๑๐. มารตัชชนียสูตร เล่ม ๑๒

มาร ท่านจะมีความอนุเคราะห์ด้วยหวังเกื้อกูลจึงกล่าวกะเราอย่างนี้ก็หาไม่ ท่านไม่มีความอนุเคราะห์ด้วยหวังเกื้อกูล จึงกล่าวกะเราอย่างนี้ ท่านมีความคิดว่า ‘พระสมณโคดมจักแสดงธรรมแก่ชนเหล่าใด ชนเหล่านั้นจัก พ้นวิสัยของเราไปเสีย, ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ก็สมณะและพราหมณ์เหล่า นั้นมิได้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเลย แต่มาปฏิญญาว่า ‘พวกเราเป็นพระ สัมมาสัมพุทธเจ้า, ส่วนเราแลเป็นสัมมาสัมพุทธะ จึงปฏิญญาว่า ‘เราเป็น สัมมาสัมพุทธะ, ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ตถาคตแม้เมื่อแสดงธรรมแก่พวก สาวกก็เป็นเช่นนั้น แม้เมื่อไม่แสดงธรรมแก่พวกสาวกก็เป็นเช่นนั้น ตถาคต แม้เมื่อแนะนำสาวกก็เป็นเช่นนั้น

แม้เมื่อไม่แนะนำพวกสาวกก็เป็นเช่นนั้น นั่นเป็นเพราะเหตุไร เพราะอาสวะทั้งหลายที่เป็นเครื่องทำให้เศร้าหมอง เป็นเครื่องก่อภพใหม่ ยังมีความกระวนกระวาย มีทุกข์เป็นผล เป็นปัจจัยแห่ง ชาติ ชรามรณะต่อไปอันตถาคตละได้แล้ว ตัดรากขาดแล้ว ทำให้เป็นดุจ ตาลยอดด้วนแล้ว ให้ถึงความไม่มีในภายหลัง ให้ไม่เกิดขึ้นอีกต่อไปเป็นธรรมดา”ไวยากรณภาษิตนี้พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสแล้วโดยมารมิได้ขอร้อง และโดยพรหมเชื้อเชิญดังนี้ เพราะฉะนั้นไวยากรณภาษิตนี้จึงมีชื่อว่า ‘พรหมนิมันตนิกสูตร, ฉะนี้แล

จบ พรหมนิมันตนิกสูตรที่ ๙

-----

๑๐. มารตัชชนียสูตร

ว่าด้วยการคุกคามมาร

{๕๕๗} [๕๐๖] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้ สมัยหนึ่ง ท่านพระมหาโมคคัลลานะอยู่ที่มิคทายวัน ในเภสกลาวัน ใกล้เมืองสุงสุมารคีระ ในแคว้นภัคคะ สมัยนั้น ท่านพระมหาโมคคัลลานะจงกรมอยู่ในที่แจ้ง มารผู้มีใจบาป เข้าท้องของท่านพระมหาโมคคัลลานะแล้วอยู่ในลำไส้ ท่านจึงมีความสงสัย ว่า ‘ท้องของเราดูเหมือนจะหนักๆ เหมือนกระสอบถั่วหมักเพราะเหตุอะไรหนอ” จึงลงจากที่จงกรมแล้วเข้าไปสู่วิหาร นั่งอยู่บนอาสนะที่ปูไว้ ครั้น แล้วได้ใส่ใจไปถึงมารผู้มีใจบาปด้วยอุบายอันแยบคายเฉพาะตน

{๕๕๘} ท่านพระมหาโมคคัลลานะได้เห็นมารผู้มีใจบาปผู้เข้าไปในท้องแล้วอยู่ในลำไส้แล้ว ครั้นแล้วจึงเรียกว่า “ออกมาเสียเถิด มารเอ๋ย ออกมาเสียเถิด มารเอ๋ย ท่านอย่าเบียดเบียนพระตถาคตและสาวกของพระตถาคตเลย การเบียดเบียนนั้นอย่าได้มีเพื่อความไม่เกื้อกูล เพื่อความทุกข์แก่ท่านตลอดกาลนานเลย”

