสดุ์นี้เป็นพระนครที่มั่งคั่ง เจริญรุ่งเรือง มีผู้คนมาก แออัดไปด้วยมนุษย์ มีซอกซอยคับแคบ หม่อมฉันนั่งใกล้พระผู้มีพระภาคเจ้าหรือนั่งใกล้ภิกษุทั้งหลายผู้น่าเจริญใจแล้ว เมื่อเข้าไปยังพระนครกบิลพัสดุ์ ในเวลาเย็น ก็ได้พบเห็นช้างบ้าง ม้าบ้าง รถบ้าง เกวียนบ้าง ผู้คนบ้างที่พลุกพล่าน

สมัยนั้น สติของหม่อมฉันที่ปรารภถึงพระผู้มีพระภาคเจ้า ถึงพระธรรม ถึงพระสงฆ์ก็ลืมเลือนไป หม่อมฉันมีความดำริว่า ‘ถ้าในเวลานี้ เราทำกาละลงไปคติของเราจะเป็นอย่างไร อภิสัมปรายภพของเราจะเป็นอย่างไร”{๑๕๐๘} พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “อย่ากลัวไปเลย มหาบพิตร อย่ากลัวไปเลยมหาบพิตร การสวรรคตอันไม่เลวทรามจักมีแก่มหาบพิตร กาลกิริยาอันไม่เลวทรามจักมีแก่มหาบพิตร ดูก่อนมหาบพิตร จิตที่ผู้ใดผู้หนึ่งอบรมแล้วด้วยศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญาตลอดกาลนาน กายของผู้นั้นที่มีรูปประกอบด้วยมหาภูตรูป ๔ มีมารดาบิดาเป็นแดนเกิด เจริญขึ้นด้วยข้าวสุกและขนมสดมีความไม่เที่ยง ต้องขัดสี นวดฟั้น และมีอันแตกกระจัดกระจายไปเป็นธรรมดา พวกกา แร้ง นกตะกรุม สุนัข สุนัขจิ้งจอก หรือสัตว์ต่างชนิด