ปุพพารามสูตร ที่ ๔ เล่ม ๑๙

ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรมทั้งหลายของพวกข้าพระองค์มีพระผู้มีพระภาคเจ้าเป็นหลัก ...”

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะความที่อินทรีย์ ๔ ประการอันตนเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว {๙๙๖} ภิกษุผู้เป็นขีณาสพจึงพยากรณ์อรหัตตผลได้ว่า ‘เรารู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้{๙๙๗} อินทรีย์ ๔ ประการคืออะไรบ้าง คือ วิริยินทรีย์ ๑ สตินทรีย์ ๑ สมาธินทรีย์ ๑ ปัญญินทรีย์ ๑

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะความที่อินทรีย์ ๔ ประการนี้แลอันตนเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว {๙๙๘} ภิกษุผู้เป็นขีณาสพจึงพยากรณ์อรหัตตผลได้ว่า ‘เรารู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”

๘. จตุตถปุพพารามสูตร

ว่าด้วยอินทรีย์ ๕

{๙๙๙} [๕๑๘] ข้อความเบื้องต้นนั้นเหมือนกัน

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถามว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะความที่อินทรีย์เท่าไรหนออันตนเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว ภิกษุผู้ขีณาสพย่อมพยากรณ์อรหัตตผลได้ว่า ‘เรารู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรมทั้งหลายของพวกข้าพระองค์มีพระผู้มีพระภาคเจ้าเป็นหลัก ...”

{๑๐๐๐} พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะความที่อินทรีย์ ๕ ประการอันตนเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว ภิกษุผู้เป็นขีณาสพจึงพยากรณ์

อรหัตตผลได้ว่า ‘เรารู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้

{๑๐๐๑} อินทรีย์ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ สัทธินทรีย์ ๑ วิริยินทรีย์ ๑ สตินทรีย์ ๑ สมาธินทรีย์ ๑ ปัญญินทรีย์ ๑

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะความที่อินทรีย์ ๕ ประการนี้แลอันตนเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว {๑๐๐๒} ภิกษุผู้เป็นขีณาสพจึงพยากรณ์อรหัตตผลได้ว่า ‘เรารู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”

๙. ปิณโฑลภารทวาชสูตร

ว่าด้วยอินทรีย์ ๓

{๑๐๐๓} [๕๑๙] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ โฆสิตาราม ใกล้พระนครโกสัมพี ก็สมัยนั้นแล ท่านพระปิณโฑลภารทวาชะได้พยากรณ์อรหัตตผลว่า ‘เรารู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”

{๑๐๐๔} ครั้งนั้นแล ภิกษุหลายรูปเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้า นั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

{๑๐๐๕} “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ท่านพระปิณโฑลภารทวาชะพยากรณ์อรหัตตผลว่า ‘เรารู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้’ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ท่านพระปิณโฑลภารทวาชะเห็นอำนาจประโยชน์อะไรหนอแลจึงพยากรณ์อรหัตตผลว่า ‘เรารู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”