ลำดับนั้น มารมีความดำริว่า “สมณะนี้ไม่รู้จักและไม่เห็นเราจึงกล่าวว่า ‘ออกมาเสียเถิด มารเอ๋ย ออกมาเสียเถิด มารเอ๋ย ท่านอย่าเบียดเบียนพระตถาคตและสาวกของพระตถาคตเลย การเบียดเบียนนั้นอย่าได้มีเพื่อความไม่เกื้อกูล เพื่อความทุกข์แก่ท่านตลอดกาลนานเลย, แม้สมณะที่เป็นศาสดาของสมณะนี้ยังไม่รู้จักเราได้เร็วไวเลย ก็สมณะที่เป็นสาวกไฉนจักรู้จักเราได้”

ในขณะนั้น ท่านพระมหาโมคคัลลานะได้บอกว่า “ดูก่อนมาร เรารู้จักท่านแม้ด้วยเหตุนี้แล ท่านอย่าเข้าใจว่าสมณะนี้ไม่รู้จักเรา ท่านเป็นมาร ท่านมีความดำริว่า ‘สมณะนี้ไม่รู้จักและไม่เห็นเราจึงกล่าวว่า ‘ออกมาเสียเถิด

มารเอ๋ย ออกมาเสียเถิด มารเอ๋ย ท่านอย่าเบียดเบียนพระตถาคตและ สาวกของพระตถาคตเลย การเบียดเบียนนั้นอย่าได้มีเพื่อความไม่เกื้อกูล เพื่อความทุกข์แก่ท่านตลอดกาลนานเลย, แม้สมณะที่เป็นศาสดาของสมณะนี้ยัง ไม่รู้จักเราได้เร็วไวเลย ก็สมณะที่เป็นสาวกไฉนจักรู้จักเราได้”

ลำดับนั้น มารมีความดำริว่า “สมณะนี้รู้จักและเห็นเราจึงกล่าวอย่างนี้ว่า ‘ออกมาเสียเถิด มารเอ๋ย ออกมาเสียเถิด มารเอ๋ย ท่านอย่าเบียดเบียน พระตถาคตและสาวกของพระตถาคตเลยการเบียดเบียนนั้นอย่าได้มีเพื่อความไม่เกื้อกูล เพื่อความทุกข์แก่ท่านตลอดกาลนานเลย’ จึงออกจากปาก ของท่านพระมหาโมคคัลลานะแล้วยืนอยู่ที่ข้างบานประตู

{๕๕๙} [๕๐๗] ท่านพระมหาโมคคัลลานะได้เห็นมารผู้มีใจบาปยืนอยู่ที่ข้าง บานประตูครั้นแล้วจึงกล่าวว่า “ดูก่อนมารผู้มีใจบาป เราเห็นท่านแม้ที่ข้างบานประตูนี้ ท่านอย่าเข้าใจว่าสมณะนี้ไม่เห็นเรา ท่านนั้นยืนอยู่แล้วที่ข้างบานประตู มารเอ๋ย เรื่องเคยมีแล้ว เราเคยเป็นมารชื่อทูสีมีน้องสาว ชื่อกาลี ท่านเป็นลูกของน้องสาวผู้นั้นท่านนั้นจึงเป็นหลานชายของเรา ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระนามว่ากกุสันธะ เสด็จอุบัติขึ้นในโลก

พระองค์มีคู่พระมหาสาวกชื่อวิธุระและชื่อสัญชีวะเป็น คู่ที่เจริญเลิศพระสาวกของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า พระนามว่ากกุสันธะมีประมาณเท่าใด ในพระสาวกมีประมาณเท่านั้นไม่มีองค์ใดที่จะเทียบเสมอท่านพระวิธุระในทางธรรมเทศนาได้ ด้วยเหตุนี้ ท่าน พระวิธุระจึงมีสมัญญาเกิดขึ้นว่า ‘วิธุระ วิธุระ’ส่วนท่านพระสัญชีวะอยู่ในป่าก็ดี อยู่ที่โคนต้นไม้ก็ด็ อยู่ที่เรือนว่างก็ดี ย่อมเข้าสัญญาเวทยิตนิโรธโดยไม่ลำบากนักเลย ดูก่อนมาร เรื่องเคยมีแล้ว ท่านพระสัญชีวะนั่งเข้าสัญญาเวทยิตนิโรธอยู่ที่โคนต้นไม้แห่งหนึ่ง พวกคนเลี้ยงโค พวกคนเลี้ยงปศุสัตว์ พวกคนไถนา และพวกคนเดินทาง ก็ได้ เห็นท่านพระสัญชีวะนั่งเข้าสัญญาเวทยิตนิโรธอยู่ที่โคนต้นไม้แห่งหนึ่ง ครั้น

แล้วได้ปรึกษากันว่า ‘น่าอัศจรรย์นัก เจ้าข้าเอ๋ย น่าแปลกใจนัก เจ้าข้าเอ๋ย ที่พระสมณะนี้นั่งทำกาละเสียแล้ว อย่ากระนั้นเลย พวกเราจงช่วยเผาท่านเถิด, ครั้งนั้นคนเหล่านั้นจึงหาหญ้าไม้และมูลโคมากองสุมกายของท่านพระสัญชีวะ เอาไฟจุดเผาแล้วหลีกไป เมื่อล่วงราตรีนั้นแล้ว ท่านพระสัญชีวะออกจาก สมาบัตินั้นแล้วก็สลัดจีวร เวลาเช้า นุ่งห่มแล้วถือบาตรจีวรเข้าหมู่บ้านไป เพื่อบิณฑบาต พวกคนเลี้ยงโค พวกคนเลี้ยงปศุสัตว์ พวกคนไถนา และ พวกคนเดินทางได้เห็นท่านพระสัญชีวะเที่ยวบิณฑบาตอยู่จึงปรึกษากันว่า ‘เจ้าข้าเอ๋ย น่าอัศจรรย์นัก เจ้าข้าเอ๋ย น่าแปลกใจนัก ที่พระสมณะนี้นั่งทำกาละไปแล้วยังฟื้นคืนชีพดำรงอยู่ได้,

ดูก่อน มาร ด้วยเหตุนี้แล ท่าน พระสัญชีวะจึงได้มีสมัญญาเกิดขึ้นว่า ‘สัญชีวะ สัญชีวะ,{๕๖๐} [๕๐๘] ดูก่อนมาร ครั้งนั้นแล ทูสีมารมีความดำริว่า ‘เราไม่รู้จัก การมาและการไปของภิกษุผู้มีศีล มีกัลยาณธรรมเหล่านี้ อย่ากระนั้นเลย เราพึงดลใจพวกพราหมณ์และคฤหบดีว่า ‘มาเถิด พวกท่านจงด่า บริภาษ กราดเกรี้ยวเบียดเบียนพวกภิกษุผู้มีศีล มีกัลยาณธรรม ถ้ากระไร ภิกษุเหล่านั้นถูกพวกท่านด่า บริภาษ กราดเกรี้ยว เบียดเบียนอยู่ จะพึงมีจิตเป็นอย่างอื่นอย่างที่ทูสีมารจะพึงได้ช่องโอกาส,

ครั้งนั้น ทูสีมารก็ดลใจพวกพราหมณ์และคฤหบดีตามดำรินั้น พวก พราหมณ์และคฤหบดีถูกทูสีมารดลใจแล้วก็ด่า บริภาษ กราดเกรี้ยว เบียดเบียน พวกภิกษุผู้มีศีล มีกัลยาณธรรมว่า ‘ภิกษุเหล่านี้เป็นสมณะโล้น เป็นไพร่ เป็นพวกคนดำ เกิดจากพระบาทของพระพรหม คิดว่า ‘พวกเราเข้าฌาน พวกเรา เข้าฌาน, จึงคอตก ก้มหน้า เกียจคร้าน เพ่งคำนึงซึมเซาเหงาหงอยอยู่ เหมือน นกเค้าจ้องหาหนูซบเซาเหงาหงอยอยู่ที่กิ่งต้นไม้เหมือนสุนัขจิ้งจอก จ้องหาปลาซบเซาเหงาหงอยอยู่ริมฝั่งนํ้า เหมือนแมวจ้องหาหนูซบเซาเหงา หงอยอยู่ที่รอยต่อเรือน ที่รกรุงรัง หรือที่กองขยะ และเหมือนลาที่ปลด ระวางแล้วซบเซาเหงาหงอยอยู่ที่รอยต่อเรือน ที่รกรุงรัง หรือที่กองขยะฉะนั้น

ดูก่อนมารผู้มีใจบาป สมัยนั้น มนุษย์ที่ทำกาละไป โดยมากหลังจาก ตายไปก็เข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรกกัน

{๕๖๑} [๕๐๙] ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ครั้งนั้นแล พระผู้มีพระภาคกกุสันธ อรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสเรียกภิกษุทั้งหลายมาแล้วรับสั่งว่า ‘ดูก่อน ภิกษุทั้งหลาย พวกพราหมณ์และคฤหบดีถูกทูสีมารดลใจแล้วจึงชักชวนกันว่า “มาเถิด พวกท่านจงด่า บริภาษ เกรี้ยวกราด เบียดเบียนพวกภิกษุผู้มีศีล มีกัลยาณธรรม ถ้าอย่างไร ภิกษุเหล่านั้นถูกพวกท่านด่า บริภาษ เกรี้ย วกราด เบียดเบียนอยู่ พึงมีจิตเป็นอย่างอื่นอย่างที่ทูสีมารจะพึงได้ช่องโอกาส’ มาเถิด ภิกษุทั้งหลาย พวกเธอจงมีใจประกอบด้วยเมตตาแผ่ไปตลอดทิศ หนึ่งอยู่ ทิศที่ ๒ ทิศที่ ๓ ทิศที่ ๔ ก็เหมือนกัน ปฏิบัติโดยนัยนี้ทั้งเบื้องบน เบื้องล่าง

เบื้องขวาง แผ่ไปตลอดโลกทั่วสัตว์ทุกหมู่เหล่าในที่ทุกสถานด้วย ใจอันประกอบด้วยเมตตาอันไพบูลย์ อย่างกว้างขวาง หาประมาณมิได้ ไม่มีเวรกันไม่เบียดเบียนกันอยู่ มีใจประกอบด้วยกรุณา... มีใจประกอบด้วยมุทิตา... มีใจประกอบด้วยอุเบกขาแผ่ไปตลอดทิศหนึ่งอยู่ ทิศที่ ๒ ทิศที่ ๓ ทิศที่ ๔ ก็เหมือนกัน ปฏิบัติโดยนัยนี้ทั้งเบื้องบน เบื้องล่าง เบื้องขวาง แผ่ไป ตลอดโลกทั่วสัตว์ทุกหมู่เหล่าในที่ทุกสถานด้วยใจอันประกอบ ด้วยอุบกขา* อันไพบูลย์ อย่างกว้างขวาง หาประมาณมิได้ ไม่มีเวรกัน ไม่เบียดเบียน กันอยู่ครั้งนั้นแล ภิกษุทั้งหลายอันพระผู้มีพระภาคกกุสันธอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงโอวาทพรํ่าสอนอยู่อย่างนี้ อยู่ในป่าก็ดี อยู่ที่โคนต้นไม้ก็ดี อยู่ที่ เรือนว่างก็ดี ก็มีใจประกอบด้วยเมตตาแผ่ไปตลอดทิศหนึ่งอยู่ ทิศที่ ๒ ทิศ ที่ ๓ ทิศที่ ๔ ก็เหมือนกัน ปฏิบัติโดยนัยนี้ทั้งเบื้องบน เบื้องล่าง เบื้องขวาง แผ่ไปตลอดโลกทั่วสัตว์ทุกหมู่เหล่าในที่ทุกสถานด้วยใจอันประกอบด้วยเมตตา อันไพบูลย์ เป็นมหัคคตะ ไม่มีประมาณ ไม่มีเวรกัน ไม่เบียดเบียนกันอยู่ มีใจประกอบด้วยกรุณา...มีใจประกอบด้วยมุทิตา...มีใจประกอบด้วย

อุเบกขาแผ่ไปตลอดทิศหนึ่งอยู่ ทิศที่ ๒ ทิศที่ ๓ ทิศที่ ๔ ก็เหมือนกัน ปฏิบัติ โดยนัยนี้ทั้งเบื้องบน เบื้องล่าง เบื้องขวาง แผ่ไปตลอดโลกทั่วสัตว์ทุก หมู่ เหล่าในที่ทุกสถานด้วยใจอันประกอบด้วยอุเบกขาอันไพบูลย์ เป็นมหัคคตะ ไม่มีประมาณ ไม่มีเวรกัน ไม่เบียดเบียนกันอยู่

{๕๖๒} [๕๑๐] ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ครั้งนั้นแล ทูสีมารมีความดำริดังนี้ว่า ‘เราทำอยู่แม้ถึงขนาดนี้แล ก็ยังมิได้รู้การมาหรือการไปของภิกษุผู้มีศีล มีกัลยาณธรรมเหล่านี้เลย ถ้ากระไร เราพึงดลใจพวกพราหมณ์และคฤหบดีว่า ‘มาเถิด เชิญท่านทั้งหลายสักการะ เคารพ นับถือ บูชาภิกษุทั้งหลายผู้มีศีล มีกัลยาณธรรมกันเถิด ถ้ากระไร ภิกษุเหล่านั้นอันท่านทั้งหลายสักการะ เคารพ นับถือ บูชาอยู่ จะพึงมีจิตเป็นอย่างอื่นอย่างที่ทูสีมารจะพึงได้ช่อง โอกาส,ดูก่อนมาร ครั้งนั้นแล ทูสีมารได้ดลใจพราหมณ์และคฤหบดีเหล่า นั้นว่า ‘มาเถิด เชิญท่านทั้งหลายสักการะเคารพ นับถือ บูชาภิกษุทั้งหลาย ผู้มีศีลมีกัลยาณธรรมกันเถิด ถ้ากระไร ภิกษุเหล่านั้นอันท่านทั้งหลายสักการะ เคารพ นับถือ บูชาอยู่ จะพึงมีจิตเป็นอย่างอื่นอย่างที่ทูสีมารจะพึงได้ช่องโอกาส,

ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ครั้งนั้นแล พราหมณ์และคฤหบดีเหล่านั้นถูก ทูสีมารดลใจแล้วก็พากันสักการะ เคารพ นับถือ บูชาภิกษุทั้งหลายผู้มีศีล มีกัลยาณธรรม

ดูก่อนมารผู้มีใจบาป สมัยนั้นแล มุนษย์ที่ทำกาละไป โดยมากหลัง จากตายไปก็เข้าถึงสุคติโลกสวรรค์

{๕๖๓} [๕๑๑] ดูก่อนมารผู้มีใจบาปครั้งนั้นแล พระผู้มีพระภาคกกุสันธ อรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสเรียกภิกษุทั้งหลายมารับสั่งว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย พวกพราหมณ์และคฤหบดีถูกทูสีมารดลใจว่า ‘มาเถิด เชิญท่านทั้งหลาย สักการะ เคารพ นับถือ บูชาภิกษุทั้งหลายผู้มีศีล มีกัลยาณธรรมกันเถิด

ถ้ากระไร ภิกษุเหล่านั้นอันท่านทั้งหลายสักการะ เคารพ นับถือ บูชาอยู่ จะพึงมีจิตเป็นอย่างอื่นอย่างที่ทูสีมารจะพึงได้ช่องโอกาส’ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงพิจารณาเห็นในกายว่าไม่งาม มีความสำคัญในอาหารว่าเป็น ปฏิกูล มีความสำคัญในโลกทั้งปวงว่าไม่น่ายินดี พิจารณาเห็นในสังขาร ทั้งปวงว่าเป็นของไม่เที่ยงอยู่เถิด’

ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ภิกษุเหล่านั้นอันพระผู้มีพระภาคกกุสันธอรหันต สัมมาสัมพุทธเจ้าทรงโอวาทพร่ำสอนอยู่อย่างนี้ อยู่ในป่าก็ดี อยู่ที่โคนต้นไม้ก็ดี อยู่ที่เรือนว่างก็ดี ก็พิจารณาเห็นในกายว่าไม่งาม มีความสำคัญในอาหาร ว่าเป็นของปฏิกูล มีความสำคัญในโลกทั้งปวงว่าไม่น่ายินดี พิจารณาเห็น ในสังขารทั้งปวงว่าเป็นของไม่เที่ยงอยู่

{๕๖๔} [๕๑๒] ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ครั้งนั้นเป็นเวลาเช้า พระผู้มีพระภาค กกุสันธอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงครองอันตรวาสกแล้วทรงถือบาตรจีวร มีท่านพระวิธุระเป็นปัจฉาสมณะ เสด็จเข้าไปยังหมู่บ้านเพื่อบิณฑบาต

ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ครั้งนั้นแล ทูสีมารเข้าสิงเด็กคนหนึ่งแล้วเอา ก้อนหินขว้างที่ศีรษะท่านพระวิธุระจนศีรษะแตก ครั้งนั้นแล ท่านพระวิธุระ มีศีรษะแตกเลือดไหลอยู่พลางตามเสด็จพระผู้มีพระภาคกกุสันธอรหันต สัมมาสัมพุทธเจ้าไปข้างหลัง ๆ พระผู้มีพระภาคกกุสันธอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงชำเลืองดูเหมือนช้างชายตาพร้อมตรัสว่า ‘ทูสีมารนี้มิได้รู้จักพอเลย’ ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ก็แลพร้อม ๆ กับที่ทรงชำเลืองดู ทูสีมารก็ได้จุติจาก ที่นั้นและเข้าถึงมหานรกแล้ว{๕๖๕}ดูก่อนมารผู้มีใจบาป ก็มหานรกนั้นแลมีชื่อ ๓ อย่าง คือ ชื่อฉผัสสายตนิกะบ้าง ชื่อสังกุสมาหตะบ้าง ชื่อปัจจัตตเวทนียะ บ้างครั้งนั้นแล

พวกนายนิรยบาลเข้ามาหาเราแล้วบอกว่า ‘เมื่อใดหลาวเหล็กกับหลาว เหล็กมารวมกันที่กลางหทัยของท่าน เมื่อนั้นท่านพึงรู้เถิดว่า ‘เราหมกไหม้ อยู่ในนรกมาพันปีแล้ว, ดูก่อนมารผู้มีใจบาป เรานั้นแลหมกไหม้อยู่ในมหา นรกนั้นหลายปี หลายร้อยปี หลายพันปีและหมกไหม้อยู่ในอุสสทนรก แห่ง มหานรกนั้นแลเสวยทุกขเวทนาหนักกว่าก่อนอีกหมื่นปีเรานั้นมีกาย เหมือนกายมนุษย์ แต่มีศีรษะเหมือนศีรษะปลา *

อวสานคาถา

{๕๖๖} [๕๑๓] ทูสีมารกระทบพระสาวกชื่อวิธุระ และพระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ประเสริฐพระนามว่ากกุสันธะแล้วหมกไหม้อยู่ในนรกใด นรกนั้นเป็นเช่นไร

ทูสีมารกระทบพระสาวกชื่อวิธุระและพระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ประเสริฐพระนามว่ากทุสันธะแล้วหมกไหม้อยู่ ในนรกใด นรกนั้นเป็นเช่นนี้ คือ มีหลาวเหล็กร้อยหนึ่ง ซึ่งล้วนให้เกิดทุกขเวทนา

ภิกษุใดเป็นพระสาวกของพระพุทธเจ้ารู้จักนรกนั้น มารกระทบภิกษุเช่นนั้นย่อมประสบทุกข์อย่างหนัก มีวิมานทั้งหลายตั้งอยู่ในท่ามกลางมหาสมุทรดำรงอยู่ ตลอดกัป มีสีเหมือนแก้วไพฑูรย์ มีความรุ่งเรือง มีรัศมี โชติช่วงประภัสสร พวกนางอัปสรผู้มีวรรณะต่างกัน จำนวนมากฟ้อนรำอยู่ที่วิมานเหล่านั้น

ภิกษุรูปใดเป็นสาวกของพระพุทธเจ้ารู้จักวิมานนั้น มารกระทบภิกษุเช่นนั้นย่อมประสบทุกข์อย่างหนัก

ภิกษุใดถูกพระพุทธเจ้าทรงเตือนแล้ว เมื่อภิกษุสงฆ์ เห็นอยู่ ใช้ปลายนิ้วเท้าเขย่าปราสาทของมิคารมารดาจน สั่นไป

ภิกษุใดเป็นสาวกของพระพุทธเจ้ารู้จักเหตุนั้น มารกระทบภิกษุเช่นนั้นย่อมประสบทุกข์อย่างหนัก

ภิกษุใดเข้มแข็งด้วยกำลังฤทธิ์ ใช้ปลายนิ้วเท้าเขย่า เวชยันตปราสาทจนสั่นไป และยังพวกเทวดาให้สังเวชได้

ภิกษุใดเป็นสาวกของพระพุทธเจ้ารู้จักเหตุนั้น มาร กระทบภิกษุเช่นนั้นย่อมประสบทุกข์อย่างหนัก

ภิกษุใดถามท้าวสักกะที่เวชยันตปราสาทว่า ‘ดูก่อน ท่านผู้มีอายุ ท่านย่อมรู้ความน้อมจิตไปในธรรมเป็นที่ สิ้นตัณหาไหม’ ท้าวสักกะถูกถามปัญหาแล้วทรงตอบ ภิกษุนั้นตามควรแก่กถาภิกษุใดเป็นสาวกของพระพุทธเจ้ารู้จักเหตุนั้น มาร กระทบภิกษุเช่นนั้น ย่อมประสบทุกข์อย่างหนัก

ภิกษุใดถามพรหมที่ใกล้สุธรรมาสภาว่า ‘ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ทิฏฐิของท่านในวันนี้ทิฏฐิของท่านที่มีใน วันก่อน ท่านเห็นทิฏฐินั้นล่วงไปแล้ว และรัศมีเป็น ประภัสสรในพรหมโลกบ้างหรือ’พรหมตอบภิกษุนั้นตามลำดับโดยควรแก่กถาว่า

‘ดูก่อนท่านผู้นิรทุกข์ ข้าพเจ้าไม่มีทิฏฐินั้นและทิฏฐิที่มี ในวันก่อน ข้าพเจ้าเห็นทิฏฐินั้นล่วงไปแล้ว และเห็น

รัศมีเป็นประภัสสรในพรหมโลกวันนี้ข้าพเจ้าจึงกล่าว ถ้อยคำว่า ‘เราเป็นผู้เที่ยงแท้ยั่งยืน’ภิกษุใดเป็นสาวกของพระพุทธเจ้ารู้จักเหตุนั้น มาร กระทบภิกษุเช่นนั้นย่อมประสบทุกข์อย่างหนักภิกษุใดสัมผัสยอดภูเขามหาเนรุ ชมพูทวีป ปุพพ วิเทหทวีป และพวกนรชนผู้อยู่ในแผ่นดินได้ด้วยวิโมกข์ภิกษุใดเป็นสาวกของพระพุทธเจ้ารู้จักเหตุนั้น มาร กระทบภิกษุเช่นนั้นย่อมประสบทุกข์อย่างหนักก็ไฟย่อมไม่คิดว่า ‘เราจะเผาคนพาล’ แต่ว่าคนพาล นั้นมากระทบไฟที่ลุกโชนเองจึงลูกไฟเผาเอา ฉันใดฉันนั้นเหมือนกันท่านมากระทบพระตถาคตแล้วจักเผาตัวเอง เหมือนดังคนพาลมากระทบไฟถูกไฟเผาอยู่ฉะนั้นดูก่อนมาร ท่านกระทบพระตถาคตแล้วต้องประสบ สิ่งที่ไม่เป็นบุญ ท่านสำคัญไปว่า ‘บาปจะไม่ให้ผลแก่เรา’ หรือหนอ บาปที่ผู้ทำสั่งสมไว้ ย่อมทำให้สิ้นสุดตลอดกาลนานดูก่อนมาร ท่านเบื่อหน่ายพระพุทธเจ้า ก็อย่าได้ทำความ หวังในภิกษุทั้งหลายเลย

ภิกษุได้คุกคามมารในเภสกลาวันถ้วยประการฉะนี้

ลำดับนั้น มารนั้นมีความเสียใจได้อันตรธานไปในที่นั้น ฉะนี้แล

จบ มารตัชชนียสูตรที่ ๑๐

จบ จูฬยมกวรรคที่ ๕

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. สาเลยยกสูตร

๒. เวรัญชกสูตร

๓. มหาเวทัลลสูตร

๔. จูฬเวทัลลสูตร

๕. จูฬธัมมสมาทานสูตร

๖. มหาธัมมสมาทานสูตร

๗. วีมังสกสูตร

๘. โกสัมพิยสูตร

๙. พรหมนิมันตนิกสูตร

๑๐. มารตัชชนียสูตร